MİHRİŞAH SAFA
LONDRA
Gazeteci, girişimci ve araştırma görevlisi Rafşan Yağmur Çelik, Birleşik Krallık’ın en önemli devlet araştırma fonlayıcılarından Economic and Social Research Council (ESRC) tarafından desteklenen doktora programına kabul edildi.
İngiltere’de sosyal bilimler alanında en rekabetçi doktora eğitim ortaklıklarından biri olarak kabul edilen UBEL Doctoral Training Partnership (UBEL DTP), farklı üniversitelerden araştırmacıları bir araya getiren seçkin, prestijli bir akademik yapı olarak öne çıkıyor. Program; University College London, Birkbeck, University of London, SOAS University of London, University of Greenwich ve University of East London gibi kurumları kapsıyor.
Bu yıl UBEL DTP kapsamında Birkbeck, University of London bünyesinde 3.5 yıl boyunca fon almaya hak kazanan tek araştırmacı Rafşan Yağmur Çelik oldu. Üst sayıda katılımın olduğu program ilk yıllarda sadece 4 kişi kabul ederken bu yıl da sadece 35 kişi kabul ettiği belirtiliyor. Oldukça rekabetçi bir seçim sürecine sahip olan program, sosyal bilimler alanında politika ve toplumsal dönüşümlere yön verebilecek araştırmaları ve alanında en iyiler arasında olma potansiyeli olan bilim insanlarını desteklemesiyle biliniyor.
Siber suçlara karşı yeni bir yaklaşım
Hukuk alanında doktora çalışmalarını sürdüren Çelik, araştırmasında dijital dünyanın görünmeyen yüzüne odaklanıyor. Siber suçların artan etkisine dikkat çeken Çelik, özellikle kadınlara yönelik dijital şiddet ve hukuki boşluklar üzerine çalıştığını belirtiyor ve içinde yaşadığımız dünyada transdisipliner bir bakış açısıyla çalışmanın önemli olduğunun altını çiziyor.
Çelik, konuyla ilgili şu değerlendirmede bulundu:
“Suç artık fiziksel mekânlara bağlı değil. İnternet sayesinde sınır tanımayan ve mekânsız bir yapıya dönüştü. Siber suçlar; hız, anonimlik ve küresel erişim gibi özellikleriyle geleneksel suçlardan ayrılıyor. Ancak hukuk bu dönüşüme ayak uydurmakta zorlanıyor.”
Araştırmasında yalnızca teorik değil, uygulanabilir çözümler üretmeyi hedeflediğini ifade eden Çelik, siber suçların daha net tanımlanması ve parçalı hukuki çerçevelerin hesap verilebilirliğinin güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Kadınların bu düzlemde de uğradıkları yaşadığı özellikle psikolojik şiddet görünmez bir yapı olarak kalıyor. Siber uzam yalnızca teknik bir alan değil, kimliklerin ve güç ilişkilerinin yeniden üretildiği toplumsal bir ortamdır. Bu dönüşüme rağmen hukuk bu değişime ayak uydurmakta zorlanmaktadır.
Girişimcilikten akademiye uzanan yolculuk
2018 yılında eğitim amacıyla İngiltere’ye gelen Çelik, burada teknoloji ve reklam alanında faaliyet gösteren bir girişim kurdu. Aynı zamanda “YoldaTV” isimli dijital medya platformunu hayata geçiren Çelik, başarısı sonucu İngiliz vatandaşlığı statüsü de elde etti.
Lisans eğitimini gazetecilik, yüksek lisansını ise iletişim bilimleri alanında tamamlayan hukuk doktorasına devam eden Çelik, akademi ve iş dünyasını birlikte yürüttüğünü belirtti. 25 ülke gezerek farklı kültürleri ve toplumsal yapıları yerinde gözlemlediğini ifade eden ayrıca sanatın hayatına olumlu etkileri olduğunu belirten Çelik, bu deneyimlerin akademik perspektifini geliştirdiğini vurguladı.
Çelik, süreci şu sözlerle anlattı:
“Çok rekabetçi iki aşamalı gerçekleşen bir süreçti. Birkbeck'de bu yıl kazanan tek kişi olmayı beklemiyordum. Ancak küçük adımlar zamanla büyük sonuçlar doğuruyor. Akademi ve iş hayatını birlikte ilerlettim. Bu başarı, yıllar süren emeğin bir sonucu. Merak duygusu, eleştirel düşünme, dünyayı iyileştirme ihtiyacı bugünlere vesile oluyor. 2018 yılında eğitim amacıyla Bournemouth'a gelmiştim, burada kalıp şirket kurmak, iş geliştirmek, ingiliz vatandaşlığı statüsü kazanmak, en iyi beyinlerle yarışabilmek- burada akademide asistan olmak, sosyal ekonomi konseyi tarafından fon kazanmak bunların hepsi hayallerimden bile öteydi. Bu duyguları yaşamak daha iyi bir dünya için çalışmak için çok teşvik edici. Dünyayı iyileştirmek ve nefes aldığımız bu dünyaya işe yarar katkı sunma hissi çok güzel. Daha iyi bir dünya küçük dünyalarımızdaki hayallerimizin gerçekleşmesiyle mümkün olabilir bu da emek ve sabırla gerçekleşiyor.”
Rafşan Yağmur Çelik kimdir?
İzmir doğumlu olan Rafşan Yağmur Çelik, ilk senaryosunu 16 yaşında yazdı ve bu çalışma İzmir Ticaret Odası desteğiyle filmleştirildi. Avrupa Birliği projelerinde yer alan Çelik’in gönüllü çalışmaları, dayanışma kampanyaları, fotoğraf sergileri ve ulusal-uluslararası yayınları bulunuyor.
Çocuk yaşlarda okuduğu yazıların arkasındaki isimleri merak etmesi, onu bu alanlara yönlendiren ilk adımlardan biri olmuş. Sanat, medya, girişim ve akademiyi bir arada yürüten Çelik, üretim ve keşif, yaratıcılık odaklı bir yaklaşımı benimsiyor.
