Birleşik Krallık’ın en büyük finans kuruluşlarından Lloyds Banking Group, konut sahibi olmak isteyen ancak yıllardır yüksek kira ve artan yaşam maliyetleri nedeniyle yeterli birikim yapamayan kiracılar için dikkat çekici bir adım attı. Banka, yalnızca 5 bin sterlin depozito ile mortgage kullanımına imkan tanıyan yeni kredi ürününü 18 Mayıs itibarıyla piyasaya süreceğini açıkladı.
Yeni ürün, grubun mortgage markası Halifax ve yetkili broker ağları üzerinden müşterilere sunulacak.
“Bank of Mum and Dad” Desteği Olmayanlara Yeni Yol
İngiltere’de özellikle ilk kez ev satın almak isteyen gençler arasında son yıllarda “Bank of Mum and Dad” olarak adlandırılan aile desteği kritik hale gelmişti. Artan ev fiyatları ve yüksek depozito gereklilikleri nedeniyle birçok kişi ebeveyn desteği olmadan piyasaya giremiyordu.
Lloyds’un yeni modeli ise bu tabloyu değiştirmeyi hedefliyor. Banka, düzenli gelir sahibi ve ödeme geçmişi güçlü kiracıların, büyük bir peşinat biriktiremedikleri için sistem dışında kalmaması gerektiğini savunuyor.
Lloyds Mortgage Birimi Başkanı Amanda Bryden yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:
“Faturalarını düzenli ödeyen ve parasını iyi yöneten ancak büyük bir depozito biriktiremediği için sistemin dışında kalan müşterilerimizden sürekli geri bildirim alıyoruz. Ön ödeme tutarını 5 bin sterline indirerek, mülkiyet merdivenine giden yoldaki en büyük engeli kaldırıyoruz.”
Kira ile Mortgage Arasındaki Makas Daraldı
Banka tarafından yayımlanan analizlerde, son dönemde kira fiyatlarındaki sert yükselişin mortgage taksitleriyle arasındaki farkı önemli ölçüde azalttığına dikkat çekildi.
Özellikle United Kingdom genelinde büyük şehirlerde yaşayan kiracıların önemli bir kısmının, aylık olarak zaten bir mortgage taksitine yakın ödeme yaptığı belirtildi. Ancak yüksek depozito şartları nedeniyle bu kişilerin ev sahibi olamadığı vurgulandı.
Uzmanlara göre Londra, Manchester, Birmingham ve Bristol gibi kentlerde ortalama kira bedellerinin son iki yılda çift haneli oranlarda yükselmesi, ilk kez ev alacaklar üzerindeki baskıyı artırdı.
Konut Piyasasında Yeni Dönem Başlayabilir
Ekonomistler, Lloyds’un hamlesinin diğer büyük bankaları da benzer düşük depozitolu ürünler geliştirmeye zorlayabileceğini düşünüyor. Özellikle ilk kez ev alacaklara yönelik rekabetin artması bekleniyor.
Ancak uzmanlar risklere de dikkat çekiyor. Düşük depozitolu mortgage ürünleri, borçluların faiz artışlarına karşı daha hassas hale gelmesine neden olabilir. Ayrıca konut fiyatlarında olası düşüşlerin, düşük öz sermaye ile ev alan kişiler için finansal risk yaratabileceği belirtiliyor.
Bununla birlikte İngiltere’de faiz oranlarının önümüzdeki dönemde kademeli olarak gerileyebileceğine yönelik beklentiler, mortgage piyasasında hareketliliği artırmış durumda.
Gençler İçin “Oyunun Kuralları Değişebilir”
Konut uzmanları, özellikle 20’li ve 30’lu yaşlardaki çalışan kesimin yıllardır “kira döngüsüne sıkıştığını” ifade ediyor. Ortalama bir depozito biriktirmenin bazı bölgelerde 10 yılı bulduğu belirtilirken, Lloyds’un yeni ürünü bu süreyi ciddi ölçüde kısaltabilir.
Sektör temsilcileri, uygulamanın başarılı olması halinde İngiltere’de ev sahipliği oranlarında yeniden artış görülebileceğini değerlendiriyor.
Yeni kredi paketinin ayrıntılarının ve faiz oranlarının önümüzdeki günlerde netleşmesi beklenirken, şimdiden özellikle ilk kez ev sahibi olmak isteyen kiracılar arasında yoğun ilgi oluştuğu ifade ediliyor.
