Birleşik Krallık siyasetinde dengeleri değiştirebilecek sonuç, İngiltere’nin kuzeybatısındaki Makerfield ara seçiminde ortaya çıktı. Büyük Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham, İşçi Partisi’nin adayı olarak yarıştığı seçimde oyların yaklaşık yüzde 55’ini alarak ezici bir zafer kazandı ve Westminster’a geri dönmeyi başardı.
24 bin 927 oy alan Burnham, 15 bin 696 oyda kalan Reform UK adayı Robert Kenyon’u açık farkla geride bıraktı. Restore Britain partisinin adayı Rebecca Shepherd ise 3 bin 111 oyla üçüncü sırada yer aldı. Seçim sonucu, Başbakan ve İşçi Partisi lideri Keir Starmer üzerindeki baskıyı daha da artırırken, Burnham’ın parti liderliği için en güçlü isimlerden biri olduğu yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi.
Starmer’a meydan okumanın yolu açıldı
Ara seçim, Makerfield Milletvekili Josh Simons’ın Mayıs ayında görevinden istifa etmesiyle yapılmıştı. Simons’ın çekilmesinin temel amacı, uzun süredir İşçi Partisi içinde alternatif lider olarak görülen Burnham’ın Avam Kamarası’na dönmesinin önünü açmaktı.
Burnham’ın zaferi yalnızca bir milletvekilliği kazanması anlamına gelmiyor. Westminster’a dönüşü, onu resmen İşçi Partisi liderliği için yarışabilecek konuma getiriyor. Parti kulislerinde uzun süredir Burnham’ın, son aylarda ciddi oy kaybı yaşayan ve yerel seçimlerde ağır darbeler alan Starmer’ın yerine geçebilecek en güçlü isim olduğu konuşuluyordu. Bugünkü sonuç, bu senaryoyu daha gerçekçi hale getirdi.
“İşçi Partisi’nin değişmek için son şansı”
Zafer konuşmasında Burnham, seçimin yalnızca Makerfield için değil, ülkenin siyasi geleceği açısından da bir dönüm noktası olduğunu söyledi.
Partisine açık mesaj veren Burnham, İşçi Partisi’nin seçmenle bağlarını yeniden kurması gerektiğini belirterek, “Bu sonuç bize halkın değişim istediğini gösteriyor. İşçi Partisi’nin değişmek için son bir şansı olabilir” ifadelerini kullandı.
Burnham ayrıca bölgesel eşitsizliklerin azaltılması, yerel yönetimlere daha fazla yetki verilmesi ve ülke siyasetinde kutuplaştırıcı dilin terk edilmesi çağrısında bulundu.
Parti içinde Burnham rüzgârı
İşçi Partisi içinde son haftalarda yaşanan huzursuzluk, Burnham’ın zaferiyle daha görünür hale geldi. Yerel seçimlerde alınan kötü sonuçların ardından çok sayıda milletvekili ve parti yöneticisi, Starmer liderliğinde partinin Reform UK karşısında güç kaybettiğini savunuyordu.
Parti içindeki bazı isimler, Burnham’ın özellikle kuzey İngiltere’deki geleneksel İşçi Partisi seçmenlerini yeniden kazanabilecek tek lider olduğunu düşünüyor. Kamuoyu araştırmalarında da Burnham’ın olası bir liderlik yarışında avantajlı konumda olduğu belirtiliyor.
Öte yandan bazı kıdemli İşçi Partililer, liderlik değişiminin kontrollü ve hızlı şekilde gerçekleşmesi gerektiğini savunurken, Starmer’a yakın isimler ise parti içi bir hesaplaşmanın hükümete zarar vereceği görüşünü dile getiriyor.
Reform UK’ye ağır darbe
Makerfield sonucu, Nigel Farage liderliğindeki Reform UK açısından da önemli bir yenilgi olarak değerlendiriliyor. Parti son dönemde ulusal anketlerde yükseliş göstermesine rağmen Burnham karşısında beklenen sıçramayı yapamadı.
Seçimde yüksek katılım oranına rağmen Reform UK’nin ikinci sırada kalması, Farage’ın seçim stratejisi ve aday tercihleri konusunda parti içinde yeni tartışmalar başlatabilir. Siyasi gözlemciler, Burnham’ın kişisel popülaritesinin ve merkez seçmeni etrafında toplama becerisinin Reform UK’nin ilerleyişini durdurduğunu belirtiyor.
Gözler Westminster’da
Makerfield’daki sonuç, Birleşik Krallık siyasetinde yeni bir dönemin başlangıcı olarak görülüyor. Burnham’ın Avam Kamarası’na dönüşüyle birlikte gözler şimdi Londra’ya çevrilmiş durumda.
Keir Starmer liderliğini korumakta kararlı olduğunu açıklasa da parti içindeki memnuniyetsizlik ve Burnham’ın aldığı güçlü halk desteği, önümüzdeki haftalarda İşçi Partisi’nde sert bir liderlik mücadelesinin yaşanabileceğine işaret ediyor.
Siyasi analistler, Burnham’ın önümüzdeki günlerde Westminster’daki ilk hamlelerinin hem İşçi Partisi’nin geleceğini hem de Birleşik Krallık’ın siyasi yönünü belirleyebileceğini değerlendiriyor. Eğer liderlik yarışı resmen başlarsa, Burnham yalnızca İşçi Partisi’nin değil, ülkenin bir sonraki başbakanı olmaya en yakın isimlerden biri haline gelebilir.
