Katar, petrol ve doğal gaz gelirleriyle tanınan ekonomik yapısını ileri teknoloji, dijital altyapı ve sürdürülebilir şehircilik yatırımlarıyla çeşitlendirmeye hazırlanıyor.
Ülkede hayata geçirilen yeni projeler, yalnızca ulaşım araçlarını değil, şehirlerin enerji tüketiminden trafik yönetimine, kamu hizmetlerinden günlük yaşam alışkanlıklarına kadar birçok alanı dönüştürmeyi amaçlıyor.
Avrupa merkezli yayın kuruluşu Euronews'un 23 Eylül 2026'da yayımladığı Qatar in Motion programında, ülkenin geleceğin akıllı şehirlerini nasıl oluşturduğu ele alındı.
Programda özellikle Katar'ın toplu ulaşım şirketi Mowasalat'ın turkuaz renkli sürücüsüz elektrikli taksileri, yapay zekâ destekli şehir yönetimi ve sürdürülebilir ulaşım yatırımları öne çıktı.
Robot taksilerde 2 bin 500 yolculuk gerçekleştirildi
Katar Ulaştırma Bakanlığı'nın 7 Temmuz 2026 tarihinde açıkladığı verilere göre, Mowasalat (Karwa) tarafından geliştirilen otonom elektrikli taksi projesinin ilk aşamasında 2 bin 500 yolculuk gerçekleştirildi.
Ağustos 2025'te başlayan denemelerin ardından Aralık ayında Karwa mobil uygulaması üzerinden pilot ticari hizmet sunulmaya başlandı.
2.500
Deneme yolculuğu
%94
Müdahalesiz tamamlanma
3
İkinci aşama test güzergâhı
Kaynak: Katar Ulaştırma Bakanlığı, 7 Temmuz 2026. İlk aşamadaki araçlarda eğitimli güvenlik görevlileri bulunuyordu.
Bakanlığın verilerine göre yolculukların yüzde 94'ü güvenlik görevlisinin müdahalesine ihtiyaç duyulmadan tamamlandı. Yetkililer, yolcu memnuniyeti ve güvenlik performansının da başlangıç hedeflerini aştığını bildirdi.
Bununla birlikte, ilk aşamada araçların sürücü koltuğunda eğitimli güvenlik görevlileri bulunduğu için sistemin tamamen insansız biçimde işletildiği söylenemiyor.
İkinci aşamada ise araç içinde güvenlik görevlisi bulunmayan, uzaktan denetlenen iki robot taksinin kullanılması planlandı.
Doha'da üç önemli güzergâh belirlendi
Katar yönetimi, sürücüsüz taksilerin ikinci aşamada daha geniş bir şehir ağına entegre edilmesi için üç güzergâh belirledi.
Bu güzergâhlar Old Doha Port–The Gate Mall, Souq Waqif–Sheraton Doha Hotel ve İslam Eserleri Müzesi–West Bay hatlarını kapsıyor.
Katar Ulaştırma Bakanlığı, her güzergâhta tam sürücüsüz işletmeye geçişin ayrı ayrı güvenlik değerlendirmelerine bağlı olacağını açıkladı. Ekim 2026 itibarıyla bu ikinci aşamanın bütün hatlarda tamamlandığını doğrulayan bir açıklama bulunmuyor.
Doha'da dünya çapında otonom ulaşım zirvesi
Katar'ın akıllı ulaşım hedefleri, 7–9 Eylül 2026 tarihlerinde Doha'daki Qatar National Convention Centre'da gerçekleştirilen ikinci Autonomous e-Mobility Forum'da da gündeme geldi.
Forumda 40'tan fazla uluslararası ve bölgesel konuşmacının katılımıyla elektrikli araçlar, otonom ulaşım, yapay zekâ, siber güvenlik ve akıllı altyapı konuları ele alındı.
Etkinliğin programında 50'den fazla oturum ve panel ile 20'yi aşkın sergi alanı yer aldı.
Uzmanlar, sürücüsüz araçların güvenli biçimde şehir hayatına entegre edilmesi için yalnızca teknolojik gelişmelerin yeterli olmadığını; hukuki sorumluluk, veri güvenliği, yolcu güveni ve dijital altyapının da geliştirilmesi gerektiğini vurguladı.
2030 hedefi: Toplu taşıma otobüslerinin tamamı elektrikli olacak
Katar'ın ulaşım yatırımlarındaki en önemli hedeflerden biri karbon emisyonlarını azaltmak.
Ülkenin 2025–2030 Ulaştırma Stratejisi kapsamında açıklanan verilere göre, toplu taşıma otobüs filosunun yüzde 73'ü elektrikli araçlara dönüştürüldü.
Hedef, 2030 yılına kadar bu oranı yüzde 100'e çıkarmak.
Elektrikli otobüslere geçiş
%73
Strateji açıklamasındaki gerçekleşme2030 hedefi: %100
Katar hükümeti, elektrikli otobüsleri metro ve tramvay ağlarıyla bütünleştirerek daha düşük emisyonlu, erişilebilir ve verimli bir ulaşım sistemi oluşturmayı planlıyor.
2025–2030 Ulaştırma Stratejisi, 42 girişim altında 125 projeyi kapsıyor. Açıklanan yatırım tutarı 1,2 milyar Katar riyalini aşıyor ve özel sektörün yüzde 40 oranında katılımı öngörülüyor.
Lusail ve Msheireb: Yapay zekâyla yönetilen şehirler
Msheireb Downtown Doha
Enerji verimliliği, sürdürülebilir binalar ve yaya odaklı şehircilik uygulamalarıyla öne çıkan merkez.
Katar'ın akıllı şehir vizyonunda Lusail ve Msheireb Downtown Doha projeleri özel önem taşıyor.
Katar Uluslararası Medya Ofisi'nin açıklamasına göre, bu bölgelerde kullanılan yapay zekâ destekli enerji yönetim sistemleri, enerji tüketiminde yüzde 30'a varan azalma sağlayabilecek uygulamalar içeriyor.
Ülkenin TASMU Smart Qatar programı da ulaşım, lojistik, çevre, sağlık ve spor alanlarında veriye dayalı dijital kamu hizmetlerinin geliştirilmesini hedefliyor.
Böylece şehir yönetiminin trafik yoğunluğuna, enerji ihtiyacına ve altyapı taleplerine daha hızlı karşılık verebilmesi amaçlanıyor.
Yapay zekâ yatırımlarına 9 milyar riyallik destek
Katar, akıllı şehir yatırımlarını geniş kapsamlı bir yapay zekâ stratejisiyle destekliyor.
Hükümetin açıkladığı bilgilere göre, özel sektörle iş birliği içinde yapay zekâ, teknoloji ve inovasyon programları için 9 milyar Katar riyali tutarında teşvik ayrıldı.
2025 yılında Amerikan teknoloji şirketi Scale AI ile beş yıllık anlaşma imzalanarak kamu hizmetlerinde tahmine dayalı analiz, otomasyon ve ileri veri işleme teknolojilerinin kullanılması kararlaştırıldı.
Ülkede geliştirilen Arapça odaklı Fanar yapay zekâ modeli de dijital dönüşümün önemli projeleri arasında yer alıyor.
Katar ayrıca 5G ve fiber iletişim altyapısının nüfusun yüzde 99'undan fazlasına ulaştığını belirtiyor.
Geleceğin şehirlerinde güvenlik ve veri gizliliği tartışması
Sürücüsüz araçların ve yapay zekâ destekli şehir sistemlerinin yaygınlaşması, beraberinde yeni sorumluluklar da getiriyor.
Otonom araçların beklenmedik trafik koşullarındaki davranışları, sistem arızalarında hukuki sorumluluğun kimde olacağı, yolculuk verilerinin korunması ve siber saldırılara karşı alınacak önlemler, sektörün çözmesi gereken başlıca konular arasında bulunuyor.
Doha'daki Otonom e-Mobilite Forumu'nda bu başlıkların ayrı oturumlarda ele alınması, Katar'ın teknolojik dönüşümde güvenlik ve düzenleme boyutuna da önem verdiğini gösteriyor.
Uzmanların üzerinde durduğu temel mesele, akıllı şehirlerin yalnızca teknolojik açıdan gelişmiş değil, aynı zamanda güvenilir, erişilebilir ve sürdürülebilir olması.
Katar'ın 2030 vizyonu: Teknolojiyle dönüşen günlük yaşam
Katar'ın hedefi, sürücüsüz taksilerden elektrikli otobüslere, akıllı enerji ağlarından dijital kamu hizmetlerine uzanan sistemleri birbiriyle bağlantılı hale getirmek.
Bu yaklaşım, trafik yoğunluğunu azaltabilecek, enerji tüketimini daha verimli yönetebilecek ve kamu hizmetlerine erişimi kolaylaştırabilecek yeni bir şehir modeli ortaya koyuyor.
Ancak robot taksilerin ülke genelinde yaygınlaşması, akıllı sistemlerin gerçek maliyetleri ve sağlanacak çevresel kazanımların büyüklüğü, devam eden uygulamaların sonuçlarıyla daha net ölçülebilecek.
Katar'ın 2030 hedefi yalnızca yeni teknolojileri kullanmak değil; ulaşım, enerji, altyapı ve kamu hizmetlerini birlikte çalıştıran, geleceğin ihtiyaçlarına uyum sağlayabilen şehirler oluşturmak.
