Londra’da Kritik Seçim: İşçi Partisi ile Yeşilleri Karşı Karşıya

Londra'nın merkezindeki Holborn and St Pancras seçim bölgesi, İngiltere siyasetinde son yılların dikkat çekici ara seçimlerinden birine sahne oluyor.

1983'ten bu yana İşçi Partisi'nin temsil ettiği bölge, 2015-2026 yılları arasında eski Başbakan Keir Starmer'ın milletvekilliği görevini yürüttüğü yerdi.

Starmer'ın başbakanlıktan ve ardından milletvekilliğinden ayrılmasıyla boşalan koltuk için 15 aday yarışıyor.

Seçim, yalnızca parlamentodaki bir milletvekilliği koltuğunu belirlemeyecek. Aynı zamanda Temmuz 2026'da İşçi Partisi liderliğini ve başbakanlığı devralan Andy Burnham'ın siyasi çizgisinin seçmenler tarafından nasıl karşılandığına ilişkin ilk somut göstergelerden birini oluşturacak.

Reuters'ın 7 Ekim tarihli değerlendirmesinde, yarışın özellikle İşçi Partisi'nden uzaklaşmış sol eğilimli seçmenlerin yeniden kazanılması bakımından önem taşıdığına dikkat çekildi.

Sandıkta Burnham değil, Sagal Abdi-Wali yarışıyor

Camden Belediye Meclisi Başkanı olan Abdi-Wali, 1990'lı yıllarda Somali'den mülteci olarak İngiltere'ye gelen bir ailenin üyesi. Yerel yönetim deneyimini ve Camden'le uzun yıllara dayanan bağlarını seçim kampanyasının merkezine yerleştiriyor.

Başbakan Andy Burnham doğrudan aday değil. İşçi Partisi adına seçim yarışına giren Sagal Abdi-Wali, Burnham'ın desteğiyle parlamentoya girmeye çalışıyor.

Burnham, seçim günü yaptığı açıklamada Abdi-Wali'nin yerel topluma bağlılığını vurgulayarak, su hizmetleri, evsizlikle mücadele ve gençlerin fırsatlara erişimi konularındaki çalışmalarını öne çıkardı.

İşçi Partisi'nin kampanyasında hükümetin yeni politikalarının yanı sıra yerel hizmetler, sosyal konut ve yaşam koşulları önemli yer tutuyor.

Yeşiller lideri Zack Polanski doğrudan milletvekilliğine aday

Eylül 2025'te Yeşiller Partisi liderliğine seçilen Polanski, Holborn and St Pancras'tan Avam Kamarası'na girmeyi hedefliyor. Kampanyasında kiraların sınırlandırılması, kamu hizmetlerinin kamulaştırılması ve iklim politikalarına ağırlık veriyor.

Polanski'nin seçim kampanyasında öne çıkardığı konular arasında Thames Water'ın kamu mülkiyetine alınması, kira artışlarının sınırlandırılması ve Kuzey Denizi'nde yeni petrol ve doğal gaz sondajlarının durdurulması bulunuyor.

Yeşiller lideri, Londra'da İşçi Partisi'nin hem merkezi hükümeti hem belediye yönetimini hem de Büyük Londra Belediye Başkanlığını kontrol ettiğine dikkat çekerek parlamentoda farklı bir siyasi sesin bulunması gerektiğini savunuyor.

Parti, özellikle genç seçmenler, kiracılar, çevre politikalarına önem verenler ve önceki İşçi Partisi yönetiminin Gazze politikasından memnun olmayan seçmenler arasında destek arıyor.

2024 genel seçimlerinde oylar nasıl dağılmıştı?

Holborn and St Pancras, uzun yıllardır İşçi Partisi'nin güçlü olduğu bir bölge. Ancak 4 Temmuz 2024 genel seçimlerinde bağımsız aday Andrew Feinstein'ın elde ettiği oy oranı, geleneksel parti dengelerinin dışında da önemli bir seçmen kitlesi bulunduğunu göstermişti.

2024 genel seçim sonuçları:

2024'te Feinstein'ın aldığı oylar özellikle Gazze politikası etrafındaki tartışmalarla ilişkilendirilmişti. Bu seçimde bağımsız adayların önceki destekçilerinin hangi partilere yöneleceği, yarışın önemli bilinmeyenlerinden biri.

Son anketler ve seçim piyasaları ne gösteriyor?

8 Ekim sabahı itibarıyla haberlerde aktarılan ulusal kamuoyu araştırmaları, Andy Burnham'ın liderliği döneminde İşçi Partisi'nin desteğinde toparlanma, Yeşillerin desteğinde ise gerileme bulunduğunu gösteriyor.

The Irish Times'ın aktardığı, seçim haftasında yayımlanan YouGov araştırmasında İşçi Partisi'nin ulusal düzeyde Yeşillerin 16 puan önünde olduğu bildirildi.

Ancak bu veri Holborn and St Pancras'a özel bir seçim anketi değil. Dolayısıyla ulusal oy oranları, doğrudan bu bölgedeki sonuç olarak değerlendirilemez.

Reuters ve Evening Standard'ın seçim öncesi haberlerinde İşçi Partisi adayı Abdi-Wali'nin yarışı kazanacağı yönündeki beklentilerin ağır bastığı aktarılıyor. Bahis piyasalarında da İşçi Partisi lehine belirgin bir fiyatlama bulunuyor. Bunlar kesin seçim sonucu veya bilimsel bir yerel anket anlamına gelmiyor.

Polanski ise seçim günü yaptığı açıklamada yarışın yakın olduğunu savunarak Yeşillerin son ana kadar kampanya yürüteceğini belirtti.

Gazze ve İsrail politikaları seçimin önemli başlıklarından

Seçim kampanyasının ulusal siyasete uzanan en önemli tartışmalarından biri, İngiltere'nin İsrail ve Filistin politikaları oldu.

Reuters'a göre Keir Starmer döneminde hükümetin Gazze politikalarından rahatsız olan bazı İşçi Partisi seçmenleri Yeşillere yönelmişti.

Ancak Andy Burnham'ın başbakanlığı döneminde İsrail'e yönelik daha sert açıklamalar yapılması, işgal altındaki Batı Şeria'da bulunan yasa dışı İsrail yerleşimlerinden ürün ithalatının yasaklanması ve Avrupa Birliği ile ilişkilerin geliştirilmesine yönelik adımlar, iki parti arasındaki siyasi farklılıkları bazı konularda daralttı.

Öte yandan Yeşiller Partisi'nin Brighton'daki son konferansında kabul edilen, Siyonizmi ırkçılıkla eş tutan karar parti içinde ve dışında tartışmalara yol açtı.

Partinin bazı milletvekilleri ve Yahudi üyeleri karara karşı çıktı. Polanski oylamaya katılmadı ve dini ya da toplumsal aidiyetleri nedeniyle insanların dışlanmasına karşı olduğunu açıkladı.

Bu tartışma, seçim kampanyasının son günlerinde ulusal basının önemli gündem maddelerinden biri oldu.

George Galloway da yarışta: Toplam 15 aday bulunuyor

Seçimde İşçi Partisi ve Yeşillerin yanı sıra Muhafazakâr Parti, Reform UK, Liberal Demokratlar ve çeşitli küçük partiler de aday gösterdi.

Dikkat çeken isimlerden biri, Britanya İşçi Partisi'nin (Workers Party of Britain) lideri George Galloway.

Galloway, özellikle Filistin meselesine ilişkin siyasi söylemleriyle tanınıyor. Bu nedenle adaylığı, seçimde Gazze politikasını öncelikli gören seçmenlerin tercihlerinin nasıl dağılacağı açısından da izleniyor.

Diğer adaylar arasında Muhafazakâr Partili Ewan Cameron, Reform UK'den Peter Newman ve Liberal Demokrat Patrick Stillman yer alıyor.

Camden Belediyesi'nin yayımladığı resmî aday listesinde toplam 15 isim bulunuyor.

Seçim sonucu Burnham ve Polanski için ne anlama gelecek?

Seçim, İngiltere'nin siyasi geleceğine ilişkin üç önemli soruya veri sağlayacak.

İlk olarak, Andy Burnham'ın başbakanlık döneminde İşçi Partisi'nin geleneksel seçmen tabanındaki değişimlerin ne ölçüde devam ettiği görülecek.

İkinci olarak, Zack Polanski'nin liderliğinde büyüyen Yeşiller Partisi'nin yerel seçimlerde elde ettiği desteğin Westminster seçimlerine ne ölçüde yansıdığı değerlendirilebilecek.

Üçüncü olarak da Londra'nın genç, çok kültürlü ve kiralık konutlarda yaşayan nüfusunun yoğun olduğu bölgelerinde konut maliyetleri, kamu hizmetleri, çevre politikaları ve dış politikanın seçmen davranışlarıyla ilişkisi daha yakından incelenebilecek.

Sandıklar bugün saat 22.00'de kapanacak. Oyların sayılması bundan sonra başlayacak. Resmî sonuç ilan edilinceye kadar adayların elde ettiği oy oranları kesinleşmiş olmayacak.

Holborn and St Pancras ara seçimi, böylece yalnızca eski Başbakan Starmer'ın boşalttığı koltuğun yeni sahibini değil, Burnham yönetimindeki İşçi Partisi ile Polanski liderliğindeki Yeşiller arasındaki siyasi rekabetin mevcut durumunu da ortaya koyacak.