Birleşik Krallık havalimanlarında sınır kontrolünü önemli ölçüde değiştirecek yeni yüz tanıma sistemiyle ilgili ayrıntılar ortaya çıktı.
Border Force tarafından geliştirilen “contactless border – temassız sınır” uygulaması, yolcuların elektronik kapılardan geçerken pasaportlarını okuyucuya yerleştirme zorunluluğunu ortadan kaldırmayı hedefliyor.
İlk aşamada uygulamadan Britanya pasaportu sahipleri yararlanacak.
Yeni sistemin önümüzdeki haftalarda Birmingham ve East Midlands havalimanlarında uygulanmaya başlaması bekleniyor. Ardından teknolojinin 2027 yılının başına kadar eGate bulunan diğer büyük Birleşik Krallık havalimanlarına yayılması planlanıyor.
PASAPORT YERİNE YÜZ TANIMA
Mevcut sistemde yolcu eGate'e geldiğinde biyometrik pasaportunu okuyucuya yerleştiriyor. Kapıdaki kamera yolcunun yüzünü tarıyor ve görüntüyü pasaporttaki biyometrik bilgilerle karşılaştırıyor.
Yeni sistemde ise bu işlemin önemli bir bölümü yolcu kapıya gelmeden hazırlanmış olacak.
Havayolu şirketlerinin, o gün Birleşik Krallık'a gelmesi beklenen uygun yolculara ilişkin bilgileri Border Force'a iletmesi ve sistemin gelen yolcular için bir fotoğraf galerisi oluşturması öngörülüyor.
Yolcu eGate'e geldiğinde kamera yüzünü tarayacak ve sistem görüntüyü o gün gelmesi beklenen yolcuların fotoğraflarıyla karşılaştıracak.
Kimlik doğrulanırsa yolcunun pasaportunu okuyucuya yerleştirmesine gerek kalmadan kapı açılabilecek.
60 MİLYON KİŞİ YERİNE GELEN YOLCULAR ARASINDA ARAMA
Border Force Genel Direktörü Phil Douglas'ın verdiği bilgiye göre sistemin avantajlarından biri, yüzün çok büyük bir veri tabanıyla karşılaştırılması yerine o gün gelmesi beklenen daha küçük bir yolcu grubuyla eşleştirilebilmesi.
Douglas, havayollarından kimin geleceğine ilişkin bilgiler önceden alındığı için sistemin milyonlarca kişi arasında değil, on binlerce kişilik daha sınırlı bir veri grubu içinde eşleştirme yapabileceğini belirtti.
Border Force, bunun hem kimlik doğrulamasını hızlandıracağını hem de sınır güvenliğini güçlendireceğini savunuyor.
SINIR KONTROLÜ YÜZDE 25 HIZLANABİLİR
Yeni sistemin havalimanlarındaki pasaport kontrol sürelerini de önemli ölçüde azaltması bekleniyor.
Mevcut eGate işleminin normal şartlarda yaklaşık 20-25 saniye sürdüğü belirtiliyor. Pasaportun okuyucuya yanlış yerleştirilmesi veya pasaport çipinin okunamaması gibi sorunlar ise işlemi uzatabiliyor.
Border Force Genel Direktörü Douglas'a göre contactless sistem sınır kontrolünü yüzde 25'e kadar hızlandırabilir.
MANCHESTER'DA DENENDİ
Yeni teknoloji tamamen denenmemiş bir sistem değil.
Contactless border teknolojisi 2025 yılında Manchester Havalimanı'nda üç haftalık bir pilot uygulamayla test edildi. Britanya pasaportu sahiplerinin pasaportlarını eGate okuyucusuna yerleştirmeden yüz tanıma yoluyla sınır kontrolünden geçmeleri denendi.
Border Force, deneme sonucunda işlem sürelerinin önemli ölçüde kısaldığını bildirdi.
Hükümetin daha önce yayımladığı göç ve sınır stratejisinde de yolcuların pasaport göstermesine gerek bırakmadan yüz karşılaştırma teknolojisi kullanacak “contactless travel” sistemlerinin geliştirilmesi resmen hedef olarak açıklanmıştı.
YÜZ TANIMA BAŞARISIZ OLURSA NE OLACAK?
Yeni sistem mevcut pasaport kontrolünü tamamen ortadan kaldırmayacak.
Yolcunun yüzü sistem tarafından güvenilir biçimde eşleştirilemezse kişi pasaportunu mevcut eGate okuyucusunda taramaya yönlendirilecek.
Pasaport kontrolünün burada da tamamlanamaması veya ilave güvenlik kontrolü gerekmesi halinde yolcu bir Border Force görevlisine yönlendirilecek.
Dolayısıyla sistem, sınır görevlilerini veya pasaportları tamamen ortadan kaldıran bir uygulama değil; standart işlemlerin büyük bölümünü otomatikleştirmeyi amaçlayan yeni bir kontrol yöntemi.
PASAPORT YİNE YANINIZDA OLACAK
Yeni uygulamayla ilgili en önemli ayrıntılardan biri de bu.
“Artık pasaport taşımaya gerek kalmayacak” şeklindeki yorumlar doğru değil.
Britanya vatandaşlarının geçerli pasaportlarını seyahat sırasında yanlarında bulundurmaları gerekecek. Pasaport, havayolu şirketinin check-in ve uçağa biniş işlemlerinde ve gidilen ülkenin sınır kontrolünde gerekli olmaya devam edecek.
Değişiklik yalnızca yolcunun Birleşik Krallık'a dönüşünde sınır kontrolü sırasında pasaportunu eGate'e fiziksel olarak okutması konusunda olacak.
İLK AŞAMADA SADECE BRİTANYA PASAPORTLARI
Sistemin başlangıçta Britanya pasaportu sahipleri için kullanılması planlanıyor.
Ancak Border Force'un uzun vadeli hedefi uygulamayı, eGate kullanma hakkına sahip diğer ülke vatandaşlarına da genişletmek.
Mevcut kurallara göre uygun şartları karşılayan AB ülkeleri ile Avustralya, Kanada, Japonya, Yeni Zelanda, Singapur, Güney Kore, ABD ve bazı diğer ülkelerin biyometrik pasaport sahipleri Birleşik Krallık'taki eGate sistemlerinden yararlanabiliyor.
Ayrıca Temmuz 2026'da yapılan değişiklikle eGate kullanımındaki yaş sınırı düşürüldü. Sekiz yaş ve üzerindeki çocuklar, bir yetişkin eşliğinde ve en az 120 santimetre boyunda olmaları şartıyla eGate kullanabiliyor.
HANGİ HAVALİMANLARINA GELECEK?
İlk uygulamanın Birmingham ve East Midlands'da başlamasının ardından yeni teknolojinin mevcut eGate ağına yayılması öngörülüyor.
Plan kapsamında Birmingham ve East Midlands'ın ardından Bristol, Cardiff, Edinburgh, Gatwick, Glasgow, Heathrow, London City, Luton, Manchester, Newcastle ve Stansted gibi eGate kullanılan büyük havalimanlarının da sisteme dahil edilmesi bekleniyor.
Birleşik Krallık'ta halen hava ve demiryolu giriş noktalarında 290'dan fazla eGate bulunuyor.
SINIRLAR GİDEREK DİJİTALLEŞİYOR
Contactless border uygulaması, İngiltere'nin daha geniş kapsamlı dijital sınır stratejisinin yeni aşamalarından biri.
Hükümet, eVisa ve Electronic Travel Authorisation (ETA) sistemleriyle yolcuların göçmenlik statüsü ve seyahat izinlerini giderek daha fazla dijital ortamda doğruluyor. Home Office'in Eylül 2026'da açıkladığı verilere göre Haziran 2026 itibarıyla 10 milyondan fazla eVisa ve 20 milyondan fazla ETA düzenlendi.
Yeni yüz tanıma sisteminin yaygınlaşmasıyla bu dijital kontrolün havalimanındaki son aşaması da değişecek.
Böylece uygun bir Britanya pasaportu sahibi gelecekte Heathrow, Gatwick veya diğer büyük havalimanlarında ülkeye döndüğünde pasaportunu cebinden çıkarmadan eGate'e yaklaşabilecek; kamera yüzünü doğruladığında elektronik kapı açılacak.
Ancak sistemin temel kuralı değişmeyecek: Pasaport seyahat belgesi olmaya devam edecek; değişen şey, Birleşik Krallık sınırında pasaportun nasıl kontrol edildiği olacak.
