Lordlar Kamarası Ulusal Dayanıklılık Komitesi’nin 16 Kasım 2026’da yayımladığı “Hazır mıyız? Bir dayanıklılık kültürü oluşturmak” başlıklı rapor, ülkenin acil durum planlamasında kapsamlı değişiklikler önerdi.
Komiteye göre temel sorun, hazırlıkların çoğunlukla tek tek olaylar üzerinden yapılması. Siber saldırı, elektrik kesintisi, su tedarikinin durması veya altyapı hasarı için hazırlanan planlar, bu olayların aynı anda gerçekleşmesi ya da birbirini tetiklemesi ihtimalini yeterince karşılamıyor. Raporda, çok sayıda strateji ve plan bulunmasının tek başına ülkenin hazırlıklı olduğunu göstermediği vurgulandı.
Bir saldırı, birden fazla hizmeti durdurabilir
Raporda, enerji, ulaşım, haberleşme ve tedarik sistemlerinin birbirine bağımlı olduğu belirtildi. Bir alanda başlayan aksamanın diğer sektörlere hızla yayılabileceği, bu nedenle hazırlığın temel hizmetlerin devamlılığı üzerinden değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.
Ulusal risk değerlendirmelerinin ve tatbikatların; hangi hizmetlerin korunacağını, sorumluluğun kimde olduğunu ve toparlanmada hangi alanlara öncelik verileceğini açıkça belirlemesi istendi.
Komite Başkanı Barones Coussins de dünyanın onlarca yıldır görülmeyen ölçüde istikrarsızlaştığını belirterek, hükümetin riskler karşısındaki yaklaşımını eleştirdi. Hazırlığın günlük hayatın bir parçası hâline getirilmesi gerektiğini vurguladı.
Altı ay içinde özel yetkili bakan önerisi
Komite, raporun yayımlanmasından itibaren altı ay içinde, yalnızca ulusal dayanıklılıktan sorumlu bir kabine bakanı atanmasını önerdi.
Bu bakana, bakanlıkların en üst düzey bürokratlarıyla eşdeğer konumda bir ulusal dayanıklılık yöneticisinin destek vermesi; her bakanlıkta ayrıca bir hazırlık sorumlusu görevlendirilmesi istendi. Başbakanın da ülkenin hazırlık durumunu ve eksiklerin giderilmesindeki ilerlemeyi her yıl Parlamento’ya açıklaması önerildi.
Raporda, mevcut sorumluluk dağılımının bakanlıklar arasında ortak hareket etmeyi zorlaştırdığı belirtildi. Ulusal kararların yerelde uygulanabilmesi için bölgesel koordinasyon merkezleri kurulması ve yerel dayanıklılık forumlarının görevlerinin, yetkilerinin ve finansmanının güçlendirilmesi çağrısı yapıldı.
İlaç ve gıdada uzun süreli kesinti riski
Raporun öne çıkan bölümlerinden biri, temel ürünlerde dış tedarike ve yoğunlaşmış dağıtım ağlarına bağımlılık oldu.
Komitenin aktardığı verilere göre, Birleşik Krallık’taki perakende gıdanın yüzde 94,5’i dokuz şirket tarafından, 131 dağıtım merkezi üzerinden sağlanıyor. Bazı ürünlerde yalnızca iki veya üç günlük stok tutulması, büyük dağıtım ağlarında yaşanacak kesintilerin etkisini artırabilecek bir unsur olarak gösterildi.
İlaç sektöründe ise yurt dışından sağlanan ürünlere ve hammaddelere bağımlılığa dikkat çekildi. NHS Supply Chain’in tedarik açısından riskli yaklaşık 350 sık kullanılan üründe stokları altı ila sekiz haftalık seviyeye çıkardığı aktarıldı.
Komite, mevcut ilaç stoklarının uzun süren farklı krizler için yeterliliğinin incelenmesini; temel ilaçlarda yerli üretimin desteklenmesini, gübre gibi kritik tarımsal girdilerde stratejik rezervler oluşturulmasını ve uluslararası tedarik kaynaklarının çeşitlendirilmesini istedi.

Kritik işletmelere zorunlu hazırlık ve stres testi
Komite, temel altyapı ve lojistik ağlarının önemli bölümünü işleten özel sektörün, ulusal hazırlık çalışmalarına yeterince katılmadığı sonucuna vardı.
Ülkenin işleyişi açısından kritik işletmeler için yasal hazırlık ve hizmet devamlılığı yükümlülükleri önerildi. Gıda, enerji, su ve ilaç sektörlerinin de katılacağı düzenli stres testleriyle, sistemlerin hangi koşullarda aksadığının önceden belirlenmesi istendi.
Gönüllülerin uzmanlıklarını gösteren ulusal ve yerel kayıtlar oluşturulması da öneriler arasında yer aldı. Raporda, aynı kişilerin farklı kurumların acil durum planlarında eş zamanlı görevlendirilmesinin, kullanılabilir personel kapasitesini gerçekte olduğundan yüksek gösterebileceği uyarısı yapıldı.
Her haneye kitapçık, çok dilli uygulama
Komite, hazırlık bilgilerinin ağırlıklı olarak internet sitesi üzerinden verilmesini yetersiz buldu. Elektrik veya internet kesildiğinde dijital rehberlere erişimin de kaybolabileceğine dikkat çekildi.
Danimarka ve İsveç örneklerinden yararlanılarak her haneye basılı bir kitapçık gönderilmesi önerildi. Kitapçığın, kriz sırasında yapılması gerekenleri ve kamu kurumlarından beklenebilecek desteği açıklaması istendi.
Finlandiya’nın “112 Suomi” uygulaması örnek alınarak çok dilli bir uygulama geliştirilmesi de tavsiye edildi. Uygulamanın konum bilgisiyle acil yardım çağrısı yapmayı, bölgesel resmî uyarıları almayı ve hazırlık rehberlerine erişmeyi sağlaması öngörüldü.
Raporda ayrıca hastalık, engellilik veya ulaşım güçlüğü nedeniyle temel ürünlere erişemeyen kişilere gönüllüler aracılığıyla malzeme ulaştırılması gerektiği belirtildi.

Büyük kesintilerde iletişim nasıl korunacak?
Komite, telekomünikasyon sektörüyle birlikte geniş çaplı elektrik kesintileri ve denizaltı kablolarındaki hasarlar için yedek haberleşme düzenlemeleri hazırlanmasını ve bunların düzenli sınanmasını istedi.
Karasal dijital televizyon yayınlarının kapatılmasına yönelik planlardan vazgeçilmesi de önerildi. Raporda, dijital sistemlere bağımlılığın kapsamlı yedeklerle desteklenmemesinin önemli bir zayıflık oluşturduğu belirtildi.
Hükümet: Hazırlıkları güçlendiriyoruz
Cabinet Office, raporu dikkatle inceleyeceğini açıkladı. Sky News’in aktardığı yanıtta hükümet; hanelerin hazırlığını artırmayı amaçlayan ulusal kampanyaya, gelecek yıl yapılması planlanan büyük iç savunma tatbikatına ve salgın güvenliğine yönelik 1 milyar sterlini aşan yatırıma işaret etti.
Hükümet, çalışmaların sürdüğünü ve ülkenin dayanıklılığını artırmak için daha fazla adım gerektiğini de kabul etti.
Komitenin önerileri henüz yürürlüğe girmiş hükümet kararları niteliği taşımıyor. Parlamento’nun rapora ilişkin açıklamasına göre hükümetin iki ay içinde yanıt vermesi bekleniyor.








