Ağustos 2026’da duyurulan değişiklik kapsamında, özel sektörde faaliyet gösteren 100’den fazla yeni şirket, Global Talent vizesinin araştırma ve inovasyon alanındaki uygun işverenleri arasına dahil edildi.

Yeni listede AstraZeneca, Arm, IBM, GSK, Jaguar Land Rover, GKN Aerospace ve Oxford Instruments gibi tanınmış şirketlerin yanı sıra yapay zekâ, kuantum teknolojileri, biyoteknoloji, ilaç, ileri mühendislik ve araştırma alanlarında faaliyet gösteren çok sayıda şirket bulunuyor.

Global Talent artık sadece akademisyenler için düşünülmemeli

Global Talent vizesi uzun yıllardır özellikle akademisyenler, bilim insanları ve araştırmacılarla anılan bir göçmenlik kategorisi.

Ancak yapılan son genişleme, özel sektörde araştırma ve inovasyon alanında çalışan profesyoneller açısından da bu rotanın önemini artırıyor.

İngiltere ve Galler Barosu’na kayıtlı Solicitor Av. Buket Erdoğan, değişikliğin Türk toplumu açısından dikkatle takip edilmesi gerektiğini belirterek şu değerlendirmede bulundu:

“Global Talent denildiğinde birçok kişinin aklına hâlâ üniversiteler, profesörler veya akademisyenler geliyor. Oysa yeni düzenleme bize İngiltere’nin özel sektörde çalışan araştırmacı ve yüksek nitelikli profesyonelleri de bu sistem içerisinde daha fazla görmek istediğini açıkça gösteriyor. Özellikle teknoloji, mühendislik, ilaç, biyoteknoloji, yapay zekâ ve inovasyon alanlarında çalışan Türk profesyoneller açısından bu gelişmenin bilinmesi çok önemli.”

Listedeki şirkette çalışmak tek başına yeterli mi?

Hayır.

Yeni düzenlemeye ilişkin en önemli noktalardan biri, şirketin listede bulunmasının çalışanlara otomatik olarak Global Talent vizesi hakkı vermemesi.

Başvurularda kişinin pozisyonu ve yaptığı işin niteliği de önem taşıyor. İlgili işin araştırma veya inovasyon faaliyetleri içermesi ve kullanılan Global Talent başvuru yolunun kendi şartlarının karşılanması gerekiyor.

Av. Erdoğan, bu konuda özellikle yanlış bir algı oluşmaması gerektiğini vurguladı:

“Liste oldukça dikkat çekici ancak burada insanları yanıltmamak gerekiyor. Listede bulunan bir şirkette çalışıyor olmak veya bu şirketlerden birinden iş teklifi almak, tek başına Global Talent vizesine hak kazanıldığı anlamına gelmez. Şirket kadar kişinin pozisyonuna, yaptığı işe ve araştırma veya inovasyon faaliyetlerinin niteliğine de bakılması gerekiyor. Her dosyanın kendi koşulları içerisinde değerlendirilmesi gerekir.”

Skilled Worker ile çalışanlar da durumlarını kontrol etmeli

Değişiklik yalnızca Türkiye’den İngiltere’ye gelmeyi planlayan profesyonelleri ilgilendirmiyor.

İngiltere’de halihazırda Skilled Worker veya başka bir vize kategorisi altında çalışan Türk profesyoneller açısından da Global Talent önemli bir alternatif olabilir.

Global Talent’in Skilled Worker’dan en önemli farklarından biri, vize sahibinin belirli bir sponsor işverene bağlı olmaması. Uygun kişiler çalışan olarak görev yapabildiği gibi serbest çalışabiliyor veya şirket direktörü olabiliyor. Global Talent kategorisinde genel bir asgari maaş şartı da bulunmuyor.

Üstelik bazı kişiler açısından konu yalnızca daha esnek bir çalışma vizesine geçmekten ibaret değil.

Global Talent kapsamında yerleşim için uygun olan kişiler, belirli şartlar altında daha önce Skilled Worker kategorisinde geçirdikleri süreleri de gerekli yerleşim süresinin hesabında kullanabilir. Bu nedenle doğru koşullarda Skilled Worker’dan Global Talent’a geçiş, kişinin İngiltere’de süresiz oturuma (ILR) ulaşma süresini de kısaltabilir.

Av. Erdoğan, bu noktanın İngiltere’de halihazırda çalışan Türk profesyoneller açısından özellikle önemli olduğunu söyledi:

“Bence birçok kişinin gözden kaçırdığı önemli bir nokta var. Global Talent’a geçiş her zaman oturum süresini sıfırdan başlatmak anlamına gelmiyor. Kişinin hangi Global Talent yolundan başvurduğuna ve kendi göçmenlik geçmişine bağlı olarak Skilled Worker’da geçirilen sürelerin de yerleşim hesabına dahil edilebildiği durumlar var. Dolayısıyla bazı kişiler açısından Global Talent sadece daha özgür bir çalışma modeli değil, süresiz oturuma daha erken ulaşma imkânı da sağlayabilir.”

Erdoğan, bunun herkes için geçerli olmadığının altını çizerek şu uyarıda bulundu:

“Burada mutlaka kişi bazında değerlendirme yapılmalı. Vize kategorisi, endorsement yolu, İngiltere’de daha önce geçirilen süreler ve yerleşim için aranan diğer şartlar birlikte incelenmeli. Sadece yeni şirket listesinde işvereninizin adını gördüğünüz için mevcut vizenizi değiştirmek doğru olmayabilir. Özellikle Skilled Worker’dan Global Talent’a geçmeyi ve bunun ILR süresine etkisini düşünen kişilerin herhangi bir adım atmadan önce uzman hukuki tavsiye almalarını öneriyorum.”

İngiltere neden Global Talent’i genişletiyor?

Yeni düzenlemenin zamanlaması da dikkat çekici.

İngiltere son dönemde göç politikasının birçok alanında kuralları sıkılaştırırken, diğer taraftan ekonomik büyümeye ve stratejik sektörlere katkıda bulunabilecek uluslararası yetenekleri ülkeye çekmeye çalışıyor.

Yeni listeye alınan şirketlerin önemli bölümünün teknoloji, bilim, mühendislik, sağlık, ileri üretim ve araştırma gibi İngiltere açısından stratejik alanlarda faaliyet göstermesi de bu yaklaşımı ortaya koyuyor.

Av. Erdoğan bu politikayı şöyle değerlendirdi:

“İngiltere’nin göç politikasında aslında iki farklı hareketi aynı anda görüyoruz. Genel göçü azaltmaya yönelik daha sıkı bir politika izlenirken, ekonomik büyüme sağlayabilecek bilim insanlarını, mühendisleri, araştırmacıları ve teknoloji yeteneklerini ülkeye çekmek için farklı kapılar açık tutuluyor ve geliştiriliyor. Global Talent’taki bu genişlemeyi de bu politikanın bir parçası olarak okumak gerekiyor.”

Türk profesyoneller açısından önemli bir gelişme

İngiltere’de teknoloji, mühendislik, finansal teknoloji, yapay zekâ, ilaç, biyoteknoloji, bilim ve araştırma alanlarında çalışan önemli bir Türk profesyonel topluluğu bulunuyor.

Bu nedenle yeni düzenleme yalnızca yeni vize başvurusu yapacak kişiler tarafından değil, İngiltere’de kariyerini sürdüren profesyoneller tarafından da yakından takip edilmeli.

Av. Erdoğan son olarak şu değerlendirmede bulundu:

“Yeni liste açıklandığında ilk bakılması gereken şey sadece işvereninizin adının listede olup olmadığı değil. Kendi pozisyonunuza, iş tanımınıza, araştırma veya inovasyon faaliyetlerinize ve göçmenlik geçmişinize de bakmanız gerekiyor. Global Talent doğru kişi açısından hem kariyer özgürlüğü hem de uzun vadeli göçmenlik planlaması bakımından son derece avantajlı olabilir. Ancak mevcut vizenizden çıkmadan veya herhangi bir başvuru yapmadan önce kişisel durumunuzun uzman tarafından değerlendirilmesi önemli.”

İngiliz hükümeti, bu genişlemeyle stratejik sektörlerde faaliyet gösteren işletmelerin dünyanın farklı ülkelerinden araştırma ve inovasyon yeteneklerine ulaşmasını kolaylaştırmayı amaçlıyor.

Yeni düzenleme ile birlikte Global Talent vizesi, İngiltere’de kariyer yapan veya yapmayı planlayan Türk mühendisler, araştırmacılar, bilim insanları, teknoloji ve inovasyon profesyonelleri açısından çok daha yakından takip edilmesi gereken bir göçmenlik yolu haline geliyor.

Farage’ın zaferi ilk bakışta büyük bir farkla gerçekleşmiş görünse de seçim, İngiliz siyasetinde alışılmış ara seçimlerden oldukça farklıydı. Çünkü ana akım siyasi partilerin tamamına yakını yarıştan çekildi. Böylece Farage’ın karşısında Labour, Muhafazakâr Parti ve Liberal Demokratlar gibi büyük partilerin adayları bulunmadı.

Bu durum, seçim kampanyasını alışılmadık bir yarışa dönüştürdü.

Sandıktan ikinci olarak Count Binface çıktı

Farage’ın en güçlü rakibi, siyasi hiciv karakteri Count Binface oldu. Komedyen Jonathan Harvey tarafından canlandırılan karakter, İngiliz seçimlerinde daha önce de mizahi kampanyalarıyla dikkat çekmişti.

Gümüş renkli çöp kutusunu andıran kostümüyle kampanya yürüten Binface, 9 bin 455 oy alarak yüzde 26,9’a ulaştı ve seçimi ikinci sırada tamamladı. Böylece Farage ile Binface arasındaki oy farkı 12 bin 784 oldu.

Binface’ın performansı, İngiliz seçim tarihinde siyasi mizah açısından dikkat çekici bir sonuç olarak değerlendiriliyor. Reuters, bu sonucu Birleşik Krallık’taki bir komedi adayı için şimdiye kadarki en başarılı sonuçlardan biri olarak nitelendirdi.

Binface’ın seçim vaatleri de kampanyanın sıra dışı karakterini ortaya koydu. Dondurma külahlarının fiyatına sınır getirilmesi ve toplu taşımada hoparlörle yüksek sesle konuşanların zorunlu askerlik hizmetine gönderilmesi gibi mizahi öneriler kampanyanın öne çıkan başlıkları arasında yer aldı.

Rekor: Aynı pusulada 34 aday

Clacton ara seçiminin bir başka özelliği ise aday sayısı oldu.

Seçimde 34 aday yarıştı. Tendring Bölge Konseyi, bunun bir Birleşik Krallık parlamento seçimi için şimdiye kadar kaydedilen en yüksek aday sayısı olduğunu açıkladı. Aday sayısının yüksekliği nedeniyle seçmenlerin karşısına son derece uzun bir oy pusulası çıktı ve seçim görevlileri açısından da süreç normalden daha karmaşık hale geldi.

Farage’ın ardından gelen adayların oyları ise oldukça düşük kaldı. Avrupa Birliği’ne yeniden katılımı savunan Rejoin EU adayı John Stevens 492 oyla üçüncü oldu. Bağımsız aday Tony Francis 432, Pamela Walford 371, Reclaim Party lideri Laurence Fox ise 347 oy aldı.

Seçimde üç farklı Official Monster Raving Loony Party adayı da yarıştı. Bunlardan en yüksek oyu alan Nick The Incredible Flying Brick yalnızca 28 oy alabildi.

Büyük partiler neden yoktu?

Seçimin en dikkat çekici siyasi boyutu, ana akım partilerin yarışa katılmamasıydı.

Farage, Temmuz ayında milletvekilliğinden istifa ederek ara seçimi kendisi tetiklemişti. Amacı, parlamentodaki koltuğunu yeniden kazanarak hakkında yürütülen mali incelemelerin gölgesinde seçmenden yeni bir siyasi yetki almaktı.

Ana akım partiler ise bu hamleyi gereksiz ve kişisel siyasi hesaplara dayanan bir seçim olarak değerlendirdi ve yarıştan çekildi. Böylece Clacton’daki seçim, normal bir iktidar-muhalefet mücadelesinden ziyade Farage ile çok sayıda bağımsız ve marjinal adayın yarıştığı sıra dışı bir siyasi gösteriye dönüştü.

Farage'ın göç karşıtı siyaseti yeniden sandıkta

Farage, Reform UK lideri olarak özellikle göçün azaltılması, düzensiz göçle mücadele ve İngiltere’nin sınır politikalarının sertleştirilmesi üzerinden siyaset yürütüyor. Brexit sürecinin en önde gelen savunucularından biri olan Farage, uzun süredir İngiltere'deki göçmenlik politikalarını ve siyasi elitleri hedef alan söylemleriyle İngiliz siyasetinin sağ kanadındaki en etkili isimlerden biri.

Clacton da bu açıdan Farage için sembolik önem taşıyor. 2024 genel seçiminde Reform UK lideri olarak ilk kez Avam Kamarası'na seçildiği bölge olan Clacton, onun siyasi kariyerinde özel bir yere sahip.

2026 ara seçiminde ise Farage, seçimi yalnızca kendi milletvekilliğini geri kazanma mücadelesi olarak değil, kendisine yönelik eleştirileri reddetmek için halktan alınacak yeni bir destek olarak sunmaya çalıştı.

Ancak sonuç Farage için tam anlamıyla rahatlatıcı olmadı

Farage yüzde 63,3 oyla açık ara kazanmasına rağmen sonuç, Reform UK liderinin beklediği kadar güçlü bir tablo ortaya koymadı.

Seçim öncesindeki bir Survation araştırması Farage’ın oy oranının yüzde 73'e ulaşabileceğini öngörmüştü. Gerçek sonuç ise yüzde 63,3'te kaldı. Count Binface'ın yüzde 26,9'luk oranı da tahminlerin üzerinde gerçekleşti.

Üstelik ana akım partilerin aday çıkarmadığı bir seçimde Farage’ın yüzde 63 civarında kalması, Reform UK'nin ulusal ölçekteki ivmesi açısından soru işaretleri yarattı.

Reuters'ın aktardığı değerlendirmelere göre Reform UK'nin kamuoyu desteğinde son dönemde gerileme işaretleri görülürken, yeni Başbakan Andy Burnham yönetimindeki Labour'ın desteğinde artış yaşandı.

£5 milyonluk bağış soruşturması yeniden başladı

Farage’ın Clacton'daki zaferinin hemen ardından karşı karşıya olduğu mali inceleme de yeniden gündeme geldi.

Parlamento standartları soruşturmasının merkezinde, Farage’ın 2024 genel seçimleri öncesinde kripto para milyarderi Christopher Harborne’dan aldığı yaklaşık 5 milyon sterlinlik hediye veya finansal desteği parlamentoya bildirme yükümlülüğü bulunuyor.

Farage parayı aldığını kabul etmiş ancak herhangi bir yanlış yapmadığını savunmuştu. Parlamento standartları soruşturması, ara seçim nedeniyle Farage'ın milletvekilliğinden ayrılması üzerine askıya alınmıştı; seçim sonucunun açıklanmasının ardından soruşturmanın yeniden aktif hale geldiği bildirildi.

Eğer soruşturma sonucunda parlamentonun bildirim kurallarının ihlal edildiğine karar verilirse Farage'ın parlamentodan uzaklaştırılması ve koltuğu için yeniden ara seçim yapılması ihtimali gündeme gelebilir. Böyle bir durumda bu kez büyük siyasi partilerin yarışa katılması beklenebilir.

Farage seçim gecesinde sonucu salondan izlemedi

Seçimin bir diğer dikkat çekici gelişmesi de kazanan adayın sonuç açıklanırken salonda bulunmaması oldu.

Farage, polis tarafından kendisine seçim sonucunu açıklama sırasında bir protesto veya etkinlik düzenlenebileceği konusunda uyarıda bulunulduğunu öne sürerek sonuçların açıklandığı salona gitmedi. Daha sonra yapmayı planladığı zafer konuşmasını da iptal etti.

İngiliz basınında ve siyasi çevrelerde bu karar tartışma yarattı. Essex Polisi ise Farage'ın sözünü ettiği tehdide ilişkin açıklamaların güvenilirliği konusunda farklı bir tablo ortaya koydu.

Zafer mi, siyasi kumar mı?

Farage koltuğunu geri aldı ve böylece parlamentodaki varlığını korudu. Ancak Clacton ara seçimi, Reform UK liderinin siyasi geleceği açısından beklenenden daha karmaşık bir tablo ortaya çıkardı.

Bir yanda yüzde 63,3'lük oyla kazanılmış net bir seçim zaferi var. Diğer yanda ise ana akım partilerin yarışmadığı bir ortamda bir komedi karakterinin yaklaşık 9 bin 500 oyla yüzde 27'ye yaklaşması, ulusal kamuoyu desteğindeki gerileme ve Farage hakkındaki mali soruşturmanın yeniden başlaması bulunuyor.

Dolayısıyla Clacton sonucu Farage'ın parlamentoya dönüşünü kesinleştirmiş olsa da, Reform UK liderinin kendisini “siyasi sistemle halk arasındaki mücadele” olarak sunmaya çalıştığı seçim, aynı zamanda onun üzerindeki tartışmaları sona erdirmek yerine yeniden gündeme taşıdı. Reuters'ın değerlendirmesine göre Farage'ın seçimle eleştirileri susturma stratejisi, beklenenin aksine ters tepmiş olabilir.

Clacton'daki sonuçlar:

• Nigel Farage – Reform UK: 22.239 oy | %63,3
• Count Binface: 9.455 oy | %26,9
• John Stevens – Rejoin EU: 492 oy | %1,4
• Tony Francis – Bağımsız: 432 oy | %1,2
• Pamela Walford – Bağımsız: 371 oy | %1,1
• Laurence Fox – Reclaim Party: 347 oy | %1,0

Kayıtlı seçmen sayısı 79.785, katılım ise %44,37 oldu. Toplam 34 adayın yarıştığı seçimde Reform UK koltuğunu korurken, Farage'ın çoğunluğu 12.784 oy olarak kayda geçti.

Ambulans çağrısıyla eve gidildi

Metropolitan Polisi, 14 Ağustos Cuma günü saat 15.00’ten sonra Londra Ambulans Servisi’nin çağrısı üzerine ekiplerin Battersea bölgesindeki bir adrese gittiğini açıkladı. 41 yaşındaki Jason Arday olay yerinde ölü bulundu.

Polis, ölümün şu aşamada şüpheli görülmediğini ve soruşturmanın Central South Command Unit tarafından yürütüldüğünü bildirdi. Olayla ilgili dosyanın adli makamlar için hazırlanacağı belirtildi.

Arday’in ölüm nedeni henüz açıklanmadı. Bu nedenle ölümünün intihar olduğu yönünde doğrulanmış bir bilgi bulunmuyor.

Akademik kariyeri tartışmaların gölgesinde kaldı

Arday, 2023 yılında Cambridge Üniversitesi Eğitim Fakültesi'nde Eğitim Sosyolojisi Profesörü olarak göreve başlamış ve 37 yaşında üniversite tarihindeki en genç siyah profesör olmuştu. Irk, eşitsizlik ve eğitim alanlarında çalışan akademisyen, kısa sürede İngiltere akademisinin tanınan isimlerinden biri haline gelmişti.

Ancak Temmuz ayında akademik geçmişine ilişkin yeni iddialar gündeme geldi. Özellikle 2015 yılında tamamladığı doktora tezinde, Brunel Üniversitesi'nden Paula Zwozdiak-Myers'ın 2009 tarihli çalışmasıyla çok sayıda benzerlik bulunduğu ileri sürüldü.

Retraction Watch'ın aktardığı araştırmada, Arday'in 401 sayfalık doktora tezinde daha önceki çalışmayla çok sayıda metinsel örtüşme tespit edildiği, ayrıca bazı akademik makalelerinde de kaynak kullanımı ve alıntılarla ilgili sorunlar bulunduğu belirtildi. Arday ise kasıtlı akademik sahtekârlık yaptığı suçlamasını reddetti ve doktora dönemindeki yetersiz akademik denetimin hatalarında rol oynadığını savundu.

Bazı akademik yayınlarında ise daha önceki çalışmalarla metin benzerlikleri nedeniyle sonradan düzeltmeler yapıldığı ortaya çıktı. 2018 tarihli bir makalesinde kaynaklandırma ve görüşme verilerine ilişkin bölümlerde değişiklikler yapıldığı, derginin daha sonra düzeltme yayımladığı bildirildi.

Cambridge bağımsız soruşturma başlatmıştı

Tartışmaların büyümesi üzerine Cambridge Üniversitesi önce Arday'i savundu. Ancak akademik çalışmalarının yanı sıra özgeçmişindeki bazı ifadeler ve geçmiş başarılarına ilişkin iddialar hakkında yeni sorular gündeme gelmesinin ardından üniversite tutumunu değiştirdi.

Cambridge, Arday'in 2022'deki atanma sürecini ve üniversitedeki görev süresini incelemek üzere bağımsız bir soruşturma başlatılacağını 12 Ağustos'ta açıkladı. Üniversitenin daha önceki kurumları Durham ve Glasgow üniversitelerinin de Arday'in geçmişteki atamalarını incelemeye başladığı bildirildi.

Üniversite içinde de soruşturmanın kapsamı tartışma konusu oldu. Yaklaşık 100 kıdemli akademisyen daha geniş kapsamlı ve bağımsız bir inceleme talep etmişti. Jesus College ise Arday'in istifasının ardından kendi paralel incelemesini kapatmıştı.

İstifasında “derin etki” vurgusu yapmıştı

Arday, 5 Ağustos'ta Cambridge Üniversitesi ve Jesus College'daki görevlerinden istifa etti. İstifa kararının, hakkında yürütülen tartışmaların giderek ağırlaşmasının ardından geldiği bildirildi.

Arday, istifa açıklamasında suçlamalar, spekülasyonlar ve kamuoyundaki yorumların kendisi ve yakınları üzerinde “derin bir etki” yarattığını belirtti. İstifasının akademik çalışmalarına ilişkin tartışmaları sona erdirmesini ve kendisine toparlanma fırsatı vermesini umduğunu ifade etti.

Arday'in ailesi ise ölümünün ardından yaptığı açıklamada, kendisinin Cambridge'e atanmasından bu yana süren bir “yanlış bilgi ve taciz kampanyasının” baskısı altında kaldığını savundu. Aile, Arday'i sakin, iyimser ve çevresindeki insanlara destek olan biri olarak tanımlarken, kendilerine yönelik tacizlerin de sona erdirilmesini istedi. Ailenin bu açıklaması, Arday'in ölüm nedeninin polis tarafından açıklanmış bir şekilde bu kampanyaya bağlandığı anlamına gelmiyor.

Çocukluğu ve akademiye uzanan sıra dışı yolculuğu

Londra'da Ganalı bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelen Arday'in çocukluk yılları da yaşam öyküsünün önemli bir parçasıydı. Küçük yaşta otizm ve gelişimsel gecikme tanısı aldığı, 11 yaşına kadar konuşamadığı ve 18 yaşına kadar okuma-yazma öğrenemediği aktarıldı.

Buna rağmen üniversite eğitimi alan Arday, 2015'te Liverpool John Moores University'den doktorasını aldı. Daha sonra Roehampton, Durham ve Glasgow üniversitelerinde görev yaptı ve 2023'te Cambridge'e profesör olarak atandı.

Bu olağanüstü yükseliş, özellikle siyah akademisyenlerin İngiltere'deki temsilinin sınırlı olduğu bir dönemde Cambridge'in çeşitlilik politikalarının sembolü haline gelmişti. Financial Times'a göre Cambridge'de 2025 yılında profesörlerin yalnızca yaklaşık yüzde 0,4'ü siyah akademisyenlerden oluşuyordu.

Ölümünden sadece birkaç gün önce otobiyografisi yayımlandı

Arday'in hayatını anlattığı Great and Unfortunate Things adlı otobiyografisi, ölümünden yalnızca üç gün önce, 11 Ağustos'ta ABD'de yayımlandı. Simon & Schuster tarafından yayımlanan 288 sayfalık kitap, çocukluk döneminden Cambridge'deki profesörlüğüne uzanan hayat hikâyesini konu alıyor.

Kitabın İngiltere baskısının ise 27 Ağustos'ta yayımlanması planlanıyordu. Yayıncı, kitabı Arday'in çocuklukta karşılaştığı zorluklara rağmen akademide yükselişini anlatan bir yaşam öyküsü olarak tanımlamıştı.

Arday'in ölümünün ardından Cambridge Üniversitesi Rektör Yardımcısı Deborah Prentice, üniversite topluluğunun haber karşısında “derinden üzüldüğünü” belirterek ailesine, arkadaşlarına ve öğrencilerine başsağlığı diledi. İngiltere Eğitim Bakanı Lucy Powell da Arday'in ölümünden duyduğu üzüntüyü dile getirdi.

Polis soruşturması sürerken Arday'in ölümünün nedeni ve kesin koşulları henüz açıklığa kavuşmuş değil. Akademik kariyerine ilişkin bağımsız soruşturmanın geleceği de ölümünün ardından yeniden tartışma konusu olurken, Cambridge Üniversitesi'ndeki incelemenin Arday'in atama sürecindeki kurumsal sorumluluklara ilişkin soruları da kapsaması bekleniyor.

Netanyahu İngiltere’yi hedef aldı

Netanyahu, İsrail Ordu Radyosu’nda yayımlanan bir podcast programında İngiltere’nin İsrail’e yönelik tutumundaki değişimi eleştirirken ülkeyi “İslami Cumhuriyet” olarak nitelendirdi.

İsrail Başbakanı, geçmişte İngiltere’de İsrail’e yönelik daha olumlu bir yaklaşım bulunduğunu savunarak Winston Churchill’in oğlu ve torununun 1967’deki Altı Gün Savaşı hakkındaki haberlerini örnek gösterdi. Ardından günümüz İngiltere’sine atıfta bulunarak, “İslami Cumhuriyet Britanya” ifadesini kullandı.

Netanyahu sözlerini nükleer silah tartışmasına da taşıdı. Daha önce ABD Başkan Yardımcısı JD Vance tarafından kullanılan bir ifadeye atıfta bulunarak İngiltere’nin nükleer silaha sahip “ilk İslami cumhuriyet” olabileceğini söyledi ve İsrail’in İran’ın nükleer silaha sahip olmasını engellemeye çalıştığını belirtti.

Piers Morgan’dan tek kelimelik yanıt

Netanyahu’nun açıklamalarının ardından Piers Morgan, sosyal medya platformu X’te İsrail Başbakanı’nın sözlerini alıntılayarak “Idiot” yazdı.

Morgan’ın paylaşımı kısa sürede geniş yankı bulurken, sosyal medya kullanıcıları arasında da tartışma başladı. Bazı kullanıcılar Morgan’a destek verirken, bazıları ise Netanyahu’nun İngiltere’de İslam’ın ve Müslüman nüfusun artışına ilişkin değerlendirmelerini savundu.

Morgan, İsrail’in Gazze’deki savaşına ilişkin Netanyahu hükümetine yönelik eleştirileriyle de son dönemde sık sık gündeme geliyor.

Londra’dan sert tepki

Netanyahu’nun sözleri yalnızca sosyal medyada değil, diplomatik çevrelerde de tepkiyle karşılandı.

İngiltere Dışişleri, İngiliz hükümetinin açıklamalarla ilgili İsrail yönetimiyle temasa geçtiğini belirterek Netanyahu’nun ifadelerini “tamamen kabul edilemez” olarak nitelendirdi.

İsrail muhalefetinden de Netanyahu’ya tepki geldi. Demokratlar Partisi’nden Avi Dabush, başbakanın Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi üyesi ve İsrail’den çok daha büyük bir ülke olan İngiltere hakkında bu şekilde konuşmasını eleştirdi. Dabush, açıklamaların İsrail’in uluslararası alandaki yalnızlığını daha da artırabileceği uyarısında bulundu.

İngiltere-İsrail ilişkilerinde yeni gerilim

Netanyahu’nun açıklamaları, İngiltere ile İsrail arasındaki ilişkilerin Gazze savaşı nedeniyle zaten ciddi biçimde gerildiği bir dönemde geldi.

İngiltere'nin İsrail’in Gazze’deki operasyonlarına yönelik eleştirileri ve Filistin konusunda daha sert bir tutum benimsemesi, Netanyahu hükümetiyle Londra arasındaki görüş ayrılıklarını artırdı. İngiltere Başbakanı Andy Burnham da İsrail hükümetine yönelik baskının artırılabileceğini ve işgal altındaki Batı Şeria’daki yasa dışı yerleşimlerle bağlantılı ticarete yönelik yeni adımların değerlendirilebileceğini açıklamıştı.

Netanyahu’nun İngiltere’yi “İslami Cumhuriyet” şeklinde tanımlaması, bu siyasi gerilimi diplomatik tartışmanın da ötesine taşıdı. İngiliz hükümetinin açıklamayı açık biçimde reddetmesi ve Morgan gibi tanınmış isimlerin sert tepkileri, sözlerin Londra’da yarattığı rahatsızlığın boyutunu ortaya koydu.

Vance’ın 2024’teki sözlerini tekrarladı

Netanyahu’nun kullandığı ifade aslında tamamen yeni değil. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, 2024’te başkan yardımcılığı adaylığı sırasında İngiltere’nin “ilk gerçek İslamcı ülke” olabileceğini ve nükleer silaha sahip olabileceğini söylemişti.

Netanyahu da son açıklamasında benzer ifadeyi kullanarak İngiltere’yi İran’la bağlantılı nükleer tehdit tartışmasının içine çekti. Ancak sözlerin İsrail Başbakanı tarafından, İngiltere ile ilişkilerin son derece hassas olduğu bir dönemde dile getirilmesi yeni bir diplomatik tartışma başlattı.

LONDRA

İngiltere ve Galler’de milyonlarca kişi, ülke genelinde hızla büyüyen orman ve arazi yangını tehdidi nedeniyle hükümetin acil durum uyarısıyla karşı karşıya kaldı. Cuma akşamı saat 19.00’dan itibaren cep telefonlarına gönderilmeye başlanan mesajda halka mangal, kamp ateşi ve havai fişek gibi yangın çıkarabilecek faaliyetlerden uzak durmaları ve gördükleri yangınları derhal 999 üzerinden bildirmeleri çağrısı yapıldı.

Uyarının ardından hükümet, tek kullanımlık mangalların satışını geçici olarak yasakladı. Perakendecilere ürünleri derhal satıştan kaldırmaları bildirildi. Yasak, yangın riskinin yüksek olduğu dönem boyunca yürürlükte kalacak ve koşullar değiştikçe yeniden değerlendirilecek.

“İngiltere bir tutuşma kutusuna dönüştü”

Başbakan Andy Burnham, West Midlands bölgesindeki Stourbridge’i ziyaret ederek yangınlardan etkilenen vatandaşlarla görüştü ve itfaiye ekiplerine teşekkür etti. Burnham, ülkenin mevcut koşullarını “tutuşmaya hazır bir kavanoz” olarak nitelendirerek insanların açık alanlarda ateş yakmaması gerektiğini vurguladı.

Hükümetin aldığı önlemler yalnızca mangal satışının durdurulmasıyla sınırlı kalmadı. Yangın söndürme kapasitesi üzerindeki baskının artması üzerine Güney Galler’de yaklaşık 100 askeri personel görevlendirildi; 100 askerin daha aynı akşam bölgeye gönderileceği açıklandı. Askeri birliklerin yangınlarla mücadele ve toparlanma çalışmalarında itfaiye ekiplerine destek vermesi planlanıyor.

Hükümet ayrıca yangından etkilenen bölgelerdeki itfaiye ve kurtarma hizmetlerine acil finansman sağlanacağını duyurdu. Uzun vadede ise yangınla mücadele kapasitesinin ele alınacağı ulusal bir “yangın zirvesi” düzenlenecek. Hükümet, itfaiye hizmetlerinin eğitim ve özel ekipman ihtiyaçları için daha önce 97 milyon sterlinlik yatırım açıkladığını da hatırlattı.

Stourbridge’de 19 ev tamamen kül oldu

Yangın krizinin en ağır sonuçlarından biri West Midlands bölgesindeki Stourbridge’de yaşandı.

Burada geniş bir alana yayılan yangında 19 ev tamamen kullanılamaz hale gelirken 18 ev daha hasar gördü. Bölgedeki yangınlar nedeniyle 54 kişi sağlık ekiplerince tedavi edildi, bunların 19'u hastaneye kaldırıldı. Çok sayıda aile evlerinden tahliye edilirken bazı vatandaşlar geçici barınma merkezlerine yerleştirildi.

Yangının etkilediği alanın yüzlerce dönüme ulaşması, alevlerin kuru otluk alanlardan yerleşim bölgelerine hızla sıçramasına neden oldu. İtfaiye ekipleri, ana yangınların kontrol altına alınmasının ardından bile açık arazilerde, demiryolu hatlarının çevresinde ve yerleşim alanlarındaki sıcak noktaları söndürmeye devam ediyor.

Stourbridge’deki tabloyu yerinde gören Burnham, yaşananları “tam anlamıyla yıkıcı” olarak değerlendirdi. Yangınların insanların evlerini ve yıllar boyunca biriktirdikleri eşyalarını yok ettiğini belirten hükümet yetkilileri, sigorta şirketlerine zarar gören hanelerin ve işletmelerin taleplerini mümkün olduğunca hızlı sonuçlandırmaları çağrısında bulundu.

2026’da yangın sayısı yeni rekor kırdı

Yangınların boyutu, yalnızca birkaç bölgedeki münferit olaylarla sınırlı değil. İngiltere ve Galler’de 2026 yılı boyunca kaydedilen yangınların sayısı 1.000'i aşarak geçen yılın rekorunu geride bıraktı. Reuters'a göre yıl içinde kaydedilen yangın sayısı 1.085'e ulaşmış durumda. Yetkililer, yangın sezonunun iklim koşullarındaki değişim nedeniyle daha uzun bir döneme yayılabileceği uyarısında bulunuyor.

Yangın söndürme ekipleri üzerindeki baskı da olağanüstü boyutlara ulaştı. Son 24 saat içinde 11 büyük olay için “major incident” ilan edildi. İtfaiye hizmetlerinin kapasitesinin aynı anda birçok noktada zorlanması, askeri desteğin devreye sokulmasının temel nedenlerinden biri oldu.

Rekor sıcaklık ve kuraklık yangın riskini büyütüyor

Yangınların hızla yayılmasının arkasındaki en önemli faktörlerden biri uzun süredir devam eden sıcak ve kurak hava.

13 Ağustos'ta İngiltere'de yılın en yüksek sıcaklığı ölçüldü. Londra'daki Kew Gardens'ta sıcaklık 38,1 dereceye ulaştı. Bu, ülkenin art arda yaşadığı beşinci sıcak hava dalgasının ortasında gerçekleşti. Kurumuş otlar, çalılar ve tarım arazileri ise küçük bir kıvılcımın bile kısa sürede büyük bir yangına dönüşmesine uygun koşullar oluşturdu.

Kuraklık da tabloyu ağırlaştırıyor. Yaklaşık 45 milyon kişinin kuraklıktan etkilenen bölgelerde yaşadığı, yaklaşık 27 milyon kişinin ise su kullanım kısıtlamalarına tabi olduğu bildiriliyor. Su kaynaklarının azalması, hem tarım hem de yangınlarla mücadelede kullanılabilecek kaynaklar üzerindeki baskıyı artırıyor.

Hükümetten halka “hiçbir ateş yakmayın” çağrısı

Hükümetin acil durum uyarısında vatandaşlardan özellikle şu kurallara uymaları istendi:

• Kırsal alanlarda, parklarda, ormanlık bölgelerde ve açık arazilerde ateş yakılmaması,
• Mangal ve kamp ateşi kullanılmaması,
• Havai fişek gibi yangın çıkarabilecek faaliyetlerden kaçınılması,
• Sigara izmaritlerinin kesinlikle yere atılmaması,
• Cam şişe ve benzeri çöplerin doğada bırakılmaması,
• Görülen en küçük yangının bile vakit kaybetmeden 999'a bildirilmesi.

Hükümet, cam şişelerin güneş ışığını yoğunlaştırarak yangın riskini artırabileceği konusunda da uyarıda bulundu.

Yetkililer, ana yangınların büyük ölçüde kontrol altına alınmasının tehlikenin sona erdiği anlamına gelmediğini belirtiyor. Aşırı sıcak ve kurak koşullar devam ettiği sürece küçük bir kıvılcımın bile yeni bir yangına dönüşebileceği belirtilirken, itfaiye ekipleri özellikle yerleşim yerleri, demiryolları ve açık arazilerde kalan sıcak noktalara karşı teyakkuzda tutuluyor.

Hükümet ise mevcut krizden çıkarılacak derslerin, daha sıcak ve daha kurak yazların yaşanabileceği gelecek yıllar için yangınla mücadele kapasitesinin yeniden değerlendirilmesini gerektirdiğini belirtiyor.

Program öncesinde farklı sayılar gündeme gelse de gün sonunda 3 milletvekili ve 7 belediye başkanının AK Parti saflarına geçtiği bildirildi.

AK Parti'ye katılan milletvekilleri

Partiye katılan üç milletvekili şöyle:

• Ömer Karakaş – İYİ Parti Aydın Milletvekili
• Mehmet Mustafa Gürban – İYİ Parti Gaziantep Milletvekili
• Mustafa Bilici – Gelecek Partisi/ Yeni Yol çizgisinden İzmir Milletvekili

Üç milletvekilinin katılımıyla AK Parti'nin TBMM'deki sandalye sayısı 280'e çıktı.

Özellikle Mustafa Bilici'nin geçişi, Meclis aritmetiği açısından dikkat çekti. Bilici'nin AK Parti'ye geçmesiyle Yeni Yol grubunun milletvekili sayısının 19'a düşeceği ve bunun parti grubunun devamı açısından kritik bir eşik oluşturduğu daha önce gündeme gelmişti.

Yedi belediye başkanı da AK Parti saflarında

Törende belediye başkanları düzeyinde de kapsamlı bir katılım gerçekleşti. Gün içinde yayımlanan listelerde şu isimler yer aldı:

• Yakup Odabaşı – Ankara Gölbaşı Belediye Başkanı
• Selim Çırpanoğlu – Ankara Kahramankazan Belediye Başkanı
• Tuncay Başoğlu – Tekirdağ Hayrabolu Belediye Başkanı
• Türkan Kayır – Şırnak İdil Belediye Başkanı
• Ali Kemal Derin – Kütahya Tavşanlı Belediye Başkanı
• Engin Uysal – Kütahya Domaniç Belediye Başkanı
• Saim Zileli – Çanakkale Eceabat Belediye Başkanı

Burada dikkat çeken bir ayrıntı, Tavşanlı Belediye Başkanı'nın adının bazı ilk listelerde “Ali Kemal Verimli” şeklinde yer almasına karşın güncel kaynaklarda isminin Ali Kemal Derin olarak geçmesi. 2024 yerel seçim sonuçlarında Derin'in Tavşanlı'yı Yeniden Refah Partisi adayı olarak kazandığı görülüyor. Aynı listelerde Domaniç Belediye Başkanı Engin Uysal'ın CHP, İdil Belediye Başkanı Türkan Kayır'ın ise DEM Parti adayı olarak seçildiği bilgisi yer alıyor.

Muhalefet belediyelerinden AK Parti'ye geçiş

Transferlerin siyasi açıdan en dikkat çekici yönlerinden biri, belediye başkanlarının farklı siyasi geleneklerden gelmesi oldu.

Ankara'da Gölbaşı ve Kahramankazan gibi CHP'nin 2024 yerel seçimlerinde kazandığı iki ilçenin belediye başkanlarının AK Parti'ye geçmesi, başkentteki siyasi dengeler bakımından ayrıca önem taşıyor. 2024 seçimlerinde Yakup Odabaşı Gölbaşı'nı, Selim Çırpanoğlu ise Kahramankazan'ı CHP adına kazanmıştı.

Kütahya'nın Tavşanlı ilçesinde ise Ali Kemal Derin 2024 seçimlerini Yeniden Refah Partisi adayı olarak kazanmıştı. Domaniç'te Engin Uysal CHP'den, İdil'de Türkan Kayır ise DEM Parti'den seçilmişti.

Çanakkale Eceabat Belediye Başkanı Saim Zileli'nin siyasi geçmişi de dikkat çekiyor. Zileli, 2019'da İYİ Parti'den belediye başkanı seçilmiş, 2023'te CHP'ye katılmış ve 2024 yerel seçimlerinde CHP'den yeniden seçilmişti. Daha sonra AK Parti'ye geçişini doğruladı.

Meclis aritmetiğinde AK Parti'nin ağırlığı arttı

Üç milletvekilinin katılımıyla AK Parti'nin sandalye sayısının 280'e ulaşması, iktidar partisinin Meclis'teki ağırlığını bir miktar daha artırdı. Ancak bu sayı, TBMM'de tek başına anayasa değişikliği veya referandum gibi yüksek oy gerektiren işlemler için yeterli değil.

Transferlerin bir başka boyutu ise muhalefet partilerinin Meclis ve yerel yönetimlerdeki temsil kapasitesiyle ilgili. Özellikle Mustafa Bilici'nin AK Parti'ye geçişi, Yeni Yol'un Meclis'teki grup statüsü açısından tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.

AK Parti'den 25. yıl mesajı

AK Parti'nin 25. kuruluş yıl dönümü programı yalnızca partiye yeni isimlerin katılmasıyla değil, geniş katılımıyla da öne çıktı. Program için yaklaşık 100 bin kişilik davet hazırlanmıştı.

14 Ağustos 2001'de kurulan AK Parti, 25. yılına girerken iktidarını sürdüren parti olarak siyasi organizasyonunu ve yerel teşkilat ağını güçlendirmeye odaklanıyor. Ankara'daki törende açıklanan yeni katılımlar ise partinin özellikle muhalefet saflarından transfer stratejisinin devam ettiğini gösteren önemli bir siyasi mesaj olarak değerlendiriliyor.

Son tablo: 3 milletvekili ve 7 belediye başkanının katılımıyla AK Parti, kuruluşunun 25. yılında hem TBMM'deki sandalye sayısını 280'e çıkardı hem de farklı siyasi partilerden gelen yerel yöneticileri bünyesine kattı.

Ohio merkezli endüstriyel elektrik ve mekanik yüklenicisi Darana Hybrid Inc., SpaceXAI'a karşı dava açarak gerçekleştirdiği çalışmalar karşılığında kendisine 432,5 milyon dolar ödeme yapılmadığını öne sürüyor. Şirket ayrıca 136,8 milyon dolar tazminat talep ediyor.

6 Ağustos'ta açıldığı belirtilen davanın, Mississippi'deki dört tesisin yanı sıra Memphis bölgesindeki yapay zekâ veri merkezi projelerinde gerçekleştirilen çalışmaları kapsadığı bildiriliyor.

136 milyon doları aşan haciz başvuruları

Uyuşmazlık yalnızca dava dosyasıyla sınırlı değil.

Temmuz sonunda SpaceXAI tesislerine karşı 136 milyon doların üzerinde haciz bildirimi yapılması, başka yüklenicilerin de ödeme sorunu yaşadığını ortaya koydu. Memphis Business Journal, farklı şirketlerin yaptıkları çalışmaların karşılığını alamadıkları gerekçesiyle tesisler üzerinde haciz hakkı tesis etmeye başladığını bildirdi.

Darana Hybrid'in CEO'su Darryl Cuttell de şirketinin yalnızca Memphis'teki iki proje için 136 milyon doların üzerinde alacağı bulunduğunu belirtiyor. Bunun yaklaşık 118 milyon dolarının Colossus 2, 18 milyon dolarının ise Colossus 1 projesiyle bağlantılı olduğu aktarılıyor.

SpaceXAI'dan ağır suçlama

SpaceXAI ise Darana Hybrid'in iddialarını reddederek karşı dava açtı.

Şirket, Darana CEO'su Darryl Cuttell'ın sözleşme kapsamı dışındaki bazı “hot rod” projelerini finanse etmek amacıyla bir dolandırıcılık planına dahil olduğunu öne sürüyor.

SpaceXAI ayrıca Darana'nın, kendisine ödeme yapılmasını sağlamak amacıyla satıcılara ve tedarikçilere aktarılması gereken on milyonlarca dolarlık ödemeleri geciktirdiğini iddia ediyor.

Dolayısıyla tarafların savunmaları tamamen zıt: Darana, “yaptığımız işin parasını alamadık” derken SpaceXAI, yüklenicinin şirket kaynaklarını usulsüz biçimde kullanmaya çalıştığını savunuyor.

Bu suçlamaların henüz mahkeme tarafından kesinleşmiş olmadığı belirtilmeli.

Colossus projeleri krizin merkezinde

Uyuşmazlığın merkezinde SpaceXAI'ın Colossus adı verilen dev yapay zekâ veri merkezi ağı bulunuyor.

Memphis'teki eski sanayi tesislerinin dönüştürülmesiyle kurulan Colossus 1 ve Colossus 2'nin yanı sıra Mississippi'deki Colossus 3, Musk'ın yapay zekâ altyapısının temelini oluşturuyor.

2026 ortası itibarıyla tesislerin toplamının yaklaşık 2,6 milyon metrekarelik alana, 770 bin GPU'ya ve yaklaşık 1 gigavatlık bilgi işlem kapasitesine ulaştığı bildiriliyor.

Musk'ın hedefi ise bu kapasiteyi yaklaşık 2 gigavata çıkarmak.

Hızlı büyümenin faturası

Darana Hybrid, Colossus projelerinde elektrik ve mekanik sistemler dahil olmak üzere önemli inşaat görevleri üstlendi.

Ancak devasa projelerin olağanüstü hızla tamamlanması, beraberinde taşeronlarla ödeme ve sözleşme anlaşmazlıklarını da getirmiş görünüyor. Temmuz sonunda farklı şirketlerin de SpaceXAI tesislerine yönelik haciz başvuruları yapması, sorunun yalnızca Darana ile sınırlı olmayabileceğine işaret ediyor.

SpaceXAI'ın Şubat 2026'da SpaceX ile birleşmesiyle Musk'ın yapay zekâ operasyonları daha büyük bir kurumsal yapıya taşınırken, Colossus yatırımlarındaki hukuki ve mali tartışmalar da büyüyor.

Gözler mahkemede

Darana Hybrid'in 432,5 milyon dolarlık alacak, 136,8 milyon dolarlık tazminat iddiası ve diğer yüklenicilerin 136 milyon doları aşan haciz başvuruları, Musk'ın yapay zekâ altyapısında ciddi bir mali uyuşmazlık yaşandığını gösteriyor.

Ancak davanın sonucuna kadar tarafların karşılıklı suçlamaları yalnızca iddia niteliğinde.

Davanın seyri, yalnızca yüz milyonlarca dolarlık alacağın akıbetini değil, Musk'ın dünyanın en hızlı büyüyen yapay zekâ altyapılarından birini hangi mali ve sözleşmesel yapı üzerinden kurduğunu da ortaya koyabilir.

Sarı, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, “Partimizin temel ilkeleri, tüzüğü ve disiplin hükümleri çerçevesinde Edirne Milletvekili Ahmet Baran Yazgan, bugün itibarıyla tedbirli olarak ‘kesin ihraç’ talebiyle disipline sevk edilmiştir” ifadelerini kullandı.

Görüntülerin ardından soruşturma

Yazgan’ın bir kadına yönelik cinsel tacizde bulunduğu iddiasıyla bir grup tarafından darbedildiğini gösteren görüntüler sosyal medyada yayıldı. Görüntülerde Yazgan’ın tekme ve yumruklarla darbedildiği görülürken, olayın ardından tarafların karşılıklı olarak şikayetçi olduğu bildirildi.

Olayla ilgili Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı da sosyal medyada yayılan görüntüler ve iddialar üzerine Yazgan hakkında soruşturma başlattı.

CHP’de disiplin süreci

Adli soruşturmanın yanı sıra CHP yönetimi de olayla ilgili parti içi disiplin mekanizmasını devreye soktu. Yazgan, tedbirli olarak kesin ihraç istemiyle disipline sevk edildi.

Karar, Yazgan hakkında kesinleşmiş bir mahkeme kararı bulunmadan alınan parti içi disiplin tedbiri niteliğinde. Kesin ihraç konusunda son karar, disiplin sürecinin tamamlanmasının ardından verilecek.

Yazgan kimdir?

1987 Edirne doğumlu Ahmet Baran Yazgan, iş insanı ve iç mimar. İstanbul Kültür Üniversitesi İç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Bölümü mezunu olan Yazgan, 2019 yerel seçimlerinde CHP’den Edirne Belediye Meclisi üyeliğine seçildi. 2023 genel seçimlerinde CHP Edirne milletvekili olarak TBMM’ye girdi.

Yazgan hakkındaki adli soruşturmanın sonucu ve CHP’nin disiplin kurulunun vereceği karar, sürecin bundan sonraki seyrini belirleyecek.

Tacizle Suçlanan Yazgan’dan açıklama

Hakkındaki cinsel taciz ve darp iddialarıyla kesin ihraç talebiyle CHP Yüksek Disiplin Kurulu'na sevk edilen Edirne Milletvekili Ahmet Baran Yazgan, yaşananların tamamen kurgulanmış bir siyasi kumpas olduğunu belirterek kendisini savundu.

Olayın yaşandığı eve davet üzerine gittiğini, kendisine gizlice ilaç verildiğini ve başına sert bir cisimle vurularak darp edildiğini öne süren Yazgan; çirkin söz ve eylemlerin hiçbirini kabul etmediğini, asıl amacın kendisini CHP'den kopararak Yeni Parti'ye yönlendirmek olduğunu iddia etti.

Olayda asıl mağdurun kendisi olduğunu vurgulayan Yazgan, partisinin milletvekiline sahip çıkması gerektiğini ifade ederek konuya dair tüm bilgi ve belgeleri savcılığa teslim edeceğini bildirdi.

Dijital dünya aşkın kurallarını da değiştiriyor. Avrupa'nın lider kaçamak ilişkiler ve flört platformu olan Fransız menşeli Gleeden’ın 4.308 Türk üyesiyle gerçekleştirdiği araştırmada, yapay zekâyla flört fikrine verilen cevaplar dikkat çekti.

Katılımcıların yüzde 34’ü “Beni romantik sözlerle etkilemesi yeter” derken, yüzde 27’si daha cesur sohbetlere açık olduğunu söyledi. Yüzde 21’lik kesim “Kimseye anlatamadıklarımı ona anlatıyorum” diyerek yapay zekâyı sırdaşı olarak gördüğünü belirtirken, yüzde 11’i gerçek hayatında bulamadığı ilgiyi yapay zekâda arayabileceğini ifade etti. Yüzde 7 ise bu fikri yalnızca eğlenceli bir oyun olarak değerlendirdi.

“BİR İNSANDAN DAHA İYİ DİNLİYOR!”

Araştırmada ortaya çıkan cevaplar arasında en dikkat çekici ifadelerden biri ise “Beni yargılamadan dinlemesi yeter” oldu. Bazı katılımcıların yapay zekânın her an ulaşılabilir olmasını, geçmiş sohbetleri unutmayıp hatırlamasını ve ilgi göstermesini gerçek bir partnerde aranan özellikler arasında sayması dikkat çekti.

AŞK MI, KAÇIŞ MI?

Gleeden'ın ilişki uzmanlarına göre burada asıl dikkati çeken konu, yapay zekânın becerilerinden çok, insanın anlaşılma ve ilgi görme ihtiyacı.

Gerçek ilişkilerde yaşanan reddedilme, tartışma ve hayal kırıklıkları yapay zekâda bulunmadığı için, yapay zekâyla flört bazı kişiler açısından daha güvenli ve konforlu bir alan olarak görülebiliyor.

Ancak işin tehlikeli tarafı da burada başlıyor. Kusursuz cevap veren ve sürekli ilgi gösteren bir yapay zekâya alışan birinin, gerçek hayattaki ilişkilerden beklentisi değişebilir.

Görünen o ki yeni nesil flörtte rakip artık sadece “başka biri” değil… Yapay zekâ da aşk sahnesine çıktı.

Soruşturma; “suç örgütü kurma ve yönetme”, “suç örgütüne üye olma”, “suçtan kaynaklanan mal varlığı değerlerini aklama”, “kamu kurum ve kuruluşları zararına dolandırıcılık” ve “Vergi Usul Kanunu'na muhalefet” suçları üzerinden yürütülüyor.

Soruşturmanın merkezinde, Kuriş'in liderliğini yaptığı öne sürülen yapılanmanın ekonomik faaliyetleri ile bu faaliyetler üzerinden gerçekleştirildiği iddia edilen mali işlemler bulunuyor.

MASAK raporunda dikkat çeken şirket hareketliliği

Soruşturma dosyasına giren MASAK raporunda, örgütle bağlantılı olduğu değerlendirilen şirketlerin mali hareketlerine ilişkin dikkat çekici tespitlere yer verildi.

Rapora göre şirketlerin önemli bölümünün 2020 yılından sonra finansal işlem hacimlerinde belirgin artış yaşandı. Bazı şirketlerde bölünme ve devir işlemleri gerçekleştirildi. Şirket bölünmeleri sırasında yüksek sermayelerle yeni şirketler kurulduğu, bu şirketlerin ise bölünen şirketlerden farklı illerde ve farklı faaliyet alanlarında faaliyet gösterecek şekilde yapılandırıldığı tespit edildi.

Mali analizde, bu yapılanmanın şirketler arasındaki para ve varlık hareketlerinin izlenmesini güçleştirmiş olabileceği değerlendirildi.

“Sermaye var, ticari faaliyet yok”

MASAK incelemesinin en dikkat çekici bölümlerinden biri de bazı şirketlerin sermaye yapılarıyla ilgili oldu.

Raporda bazı şirketlerin sermaye dışında kayda değer bir kaynağının bulunmadığı, buna karşılık aktif ticari faaliyetlerinin sınırlı olduğu veya bulunmadığı belirtildi.

Bu şirketlerde mevcut sermayenin bağlı ortaklıkların finansmanında kullanıldığı, şirketlerin bu yöntemle farklı tüzel kişilikler üzerinden mali yapı oluşturduğu değerlendirildi.

Raporda, söz konusu işlemlerin şirketlerin gerçek mali durumuna ulaşılmasını ve finansal hareketlerin takibini zorlaştırabilecek nitelikte olduğu kaydedildi.

Yüksek miktarda nakit girişleri

MASAK raporunda şirketlerin banka ve çeşitli ödeme kuruluşları üzerinden gerçekleştirdiği işlemler de mercek altına alındı.

Şirketlerin önemli bölümünde yüksek nakit sirkülasyonu bulunduğu, ortaklar tarafından şirketlere kaynağı açıklanmaya muhtaç yüksek miktarda nakit girişleri yapıldığı belirtildi.

Bu paraların daha sonra şirketlerin sermaye artırımlarında kaynak olarak kullanıldığı tespit edildi.

Soruşturma makamlarının, nakit girişlerinin gerçek bir ticari faaliyete dayanıp dayanmadığını ve bu paraların kaynağını araştırdığı bildiriliyor.

Ödeme kuruluşları üzerinden transferler

Mali incelemede şirketlerin yalnızca banka hesapları değil, çeşitli ödeme kuruluşları üzerinden gerçekleştirdiği transferler de incelendi.

Rapora göre birçok şirkette ödeme kuruluşları aracılığıyla yoğun transfer alımları tespit edildi. Şirketler arasındaki para hareketlerinin niteliği, işlemlerin ticari karşılığının bulunup bulunmadığı ve bu paraların daha sonra hangi hesaplara aktarıldığı soruşturmanın önemli başlıkları arasında yer alıyor.

Savcılık soruşturması kapsamında şirketlerin muhasebe kayıtları, sermaye hareketleri, ortakların yaptığı nakit ödemeler ve şirketler arasındaki devir işlemlerinin bir bütün olarak değerlendirildiği belirtiliyor.

Şirket bölünmeleri de incelemede

Dosyadaki mali incelemede şirketlerin bölünme ve devir işlemleri ayrıca ele alındı.

Bölünme sonrasında ortaya çıkan yeni şirketlerin farklı şehirlerde kurulması ve farklı faaliyet alanlarında gösterilmesi, MASAK analizinde dikkat çeken unsurlardan biri oldu.

Soruşturma makamları açısından kritik noktalardan biri, bu işlemlerin normal ticari yeniden yapılanma amacı taşıyıp taşımadığı veya finansal hareketlerin izlenmesini güçleştiren bir yöntem olarak kullanılıp kullanılmadığı olacak.

Bu konuda nihai değerlendirme ise soruşturma ve yargılama sürecinin sonucunda ortaya çıkacak.

100 milyar liralık para hareketi iddiası

Soruşturmayla ilgili sosyal medya ve bazı haber kaynaklarında, dosyada yer alan mali analizler üzerinden 100 milyar liranın üzerinde para hareketinin yurt dışına çıkarıldığı yönünde iddialar da gündeme getirildi.

Basına yansıyan bilgilere göre yurt dışı kaynaklı para transferleri de soruşturma kapsamında inceleniyor. Bu kapsamda farklı ülkelerle bağlantılı olduğu öne sürülen para hareketlerinin niteliğinin araştırıldığı belirtiliyor.

Soruşturmanın odağında ekonomik yapı var

Soruşturmanın, yalnızca kişiler üzerinden değil, bağlantılı olduğu değerlendirilen şirketler ve bu şirketler arasındaki mali ilişkiler üzerinden de yürütüldüğü anlaşılıyor.

MASAK raporunda ortaya konulan; yüksek sermayeli yeni şirketlerin kurulması, şirket bölünmeleri, farklı illerde yeni tüzel kişilikler oluşturulması, yüksek nakit girişleri ve bağlı ortaklıkların finansmanı gibi işlemler bir bütün olarak değerlendiriliyor.

Savcılığın, bu işlemlerin örgütlü bir ekonomik yapı oluşturup oluşturmadığını ve suçtan elde edildiği ileri sürülen gelirlerin sisteme sokulmasında kullanılıp kullanılmadığını araştırdığı belirtiliyor.

Alihan Kuriş kimdir?

Alihan Kuriş, kamuoyunda Süleymancılar olarak bilinen dini yapılanmanın lideri olarak tanınan isimlerden biri. Kuriş'in, 2016 yılında Arif Ahmet Denizolgun'un ölümünün ardından yapılanmanın başına geçtiği yönünde uzun süredir kamuoyuna yansıyan bilgiler bulunuyor.

Kuriş'in iş dünyasında da faaliyetleri bulunuyor. İstanbul Ticaret Odasının yayımladığı şirket kayıtlarında, 2022 yılında adına kayıtlı bir işletmenin inşaat faaliyetleri alanında kurulduğu görülüyor.

Ancak Kuriş'in dini yapılanmadaki konumu ile Ankara Cumhuriyet Başsavcılığının yürüttüğü çıkar amaçlı suç örgütü soruşturması arasında hukuki açıdan kesinleşmiş bir bağlantı bulunmadığı; mevcut sürecin savcılık iddiaları ve mali incelemeler üzerinden ilerlediği vurgulanıyor.

Bundan sonraki süreç

Gözaltına alınan 30 şüphelinin emniyetteki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edilmesi bekleniyor.

Soruşturma kapsamında MASAK raporunda yer alan mali hareketlerin yanı sıra şirketlerin muhasebe kayıtları, banka ve ödeme kuruluşlarındaki hesap hareketleri, sermaye artışları, şirket devirleri ve ortaklar arasındaki para transferlerinin de ayrıntılı biçimde incelenmesi bekleniyor.

Şüpheliler hakkındaki suçlamalar, soruşturma tamamlanıp yargı süreci sonuçlanıncaya kadar iddia niteliğinde bulunuyor. Şüphelilerin hukuki statüsü, savcılık işlemleri ve mahkeme kararlarıyla kesinlik kazanacak.

Soruşturmanın ilerleyen günlerinde MASAK raporunun ayrıntıları, şirketlerin isimleri, para hareketlerinin toplam hacmi ve gözaltındaki şüphelilerin adli durumlarına ilişkin yeni bilgilerin ortaya çıkması bekleniyor.

Havalimanı verilerine göre, patlamaların başlamasından önceki güne kadar yaklaşık 388 uçuş iptal edilirken, çarşamba günü buna yaklaşık 55 gidiş seferi daha eklendi. Çok sayıda uçuş Palermo, Trapani ve Comiso havalimanlarına yönlendirildi. Palermo’ya tek başına yaklaşık 190 uçuşun yönlendirilmesi ve yaklaşık 30 bin yolcunun bundan etkilenmesi, krizin boyutunu ortaya koydu.

Kül bulutu Akdeniz’i aştı

Etna’nın oluşturduğu kül bulutu yalnızca Sicilya’yı değil, çevre ülkeleri de etkiliyor. Toulouse Volkanik Kül Danışma Merkezi’nin verilerine göre kül bulutu güneye ve güneybatıya doğru ilerlerken, yoğunluğun büyük bölümü Sicilya üzerinde kaldı. Daha düşük yoğunlukta kül parçacıkları ise Malta’dan kuzey Libya’ya kadar uzanan bölgede tespit edildi. Bulutun yaklaşık 5 bin 500 metre yüksekliğe ulaştığı bildirildi.

Malta’daki uçuşlarda da bazı güzergâhların değiştirilmesi gerekti. Kül bulutunun etkisi nedeniyle adadaki bazı etkinlikler de ertelenirken, havacılık otoriteleri hava sahasındaki gelişmeleri yakından izliyor.

Comiso da kül nedeniyle durdu

Catania’ya alternatif olarak kullanılan Comiso Havalimanı da çarşamba sabahı kül nedeniyle birkaç saatliğine operasyonlarını durdurdu. Saat 10.00 itibarıyla geliş ve gidiş seferleri yeniden başlatıldı. Ancak Catania’dan Palermo veya Trapani’ye ulaşmaya çalışan yolcular için kara ulaşımında da yoğunluk yaşanıyor; otobüslerde yer bulmak zorlaşırken kiralık araç ve taksi talebi arttı.

Etna’da faaliyet sürüyor

İtalya Ulusal Jeofizik ve Volkanoloji Enstitüsü’nün (INGV) son değerlendirmesine göre Etna’nın Voragine kraterinde güçlü Stromboli tipi patlamalar ve lav fıskiyeleri görülürken, Valle del Leone ve Valle del Bove bölgelerinde lav akışları da devam ediyor. Volkanik titreşim seviyeleri 6 Ağustos’tan bu yana yüksek seyrediyor.

Tekrarlayan havaalanı kapanmaları, Etna’nın hemen yakınında bulunan Catania Havalimanı’nın altyapısının volkanik faaliyet karşısındaki kırılganlığını da yeniden gündeme getirdi. Sicilyalı yetkililer, yaz turizminin en yoğun döneminde binlerce yolcunun yaşadığı ulaşım sorunlarının kalıcı bir çözüm gerektirdiğini vurguluyor.

Araştırmanın sonuçlarına göre üç merkezde kaydedilen yıllık vaka sayısı 2019’da 10’un altındayken, 2024’te 150’ye yaklaştı. Böylece çocukların karıştığı e-scooter yaralanmaları altı yıllık dönemde 15 katın üzerinde arttı. Araştırma, 11 Ağustos 2026’da kamuoyuna yansıdı.

Yaralanmaların yüzde 95’i sürücülerde

477 vakada yaralanmaların yüzde 95’i e-scooter sürücülerinde, yüzde 5’i ise yayalarda görüldü.

Kazaların en yaygın nedeni ise e-scooter’dan düşmek oldu. Vakaların yaklaşık yüzde 75’i düşme sonucu meydana gelirken, yaklaşık yüzde 11,5’i motorlu araçlarla çarpışmadan kaynaklandı. Vakaların yüzde 5’inde ise e-scooter yayalara çarptı.

Araştırmada çocukların özellikle 10-13 yaş grubunda yoğunlaştığı ve yaralanmaların önemli bölümünün kol ve bacaklarda meydana geldiği, bunun yanında baş ve yüz bölgesindeki travmaların da dikkat çektiği bildirildi. Daha da çarpıcı bir bulgu ise kask kullanımı oldu: Yaralanan çocukların yüzde 2’sinden daha azının kask taktığı kaydedildi.

Özel e-scooterlar yasal değil

İngiltere’deki tartışmanın önemli boyutlarından birini de kullanımın hukuki statüsü oluşturuyor. Birleşik Krallık’ta özel mülkiyete ait e-scooterların kamuya açık yollarda, kaldırımlarda veya parklarda kullanılması hâlâ yasa dışı. Özel e-scooterlar yalnızca arazi sahibinin izniyle özel arazide kullanılabiliyor.

Kamuya açık yollarda kullanılabilen e-scooterlar ise yalnızca hükümet destekli resmi kiralama denemeleri kapsamındaki araçlar. Bu araçları kullanabilmek için geçerli veya geçici Birleşik Krallık sürücü belgesi gerekiyor.

Buna karşın araştırmacılar, çocukların yaralanmalarında özel e-scooterların önemli bir paya sahip olduğuna dikkat çekiyor. İngiltere'de yaklaşık 1,2 milyon özel e-scooter bulunduğuna ilişkin tahminler, uygulamadaki denetim sorunlarının boyutunu da ortaya koyuyor.

2024’te yüzlerce ciddi yaralanma

Birleşik Krallık Ulaştırma Bakanlığı'nın 2024 yılına ilişkin resmi verileri de sorunun yalnızca çocuklarla sınırlı olmadığını gösteriyor. Büyük Britanya genelinde e-scooterların karıştığı polis kayıtlı yol kazalarında yaralanmaların önemli bir bölümünü kesikler, sıyrıklar, morluklar ve burkulmalar oluştururken, kırıklar ve baş yaralanmaları da ciddi yaralanma kategorisinde öne çıktı.

Üstelik 2026'da yayımlanan İngiltere genelindeki başka bir araştırma, yaş, karanlıkta kullanım, yüksek hızlı yollar ve ağır vasıtaların e-scooter kazalarında yaralanmanın şiddetiyle bağlantılı olduğunu ortaya koydu. Araştırmacılar, özellikle altyapı ve araç güvenliğine yönelik önlemlerin hedeflenmesi gerektiğini belirtiyor.

E-scooter yaralanmaları yalnızca İngiltere'ye özgü değil

Çocuklarda e-scooter yaralanmalarındaki yükseliş uluslararası araştırmalara da yansıyor. 2026'da yayımlanan bir başka çalışmada, 2021-2024 arasında çocuklarda e-bike ve e-scooter kaynaklı yaralanmaların oranının yüzde 267,6 arttığı belirlendi. E-scooter kazalarının geleneksel scooter kazalarına kıyasla daha ağır yaralanmalarla, özellikle baş ve göğüs travmalarıyla daha sık ilişkili olduğu saptandı.

Daha önce yayımlanan pediatrik araştırmalar da e-scooter kullanan çocuk ve ergenlerin geleneksel scooter kullananlara kıyasla trafik kazalarına ve ciddi kafa travmalarına daha fazla maruz kalabildiğini ortaya koymuştu. Uzmanlar bu nedenle çocukların eğitilmesi, koruyucu ekipman kullanımının artırılması ve yasal düzenlemelerin sıkı biçimde uygulanmasını öneriyor.

14 yaşındaki Jacob’ın ölümü tartışmayı büyüttü

E-scooter güvenliği tartışması, Manchester'da 2025'te yaşanan ölümcül kazanın ardından da gündemde kaldı. 14 yaşındaki Jacob Calland, başka bir 14 yaşındaki çocuğun kullandığı e-scooterda yolcu olarak bulunurken bir otomobille çarpışan kazada hayatını kaybetti.

Kazaya ilişkin davada e-scooterı kullanan çocuk, daha sonra tehlikeli ve ehliyetsiz/sigortasız araç kullanarak ölüme neden olma suçlarından mahkûm edildi. Haziran 2026'da Manchester Gençlik Mahkemesi tarafından 18 aylık gençlik rehabilitasyon kararı ve beş yıllık sürüş yasağı verildi.

Doktorlardan daha sıkı düzenleme çağrısı

Uzmanlara göre rakamlar, e-scooterların çocuklar arasında hızla yaygınlaşmasının sağlık sistemi üzerindeki yükünü de artırıyor. Araştırmacılar; yaş sınırlarının daha sıkı uygulanması, kask kullanımının teşvik edilmesi veya zorunlu hale getirilmesi, sürücülerin eğitilmesi, hız sınırlarının güçlendirilmesi ve ailelere yönelik halk sağlığı kampanyalarının artırılması gerektiğini savunuyor.

Ortaya çıkan tablo, e-scooterların yalnızca çevreci ve pratik bir ulaşım aracı olarak değil, özellikle çocuklar açısından ciddi bir trafik güvenliği meselesi olarak ele alınması gerektiğini gösteriyor. Üç İngiliz çocuk travma merkezinin verilerindeki hızlı yükseliş, mevcut kurallar ile sahadaki gerçek kullanım arasındaki farkın giderek büyüdüğüne işaret ediyor.

Yeni sistemle birlikte Fransa, tüketicinin “istemediğini belirtmesini” esas alan eski opt-out modelinden, şirketin arama yapmadan önce izin almasını gerektiren opt-in modeline geçti. Böylece artık tüketicinin telefon numarasını bir “aranmama listesine” kaydettirmesi gerekmiyor; şirketin arama yapabilmesi için önceden izin alınmış olması gerekiyor.

Arama için önceden açık rıza şartı

Yeni kurallara göre bir şirket, tüketiciyi ticari amaçla ancak iki temel durumda telefonla arayabilecek.

Bunlardan ilki, tüketicinin şirketle halihazırda devam eden bir sözleşmesinin bulunması. Şirket bu kapsamda mevcut müşterisine sözleşmesiyle bağlantılı tamamlayıcı ürün veya hizmetler ya da mevcut hizmetin geliştirilmesine yönelik teklifler sunabilecek.

İkinci istisna ise tüketicinin önceden açık biçimde ticari aramalara izin vermiş olması. Verilen onayın özgür, belirli, bilgilendirilmiş ve açık bir irade beyanına dayanması gerekiyor. Tüketici verdiği izni daha sonra geri çekebiliyor.

Üstelik şirketlerin bu izni aldıklarını kanıtlayabilmeleri gerekiyor. Fransız ekonomi ve tüketici otoritelerine göre işletmeler, tüketicinin onayına ilişkin kanıtları en az üç yıl boyunca saklamak zorunda. Verilen onay ise en fazla bir yıl geçerli olabiliyor.

Bloctel dönemi sona erdi

Düzenlemenin en önemli sonuçlarından biri de Fransa'nın uzun süredir kullandığı Bloctel sisteminin sona ermesi oldu.

Eski sistemde tüketiciler telefon numaralarını Bloctel'e kaydettirerek ticari aramaları reddedebiliyordu. Ancak tüketici kuruluşları, bazı çağrı merkezlerinin bu sistemi ihlal ettiğinden ve istenmeyen aramaların devam ettiğinden şikâyet ediyordu.

Yeni modelde ise tüketicinin ayrıca bir listeye kayıt yaptırmasına gerek kalmıyor. Ticari arama başlangıçta yasak kabul ediliyor ve şirketin arama yapabilmesi için önceden izin göstermesi gerekiyor. Bloctel'in 11 Ağustos itibarıyla kapatılması da bu değişimin doğrudan sonucu oldu.

İhlal eden şirketlere ağır cezalar

Yeni düzenleme yalnızca tüketicinin korunmasını değil, kurallara uymayan şirketlerin ciddi biçimde cezalandırılmasını da öngörüyor.

İzinsiz ticari arama yapan kişiler için 75 bin avroya, şirketler için ise 375 bin avroya kadar para cezası uygulanabiliyor. Ayrıca yasaklara aykırı gerçekleştirilen bir telefon görüşmesinin ardından imzalanan tüketici sözleşmesi de geçersiz sayılabiliyor.

Tüketiciler, kurallara aykırı aramaları Fransız hükümetinin SignalConso platformu üzerinden bildirebiliyor.

Bazı alanlarda daha da sıkı yasak

Fransa, bazı sektörlerde ise yeni düzenlemeden bağımsız olarak daha sert kurallar uyguluyor.

Enerji verimliliği ve yenilenebilir enerji amacıyla konutlara yönelik çalışmalar, konutların yaşlılık veya engellilik nedeniyle uyarlanması ve Compte Personnel de Formation (CPF) gibi alanlarda telefonla pazarlama faaliyetleri zaten tamamen yasak kapsamındaydı. Yeni sistem bu sektörlerdeki daha sıkı korumayı da sürdürüyor.

Gazete, dergi ve süreli yayın aboneliklerinin pazarlanmasına ilişkin bazı özel istisnalar da yeni düzenlemede korunuyor.

Tüketici örgütlerinden “küçük devrim” yorumu

Tüketici haklarını savunan Que Choisir Ensemble, düzenlemeyi tüketiciler açısından önemli bir kazanım olarak değerlendirdi.

Grup, insanların evlerinde veya özel yaşamlarında otomatik olarak “potansiyel müşteri” kabul edilmesine son verilmesi gerektiğini savunurken, huzur ve sükûnetin de bir tüketici hakkı olarak görülmesi gerektiğine dikkat çekti.

Grubun Başkanı Marie-Amandine Stévenin, mücadelenin yalnızca telefon görüşmeleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini belirterek, çevrim içi ortamların ve sokakların da yoğun tüketim çağrılarıyla dolu olduğunu vurguladı.

Çağrı merkezleri için yeni dönem

Düzenleme yalnızca tüketicileri değil, Fransa'daki ve Fransa pazarına hizmet veren çağrı merkezi sektörünü de yakından ilgilendiriyor.

Özellikle Fransız şirketlerinin yoğun biçimde dış kaynak kullandığı ülkelerde çağrı merkezi sektörünün yeni düzenlemeden etkilenebileceği belirtiliyor. Fas, bu açıdan en fazla etkilenecek ülkelerden biri olarak öne çıkıyor. Fas hükümeti, Fransız pazarına yönelik çağrı merkezi faaliyetlerinde on binlerce istihdamın risk altında olabileceği uyarısında bulundu.

Sektör temsilcileri ise geleneksel telefonla satışın öneminin azalmasına rağmen çağrı merkezlerinin müşteri hizmetleri, teknik destek ve diğer hizmet alanlarına yönelerek faaliyetlerini sürdürebileceğini belirtiyor.

Fransa Avrupa’da daha sert modeli seçti

Fransa'nın yeni sistemi, Avrupa'da istenmeyen pazarlama aramalarını sınırlayan en katı modellerden biri haline geliyor.

Almanya'da 2009'dan bu yana benzer şekilde önceden rıza şartı bulunurken, Hollanda da telefonla pazarlama kurallarını sıkılaştırıyor. ABD, Kanada ve İngiltere gibi ülkelerde ise daha çok tüketicinin istemediği aramaları engelleyebildiği opt-out sistemleri kullanılıyor.

Fransa'nın attığı adımın bu nedenle yalnızca telefonla pazarlamaya ilişkin bir düzenleme değil, tüketici ile şirket arasındaki ilişkinin başlangıç noktasını değiştiren bir model olduğu değerlendiriliyor.

Yeni dönemde temel yaklaşım artık şu: Tüketici “beni aramayın” demek zorunda olmayacak; şirket “beni aramanıza izin veriyorum” şeklindeki önceden verilmiş onayı göstermek zorunda olacak.

Krizin üzerine yeni bir sıcak hava dalgasının gelmesi tabloyu daha da ağırlaştırdı. İngiltere Sağlık Güvenliği Ajansı (UKHSA) ile Meteoroloji Kurumu Met Office, Londra'nın da aralarında bulunduğu bölgelerde turuncu sıcaklık-sağlık alarmı yayımladı. Uyarı 11 Ağustos Salı sabahından 14 Ağustos Cuma akşamına kadar geçerli olacak.

PERŞEMBE GÜNÜ KRİTİK

Met Office tahminleri, sıcaklıkların hafta ortasından itibaren yeniden hızla yükseleceğine işaret ediyor. Özellikle perşembe günü güney ve doğu İngiltere ile Midlands'ın bazı kesimlerinde sıcaklıkların 36-37 dereceye ulaşması bekleniyor. Hükümetin aşırı sıcaklar, kuraklık ve yangın riskini görüşmek üzere acil toplantı düzenlemesi de krizin boyutunu ortaya koyuyor.

Amber alarm, sıcaklığın özellikle yaşlılar, küçük çocuklar, kronik hastalığı bulunanlar ve açık havada çalışanlar açısından ciddi sağlık riski oluşturabileceği anlamına geliyor.

İNGİLTERE’NİN EN KURU TEMMUZ AYLARINDAN BİRİ

Kuraklığın temel nedenlerinden biri, uzun süreli yağış eksikliği. Temmuz ayı, İngiltere'nin 1836'da başlayan kayıtlarındaki en kurak temmuz olarak kayda geçti. Güney İngiltere'de ise temmuz, kayıtların başladığı tarihten bu yana herhangi bir ay için ölçülen en kurak dönem oldu.

Environment Agency'nin temmuz ayı ortasındaki verileri bile durumun ne kadar hızlı kötüleştiğini gösteriyordu. 21 Temmuz itibarıyla İngiltere genelinde nehirlerin yüzde 84'ü normalin altında veya daha düşük seviyede bulunuyordu. Rezervuar doluluk oranı ise yüzde 75,3'e gerilemişti.

Sıcak hava nedeniyle su talebinin bazı günlerde normalin yüzde 30 üzerine çıkması, rezervuar ve yeraltı suyu kaynakları üzerindeki baskıyı artırdı.

27 MİLYON KİŞİ SU KISITLAMASINDA

Su kaynaklarını korumak amacıyla çok sayıda bölgede hortum kullanımı yasaklandı. Geçici kullanım yasakları, başlangıçta Kent, Hampshire, Isle of Wight, Norfolk ve Cambridge gibi bölgelerde devreye alınırken daha sonra kapsam genişledi.

Kısıtlamaların amacı yalnızca evlerde su tüketimini azaltmak değil; aynı zamanda nehirlerdeki ekolojik dengeyi korumak ve su arıtma tesisleri ile rezervuarların üzerindeki yoğunluğu azaltmak.

Bazı bölgelerde uygulanan yasakların su talebini yaklaşık yüzde 9'a kadar azaltabildiği belirtiliyor.

TARIMDA HASAT KAYGISI

Kuraklığın en ağır etkilerinden biri tarım sektöründe görülüyor.

East Anglia başta olmak üzere bazı bölgelerde tahıl hasadı normalden daha erken başladı. Özellikle geç ekilen ilkbahar ürünlerinde yağış eksikliği nedeniyle verim kaybı endişesi bulunuyor. Hayvancılık yapan bazı çiftçiler ise yeterli yem ve ot üretilememesinden şikâyet ediyor.

Environment Agency verilerine göre temmuz sonunda tarımsal sulama amacıyla nehirlerden su çekilmesine yönelik kısıtlamaların sayısı da hızla yükselmişti. Bazı bölgelerde sulama rezervuarlarının doluluk oranları yalnızca yüzde 30-50 seviyelerinde bulunuyordu.

Çiftçiler açısından sorun yalnızca bu yılın hasadıyla sınırlı değil. Yağışların uzun süre yetersiz kalması, sonbahar ve kış aylarında hayvan yemi üretimi ile gelecek sezonun ekim koşullarını da tehdit ediyor.

NEHİRLER VE DOĞA DA ALARM VERİYOR

Kuraklık yalnızca insanların kullandığı suyu azaltmıyor; doğal yaşamı da doğrudan etkiliyor.

Bazı nehirlerde su seviyeleri kritik ölçüde düşerken, yüksek su sıcaklıkları balıklar ve diğer su canlıları için yaşam koşullarını zorlaştırıyor. Environment Agency, 2026 boyunca kuraklık ve kuru hava koşullarıyla bağlantılı çok sayıda çevresel olay kaydetti; balık ölümleri ve alg patlamaları da bunlar arasında bulunuyor.

Sulak alanların kuruması, kuşların üreme alanlarını da tehdit ediyor. Ulusal Kuraklık Grubu daha önce sıcak hava dalgalarının gölet ve sulak alanlar üzerindeki etkisinin arttığı, bazı nehirlerin ise yer yer tamamen kuruduğu konusunda uyarıda bulunmuştu.

YANGIN RİSKİ PATLADI

Aşırı sıcak ve kuru bitki örtüsü, orman yangınlarını da ciddi biçimde artırıyor.

Hampshire'daki New Forest Ulusal Parkı'nda 100 hektardan fazla alanı etkileyen büyük yangınla 120'den fazla itfaiyeci mücadele ediyor. Şiddetli sıcaklık, kuru zemin ve değişken rüzgârlar yangının kontrol altına alınmasını zorlaştırıyor. A31 yolu da yangın nedeniyle kapatılırken bölgedeki ulaşımda ciddi aksamalar yaşandı.

İngiltere ve Galler genelinde 2026 yılında şimdiye kadar yüzlerce büyük yangına müdahale edilirken, yalnızca ağustos ayının ilk 10 gününde 185 yangın kaydedildi.

KRİZ LONDRA'YI DA YAKINDAN İLGİLENDİRİYOR

Kuraklık ve sıcaklık artışından Londra da etkileniyor. Thames Water daha temmuz ayında Londra için kuraklık seviyesinde izlemeye geçmişti.

Başkentte yüksek sıcaklıklar yalnızca sağlık açısından değil, su tüketimi açısından da baskı yaratıyor. Özellikle sıcak günlerde bahçe sulama, duş ve diğer evsel tüketimin artması şebekedeki talebi yükseltiyor.

Bu nedenle uzmanlar, sıcak hava alarmı boyunca insanların günün en sıcak saatlerinde güneşten kaçınmasını, yeterli sıvı tüketmesini ve özellikle yaşlı ve hassas gruplardaki kişilerin yakından takip edilmesini istiyor.

“İNGİLTERE ARTIK ESKİ İKLİMİYLE KARŞI KARŞIYA DEĞİL”

Uzmanlar açısından 2026 yazındaki gelişmeler tek başına kısa süreli bir sıcak hava olayı olarak görülmüyor. Bu yıl peş peşe yaşanan sıcak hava dalgaları, rekor düzeyde düşük yağış ve artan yangınlar, ülkenin su ve iklim dayanıklılığı konusundaki kırılganlığını yeniden gündeme taşıdı.

Hükümet ve Environment Agency, su kaynaklarının korunması için sızıntıların azaltılması, yeni su kaynaklarının geliştirilmesi, sulak alanların korunması ve nehir havzalarında suyun daha uzun süre tutulmasını sağlayacak doğa temelli çözümlerin artırılması gerektiğini vurguluyor.

Ancak kısa vadede en kritik ihtiyaç yağış. Met Office'in uzun vadeli görünümünde 11-25 Ağustos döneminde özellikle güneyde sıcaklıkların normalin üzerinde, yağışların ise genel olarak normalin altında kalabileceği öngörülüyor. Bu da kuraklığın, sıcak hava dalgası sona erse bile kısa sürede ortadan kalkmayabileceği anlamına geliyor.

İngiltere şimdi aynı anda üç cephede mücadele ediyor: aşırı sıcak, su kıtlığı ve yangın riski. Perşembe günü beklenen 36-37 derecelik sıcaklıklar ise bu üçlü krizin daha da derinleşip derinleşmeyeceği açısından kritik bir eşik olacak.

Lloyds Konut Fiyat Endeksi’ne göre ortalama konut fiyatı temmuz ayında 299 bin 253 sterlin oldu. Haziran ayına göre yalnızca 143 sterlinlik gerileme yaşanırken, yıllık fiyat artışı yüzde 0,1 seviyesinde kaldı. Bu, Kasım 2023’ten bu yana görülen en düşük yıllık büyüme oranı oldu.

Haziranda yüzde 0,2'lik artış kaydeden piyasanın temmuzda yatay seyretmesi, konut sektöründe alıcıların yüksek mortgage maliyetlerine karşı temkinli davrandığını gösteriyor.

Uzmanlara göre piyasa bir çöküş yaşamıyor ancak güçlü bir yükseliş de gerçekleştiremiyor. RBC Capital Markets analistlerinden Anthony Codling, piyasayı yüksek konut maliyetleri ile yeterince gerilemeyen mortgage faizleri arasında sıkışmış bir “bekleme hali” olarak değerlendiriyor.

Kuzey-güney makası açılıyor

İngiltere konut piyasasındaki en dikkat çekici gelişmelerden biri bölgesel ayrışmanın belirginleşmesi oldu.

Birleşik Krallık genelinde en güçlü yıllık fiyat artışı yüzde 7,4 ile Kuzey İrlanda’da görüldü. Ortalama konut fiyatı 231 bin 131 sterline yükseldi.

İskoçya'da fiyatlar yıllık yüzde 3,6, Galler'de ise yüzde 1,6 arttı.

İngiltere'nin kuzeyinde de fiyatlar yükselişini sürdürdü. Kuzeydoğu İngiltere'de yıllık artış yüzde 2,8, Kuzeybatı'da ise yüzde 2,1 oldu. Buna karşılık Güneydoğu İngiltere'de fiyatlar yüzde 2, Greater London'da ise yüzde 1,3 geriledi.

Bu tablo, İngiltere konut piyasasında uzun süredir gözlenen kuzey-güney fiyat makasının yeniden belirginleştiğine işaret ediyor. Kuzeyde daha dengeli arz-talep koşulları fiyatları desteklerken, Londra ve güney bölgelerinde yüksek fiyatlar, daha fazla konut arzı ve zayıf talep baskı oluşturuyor.

Londra’da düşüş daha belirgin

Londra, yüksek konut fiyatları nedeniyle mortgage maliyetlerindeki değişimlere karşı en hassas bölgelerden biri olmayı sürdürüyor.

Lloyds verilerine göre Greater London'da ortalama konut fiyatı yaklaşık 533 bin 930 sterlin seviyesinde bulunurken yıllık fiyat değişimi yüzde 1,3'lük düşüşe işaret ediyor. Güneydoğu İngiltere'deki ortalama fiyat ise yaklaşık 381 bin 146 sterlin seviyesinde ve yıllık gerileme yüzde 2'ye ulaşıyor.

Başka bir gösterge olan Rightmove da Londra ve güney bölgelerindeki baskıyı ortaya koyuyor. Rightmove'un temmuz verilerinde Londra'da ortalama ilan fiyatı 676 bin 248 sterlin olurken, yıllık değişim yüzde 1,2 düşüş olarak kaydedildi. Güneydoğu İngiltere'de ise yıllık gerileme yüzde 1,4 oldu.

Mortgage faizleri yeniden yükseliyor

Konut piyasasının önündeki en büyük engel ise mortgage maliyetleri olmaya devam ediyor.

İngiltere Merkez Bankası'nın politika faizini yüzde 3,75'te tutmasına rağmen konut kredisi faizleri son dönemde yeniden yükseldi. Temmuz sonunda ortalama iki yıllık sabit mortgage faizi yüzde 5,63, beş yıllık sabit faiz ise yüzde 5,67 seviyesine çıktı. Yılın başında bu oranlar yüzde 5'in altındaydı.

Bu durum özellikle yeni ev alacaklar ve sabit faizli mortgage sözleşmesi sona eren mevcut ev sahipleri açısından mali baskıyı artırıyor.

İngiltere Merkez Bankası'nın Temmuz 2026 Finansal İstikrar Raporu'na göre, yeni mortgage'larda faiz oranları yükseldi. Ortalama iki yıllık sabit yüzde 75 kredi-değer oranlı mortgage faizi yüzde 4,92, yüzde 90 kredi-değer oranlı mortgage faizi ise yüzde 5,32 seviyesine ulaştı.

Banka, 2028 sonuna kadar 5 milyondan biraz fazla hanenin mortgage ödemelerinde artış yaşayabileceğini öngörüyor. Özellikle yüzde 3'ün altında faizle eski sabit mortgage kullanan yaklaşık 750 bin hanenin, 2026'da yeni faiz oranlarına geçerken aylık ödemelerinde ortalama 170 sterlin artışla karşılaşması bekleniyor.

Merkez Bankası'ndan faiz indirimi yerine artış ihtimali

Piyasanın dikkatle izlediği bir diğer konu ise İngiltere Merkez Bankası'nın faiz politikası.

Bank of England, 30 Temmuz'daki toplantısında politika faizini beşinci kez üst üste yüzde 3,75'te tuttu. Bankanın bir sonraki faiz kararı 17 Eylül'de açıklanacak.

Banka, enflasyonun haziranda yüzde 2,6'ya gerilemesine rağmen enerji fiyatlarının yüksek ve oynak olduğunu, Orta Doğu'daki çatışmaların enerji maliyetleri üzerinden enflasyonu yeniden yukarı çekebileceğini belirtiyor.

Bu nedenle piyasaların daha önce beklediği hızlı faiz indirimleri ertelenirken, mortgage faizleri de politika faizinden bağımsız olarak piyasa faizlerindeki hareketlerden etkileniyor.

Ev almak isteyenler beklemede

Konut piyasasındaki durgunluğun temel nedenlerinden biri de alıcıların “daha uygun faiz” beklentisiyle satın alma kararlarını ertelemesi.

Rightmove verilerine göre temmuz ayında İngiltere'de ortalama ilan fiyatı yüzde 1 düşerek 372 bin 359 sterline geriledi. Yıllık bazda da yüzde 0,4'lük düşüş kaydedildi. Satışa sunulan konut sayısı geçen yılın aynı döneminin yüzde 1 altında olsa da yaklaşık 12 yılın en yüksek seviyelerine yakın seyrediyor.

Bu durum satıcıların daha fazla rekabetle karşı karşıya olduğunu gösteriyor. Rightmove, temmuz ayında yalnızca Yorkshire ve Humber ile Kuzeybatı İngiltere'de aylık bazda fiyat artışı görüldüğünü; Londra'da ise aylık düşüşün yüzde 1,6'ya ulaştığını bildirdi.

2026'nın ikinci yarısında ne olacak?

Konut piyasasının yılın geri kalanındaki kaderi büyük ölçüde mortgage faizlerine ve enflasyonun seyrine bağlı olacak.

Lloyds, mevcut koşullar altında konut fiyatları ve piyasa faaliyetlerinin yılın geri kalanında genel olarak istikrarlı kalmasını bekliyor. Ancak mortgage faizlerinin enflasyon beklentilerine bağlı olarak yükselmeye devam etmesi halinde konut talebinin yeniden zayıflayabileceği belirtiliyor.

Piyasadaki diğer göstergeler de güçlü bir fiyat yükselişinden ziyade yatay veya sınırlı hareketli bir döneme işaret ediyor. Rightmove'un verileri satıcıların fiyat konusunda daha gerçekçi davranmaya başladığını gösterirken, İngiltere Merkez Bankası'nın verileri mortgage maliyetlerinin hane bütçeleri üzerindeki baskısının önümüzdeki yıllarda da sürebileceğine işaret ediyor.

Sonuç olarak İngiltere konut piyasasında “fiyat patlaması” dönemi şimdilik gündemde değil. Kuzey bölgeleri ve İskoçya daha dirençli bir görünüm sergilerken Londra ve Güneydoğu İngiltere'de fiyat baskısı devam ediyor. Mortgage faizlerinin yeniden yüzde 5'in üzerine çıkması ise özellikle ilk kez ev alacakların piyasaya girişini zorlaştırıyor.

Uzmanların ortak beklentisi, sonbaharda faizlerin yönünün ve tüketici güveninin konut piyasasının geleceğini belirlemesi. Faizlerde kalıcı bir düşüş gerçekleşmediği sürece İngiltere'de konut fiyatlarının hızlı yükseliş yerine dar bir bantta, bölgesel farklılıklarla birlikte seyretmesi bekleniyor.

Olay, 3 Ağustos gecesi Alaska’nın güneydoğusunda, Petersburg ile Juneau arasındaki sularda meydana geldi. Yaklaşık 6,4 metre uzunluğundaki küçük tekne yakıtının bitmesi üzerine ABD Sahil Güvenliği’nden yardım istedi.

Bölgedeki deniz trafiğini gösteren veriler, Mark Zuckerberg’e ait Launchpad adlı süper yatın da olay sırasında küçük tekneye oldukça yakın olduğunu ortaya koydu.

Ancak yardım çağrısına yanıt veren gemi Zuckerberg’ün yatı değil, Wilderness Legacy adlı küçük bir kruvaziyer oldu. Kruvaziyer, mahsur kalan tekneye ulaşarak onu güvenli bölgeye çekti ve yakıt desteği sağladı. Olayda herhangi bir can kaybı veya yaralanma yaşanmadı.

Yolcunun paylaşımı ortalığı karıştırdı

Olayın kamuoyunda büyümesine, Wilderness Legacy yolcusu Michael Love’ın sosyal medya paylaşımı neden oldu.

Love, kruvaziyerin mahsur kalan tekneyi kurtardığını belirterek, kaptanın kendilerine Launchpad’in daha yakın olduğunu ancak Sahil Güvenliği’nin çağrılarına yanıt alınamadığını söylediğini aktardı.

Love’ın anlatımına göre kaptan bu bilgiyi yolculara açıkladığında gemide belirgin bir tepki oluştu ve yolcuların büyük bölümü Zuckerberg’ün yatının yardım etmemesine tepki gösterdi.

Bu tepkinin arkasındaki temel soru ise kısa sürede sosyal medyada tartışılmaya başlandı:

Dünyanın en zengin teknoloji patronlarından birine ait, onlarca mürettebat taşıyan ve yüz milyonlarca dolar değerindeki bir süper yat, yardıma ihtiyacı olan küçük bir tekneye neden zamanında ulaşamadı?

Zuckerberg yatta değildi

Ancak olayın önemli bir ayrıntısı, tartışmanın yönünü değiştiriyor.

Zuckerberg’ün sözcüsü Brian Baker, Meta CEO’su ile ailesinin olay sırasında Launchpad’de bulunmadığını açıkladı.

Dolayısıyla “Zuckerberg yardım çağrısını duydu ve reddetti” şeklindeki bir yorum gerçeği tam olarak yansıtmıyor.

Tartışmanın asıl konusu, Zuckerberg’ün kişisel olarak ne yaptığı değil, kendisine ait yatın mürettebatının yardım çağrısına nasıl karşılık verdiği.

Zuckerberg tarafına göre Launchpad mürettebatı Sahil Güvenliği’nin yardım çağrısını başlangıçta duymadı. Çünkü çağrı, mürettebatın o sırada takip ettiği telsiz kanalından farklı bir kanaldan iletilmişti.

Mürettebat durumun farkına vardığında ise başka bir geminin zaten yardıma başladığı belirtildi.

Ancak “hukuken zorunlu değil” başka, “yardım etmek” başka

Tam da burada olayın etik boyutu devreye giriyor.

Launchpad’in hukuken zorunlu olmaması, mürettebatın yardım edebilecek durumda olup olmadığına ilişkin tartışmayı ortadan kaldırmıyor.

Çünkü söz konusu olan sıradan bir ticari tekne değil; yaklaşık 118 metre uzunluğunda, onlarca mürettebat ve çok sayıda yolcu ağırlayabilecek kapasitede bir süper yat.

Üstelik küçük tekne Alaska gibi son derece uzak ve zorlu deniz koşullarının bulunduğu bir bölgede mahsur kalmıştı.

Denizcilik uzmanlarının dikkat çektiği bir başka nokta da gemilerin normal şartlarda telsizlerde 16. kanalı izlemelerinin yaygın uygulama olması. Bununla birlikte Sahil Güvenliği, ayrıntılı yardım bilgisini başka bir kanala yönlendirebiliyor. Bu nedenle çağrının farklı kanalda duyulmaması teknik açıdan mümkün olsa da, olay yine de mürettebatın iletişim prosedürleri konusunda soru işaretleri doğurdu.

“Milyarder yatı neden bekledi?”

İşte kamuoyundaki öfkenin asıl kaynağı burada.

Eleştiriler, Zuckerberg’ün kişisel olarak küçük tekneyi kurtarmadığı iddiasından çok, ona ait devasa bir yatın yardım imkanına sahip olduğu halde olayın başka bir gemi tarafından çözülmesine odaklanıyor.

Wilderness Legacy’nin yolcuları da tam olarak bu nedenle tepki gösterdi.

Bir tarafta yakıtı bitmiş 21 feet’lik, yani yaklaşık 6,4 metrelik küçük bir tekne; diğer tarafta yüz milyonlarca dolarlık, 118 metrelik bir süper yat...

Sonunda yardım eden taraf, Zuckerberg’ün yatı değil, çok daha mütevazı imkanlara sahip bir kruvaziyer oldu.

Bu görüntü, özellikle milyarderlerin devasa servetleri ve lüks yaşamları üzerine süregelen tartışmaların ortasında, doğal olarak güçlü bir sembole dönüştü.

“Duyarsızlık” eleştirisi Zuckerberg’e nasıl yöneliyor?

Burada dikkat edilmesi gereken nokta, Zuckerberg’ün olay sırasında yatta bulunmadığının açıklanmış olması.

Bu nedenle Zuckerberg’ü doğrudan “yardım çağrısını reddetti” diye suçlamak doğru olmaz.

Ancak kamuoyunun yönelttiği daha geniş eleştiri şu:

Bir milyarderin yüz milyonlarca dolarlık yatında görev yapan profesyonel bir mürettebat, yakınındaki küçük bir teknenin yardım ihtiyacını daha hızlı fark edip müdahale edemez miydi?

Bu sorunun kesin yanıtı henüz yok.

Çünkü Zuckerberg tarafının açıklamasına göre mürettebat çağrıyı bilinçli biçimde görmezden gelmedi; çağrıyı farklı bir telsiz kanalında oldukları için zamanında duymadı ve durumdan haberdar olduklarında başka bir gemi zaten müdahaleye başlamıştı.

“Yardım etmeme” suçlaması ile “yardıma geç ulaşma” arasında fark var

Olayın bugün geldiği noktada iki farklı anlatım bulunuyor.

Birinci anlatım, Wilderness Legacy yolcusu Michael Love’ınki:

Launchpad daha yakındı, çağrı yapıldı ve yanıt verilmedi.

İkinci anlatım ise Zuckerberg tarafının açıklaması:

Mürettebat çağrıyı o sırada dinlediği kanaldan alamadı; öğrendiklerinde kurtarma zaten başlamıştı.

Sahil Güvenliği’nin açıklaması ise üçüncü ve daha teknik çerçeveyi ortaya koyuyor:

Küçük tekne acil tehlikede değildi ve olay resmi bir kurtarma çağrısından ziyade deniz yardım talebi olarak değerlendirildi.

Bu nedenle “Zuckerberg’ün yatı tehlikedeki insanları kurtarmayı reddetti” şeklindeki kesin ifade mevcut bilgilerle fazla ileri gidiyor.

Ancak “yardım çağrısının zamanında fark edilmemesi ve en yakın gemilerden birinin müdahale etmemesi” ciddi biçimde tartışılabilecek bir konu olmaya devam ediyor.

Kimse yaralanmadı.

Ancak olay, denizcilik açısından basit bir “yakıtı biten tekne” vakasının ötesine geçti.

Bir tarafta dünyanın en zengin teknoloji girişimcilerinden birinin 118 metrelik süper yatı, diğer tarafta Alaska sularında mahsur kalan küçük bir tekne ve onu kurtarmak için harekete geçen bir kruvaziyer...

Yasal olarak yardım etmek zorunda olmamak, yardım edebilecek durumda olduğunuzda yardım etmenin neden önemli olduğu sorusunu ortadan kaldırmıyor.

Launchpad’in bu olayda gerçekten çağrıyı “duymadığı” mı, yoksa iletişim zincirindeki bir aksaklık nedeniyle yardımın geciktiği mi sorusu ise tartışmanın merkezinde kalacak gibi görünüyor.

Özellikle milyarderlerin gösterişli yatlarının, özel jetlerinin ve devasa servetlerinin kamuoyunda giderek daha fazla sorgulandığı bir dönemde, Alaska’daki bu olay Zuckerberg açısından küçük bir denizcilik vakasından çok daha büyük bir “servet ve sorumluluk” tartışmasına dönüşmüş durumda.

Feomelanin özellikle kızıl saçlı ve açık tenli kişilerde daha fazla bulunuyor. Ancak bu pigment uzun süredir bilimsel bir paradoks olarak görülüyordu.

Çünkü önceki araştırmalar feomelaninin, özellikle UV ışığıyla etkileşim sonucunda oksidatif hasarı artırabileceğini ve melanom riskiyle bağlantılı olabileceğini göstermişti. Buna rağmen pigmenti üreten özelliklerin evrim boyunca neden korunduğu tam olarak açıklanamıyordu.

Fazla sistein hücreler için tehlikeli

Yeni araştırmanın merkezinde sistein adlı amino asit bulunuyor. Sistein, protein üretimi için gerekli olsa da hücrelerde aşırı miktarda birikmesi oksidatif hasara ve belirli koşullarda hücre ölümüne yol açabiliyor.

İşte araştırmacılar burada feomelaninin önemli bir rol oynayabileceğini keşfetti.

Feomelanin üretilirken sistein kullanılıyor. Böylece pigment üretimi, hücrelerdeki fazla sisteinin tüketilmesine yardımcı olarak molekülün toksik seviyelere ulaşmasını engelleyebiliyor.

Araştırmacılar bu bulguyu, feomelaninin sistein dengesindeki fizyolojik rolüne ilişkin ilk deneysel kanıtlardan biri olarak değerlendiriyor.

Deneylerde dikkat çekici sonuç

PNAS Nexus dergisinde yayımlanan çalışmada araştırmacılar özellikle zebra ispinozlarını inceledi. Feomelanin üreten ve üretmeyen kuşların yüksek sistein koşullarındaki hücresel tepkileri karşılaştırıldı.

Feomelanin üretiminin engellenmesi, yüksek sistein koşullarında oksidatif hasarın artmasıyla ilişkilendirildi. Bulgular, pigment üretiminin fazla sisteinin hücrelerde birikmesini önleyen bir metabolik “çıkış yolu” oluşturabileceğini gösterdi.

Bu sonuç, feomelaninin yalnızca canlılara renk veren pasif bir pigment olmayabileceğine işaret ediyor.

Peki kızıl saç sağlığa faydalı mı?

Araştırma, kızıl saçlı insanların genel olarak daha sağlıklı olduğunu göstermiyor.

Çalışmanın deneyleri ağırlıklı olarak zebra ispinozları üzerinde gerçekleştirildi. Dolayısıyla feomelaninin insanlarda hastalıklara karşı koruyucu olduğu sonucuna henüz varılamaz.

Üstelik kızıl saçla ilişkili bazı MC1R gen varyantları ile melanom riski arasındaki bilinen bağlantı da ortadan kalkmış değil.

Dolayısıyla yeni bulgu, önceki araştırmaları geçersiz kılmıyor. Aksine feomelaninin biyolojik açıdan hem avantaj hem de dezavantaj yaratabilecek karmaşık bir role sahip olabileceğini düşündürüyor.

Evrimsel bilmecenin yeni cevabı

Bilim insanlarının yıllardır sorduğu “Feomelanin neden evrim boyunca korundu?” sorusuna yeni çalışma önemli bir olasılık sunuyor.

Pigment üretimi, fazla sisteini tüketerek hücreleri metabolik stresten koruyor olabilir.

Bu mekanizma, feomelanin üretiminin bazı canlılarda neden korunmuş olabileceğini açıklamaya yardımcı olabilir.

Ancak araştırmacıların önünde şimdi daha büyük bir soru var: Aynı mekanizma insanlarda, özellikle farklı MC1R gen varyantlarına sahip kızıl saçlı kişilerde de çalışıyor mu?

Bu sorunun yanıtı, kızıl saçın ve feomelaninin sağlık üzerindeki etkilerinin daha iyi anlaşılmasını sağlayabilir.

Şimdilik bilim dünyasının vardığı sonuç ise oldukça çarpıcı:

Kızıl saçın arkasındaki pigment yalnızca renk vermiyor olabilir; hücrelerde biriken fazla sisteini de kontrol ediyor olabilir.

Saat 11.00’de başlayan görüşmelerde teklifin 12 maddesi iki bölüm halinde ele alındı. İlk altı maddenin kabul edilmesinin ardından ikinci bölümün görüşmelerine geçildi. İkinci bölümün de kabul edilmesiyle teklifin tamamı yapılan son oylamada 468 kabul, 88 ret ve 6 çekimser oyla Meclis’ten geçti.

Böylece kamuoyunda haftalardır “Çerçeve Yasa” olarak tartışılan düzenleme yasama sürecinin en kritik aşamasını tamamlamış oldu.

Sürecin hukuki zemini oluşturuluyor

Yasanın temel amacı, PKK/KCK’nın fiili varlığının sona ermesi ve silahların teslim edilmesi sonrasında uygulanacak hukuki mekanizmaları belirlemek olarak düzenleniyor.

Düzenlemede, mekanizmanın devreye girmesi için önemli bir ön koşul bulunuyor. Örgütün fiili varlığının sona erdiğinin ve kontrolündeki silah ve mühimmatın teslim edildiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesi, ardından bu tespitin Milli Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilerek Resmî Gazete’de yayımlanması gerekiyor.

Bu şart gerçekleşmeden yasanın öngördüğü soruşturma, kovuşturma ve infaz erteleme mekanizmalarının uygulanması mümkün olmayacak.

Soruşturma ve davalarda 5 ve 10 yıllık erteleme

Yasanın en dikkat çeken hükümlerinden biri, belirli suçlar bakımından soruşturma ve kovuşturmaların ertelenmesini öngörüyor.

Buna göre, kapsam dahilindeki ve üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlar için soruşturma ve kovuşturmalar 5 yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası, müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlar bakımından ise 10 yıl süreyle ertelenebilecek.

Aynı şekilde belirli koşulları taşıyan hükümlülerin cezalarının infazı da 5 veya 10 yıl süreyle ertelenebilecek.

Erteleme süresi içinde yeni bir terör suçu işlenmesi halinde verilen erteleme kararı kaldırılarak yargılama veya infaz süreci yeniden işletilecek.

Hangi suçlar kapsam dışında?

Düzenlemede bazı ağır suçlar açık biçimde kapsam dışında bırakılıyor.

Örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen kasten öldürme suçları ile 1 Haziran 2005 tarihinden önce işlenmiş ve müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlar için öngörülen erteleme hükümleri uygulanmayacak.

Bu nedenle düzenleme, hükümet tarafından genel bir af yasası olarak değil, belirli şartlara ve belirli suç kategorilerine bağlı özel bir hukuki mekanizma olarak çerçevelendiriliyor.

Uygulamayı takip edecek kurul oluşturulacak

Yasanın uygulanmasının koordinasyonu için ayrıca özel bir kurul kurulması öngörülüyor.

Kurula Cumhurbaşkanı Yardımcısı başkanlık edecek. Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Milli Savunma bakanlarının yanı sıra Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, MİT Başkanı ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak.

Kurulun, sürecin uygulanmasını takip etmesi, gelişmeleri değerlendirmesi ve gerekli görülmesi halinde yeni hukuki veya idari düzenlemeler konusunda talepte bulunması öngörülüyor. Kurul ayrıca çalışmalarına ilişkin TBMM’ye düzenli bilgi verecek.

Meclis Başkanlığı bünyesinde de uygulamayı izleyecek bir İzleme Komisyonu oluşturulacak.

Silah teslimi için ayrı mekanizma

Yasanın bir başka önemli bölümünü ise silah ve malzeme teslimine ilişkin hükümler oluşturuyor.

Düzenleme kapsamında teslim edilen veya beyan edilen silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemelerin kayıt altına alınması öngörülüyor.

Bu uygulamanın usul ve esasları ise güvenlik kurumlarının görüşleri alınarak İçişleri ve Milli Savunma bakanlıklarınca belirlenecek.

Yasadan yararlanmak için altı aylık süre

Kanunun uygulanması açısından dikkat çeken bir diğer düzenleme ise başvuru süresi.

MGK kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasının ardından, kanun kapsamındaki hükümlerden yararlanmak isteyenlerin altı ay içinde bulundukları yerdeki Cumhuriyet başsavcılıklarına veya kurul tarafından görevlendirilecek kurumlara yazılı başvuruda bulunması gerekiyor.

Dolayısıyla Meclis’ten geçen yasa tek başına otomatik bir tahliye veya infaz değişikliği anlamına gelmiyor. Düzenlemenin fiilen işletilebilmesi için yasada belirtilen güvenlik ve MGK şartlarının yerine getirilmesi gerekiyor.

Yasa nasıl bu noktaya geldi?

Çerçeve Yasa çalışmaları, TBMM bünyesinde oluşturulan Millî Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu çalışmalarının ardından hız kazandı.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, temmuz ayında siyasi partilerle yaptığı görüşmelerde düzenlemenin Meclis tatile girmeden yasalaştırılması için temaslarda bulundu. O dönemde teklifin 12-14 maddeden oluşması ve ağustos ayının ilk yarısında Meclis’ten geçirilmesi hedefleniyordu.

Teklif 5 Ağustos’ta TBMM Başkanlığı’na sunuldu. Yaklaşık 18 saat süren görüşmelerin ardından 8 Ağustos’ta Adalet Komisyonu’ndan geçti ve bugün Genel Kurul gündemine taşındı.

Meclis’te geniş destek, siyasi tartışma da devam ediyor

Oylama sonucu, düzenlemenin Meclis’te geniş bir siyasi destekle kabul edildiğini ortaya koydu. Buna karşın yasa sürecin başından bu yana muhalefet partileri ve kamuoyunda ciddi tartışmalara neden oldu.

Özellikle düzenlemenin “af” niteliği taşıyıp taşımadığı, hangi hükümlülerin yararlanabileceği ve sürecin güvenlik boyutunun nasıl yürütüleceği konusunda farklı değerlendirmeler yapıldı.

Muhalefet cephesinde bazı partiler düzenlemenin içeriğine yönelik eleştirilerini sürdürürken, bazı partiler ise “Terörsüz Türkiye” hedefi kapsamında hukuki bir çerçevenin oluşturulmasına destek verdi.

Böylece siyasi tartışmaların ardından Meclis aşaması tamamlanmış oldu.

Gözler şimdi uygulama aşamasında

Çerçeve Yasa’nın kabul edilmesiyle birlikte gözler artık Meclis’ten çıkacak düzenlemenin uygulama takvimine çevrildi.

Yasanın yürürlüğe girmesinin ardından en kritik aşama, PKK/KCK’nın fiili varlığının sona ermesi ve silahların teslim edildiğine ilişkin güvenlik kurumlarının tespitinin yapılması olacak.

Bu tespitin MGK tarafından teyit edilerek Resmî Gazete’de yayımlanması, yasanın öngördüğü hukuki mekanizmaların fiilen başlaması açısından belirleyici olacak.

Meclis’te bugün kabul edilen düzenleme, bu yönüyle yalnızca bir kanun değişikliği değil, Türkiye’nin yıllardır devam eden terör sorununa ilişkin yeni sürecin hukuki altyapısını oluşturan temel adımlardan biri olarak değerlendiriliyor.

468 oyla kabul edilen Çerçeve Yasa’nın bundan sonraki aşaması ise Meclis’teki oylamadan çok, sahadaki uygulamanın nasıl gerçekleşeceği ve yasada belirtilen şartların ne zaman yerine getirileceği olacak.

Başbakan Andy Burnham, tüketicilerin “indirim” adı altında gerçekte olmayan tasarruflara yönlendirilmesini ve istemedikleri aboneliklerde ödeme yapmaya devam etmelerini engellemek amacıyla yeni kurallar açıklarken, hükümetin mesajı net oldu:

Tüketiciye indirim diye gösterilen fiyat gerçekten indirim olacak, abonelikten çıkmak ise abone olmak kadar kolay hale gelecek.

Hükümetin tahminlerine göre özellikle yeni abonelik kuralları tüketicilere yılda yaklaşık 400 milyon sterlin tutarında fayda sağlayabilir.

“Önce yüksek fiyat, sonra büyük indirim” dönemi mercek altında

Yeni düzenlemenin en dikkat çekici ayaklarından biri perakendecilerin kullandığı “eski fiyat” ve indirim gösterimleri olacak.

Bir ürünün fiyatının önce yapay biçimde yükseltilmesi, ardından fiyatın düşürülerek tüketiciye büyük bir indirim yapılmış izlenimi verilmesi hükümetin özellikle üzerinde durduğu uygulamalar arasında.

Benzer şekilde, gerçekte piyasada uygulanmayan veya tüketicinin karşılaştırabileceği gerçek bir fiyatı temsil etmeyen tavsiye edilen satış fiyatlarının indirim göstergesi olarak kullanılması da inceleme kapsamına alınacak.

Hükümet, bu tür uygulamaların tüketicinin gerçek fiyatı anlamasını zorlaştırdığı görüşünde.

Ancak önemli bir ayrıntı var: Sahte indirimlerle ilgili hangi uygulamaların doğrudan yasaklı ticari uygulamalar listesine ekleneceği henüz kesinleşmiş değil. Hükümet, konuyla ilgili sonbaharda kapsamlı bir istişare süreci başlatacak.

Abonelik tuzaklarına Ocak 2027’den itibaren sıkı denetim

Tüketicileri yakından ilgilendiren ikinci ve daha somut değişiklik ise abonelik sözleşmelerinde yapılacak.

Yeni sistemle şirketlerden müşterilerine;

• sözleşmenin temel şartlarını daha açık biçimde anlatmaları,
• aboneliğin yenilenmesinden önce hatırlatma göndermeleri,
• abonelikten çıkış işlemini kolaylaştırmaları,
• ücretsiz veya düşük ücretli deneme süresinin ardından yapılacak ödemeleri açıkça bildirmeleri

istenecek.

Daha da önemlisi, tüketicilere belirli durumlarda 14 günlük cayma ve iptal hakkı getirilecek.

Özellikle ücretsiz deneme süresinin sona ermesi veya uzun süreli bir aboneliğin yenilenmesinin ardından tüketicinin sözleşmeden çıkabilmesi için ek bir süre tanınması planlanıyor.

Hükümet, daha önce açıklanan bu abonelik reformlarının yürürlüğe girişini hızlandırarak Ocak 2027'de uygulamaya başlamayı planlıyor.

İngiltere’de 155 milyon aktif abonelik bulunuyor

Düzenlemenin neden bu kadar geniş kapsamlı olduğu, İngiltere'deki abonelik ekonomisinin büyüklüğünde ortaya çıkıyor.

Hükümete göre ülkede yaklaşık 155 milyon aktif abonelik bulunuyor. İstenmeyen aboneliklere İngiliz tüketicilerin yılda yaklaşık 1,6 milyar sterlin harcadığı tahmin ediliyor.

Bu nedenle hükümet, aboneliklerden tüketicinin daha kolay çıkabilmesini sağlayacak düzenlemelerin yalnızca hukuki bir değişiklik olmayacağını, doğrudan hane bütçelerine yansıyacağını savunuyor.

Hükümetin hesaplamasına göre istenmeyen aboneliklerin sona erdirilmesi bazı tüketiciler için ayda yaklaşık 14 sterlinlik bir tasarruf anlamına gelebilecek.

“Bir tıkla üye, çıkmak için telefon kuyruğu” sona erecek

Yeni düzenlemelerin arkasındaki temel sorunlardan biri, şirketlerin abonelik satarken süreci son derece kolaylaştırmasına karşın iptal aşamasında tüketicinin önüne çok daha fazla engel koyması.

Örneğin internet üzerinden birkaç saniyede başlatılan bir aboneliğin iptali için telefonla müşteri hizmetlerini aramak, uzun süre beklemek veya farklı kanallardan tekrar tekrar başvuru yapmak tüketici kuruluşlarının uzun süredir eleştirdiği uygulamalar arasında.

Hükümetin yeni yaklaşımı ise basit:

Abone olmak ne kadar kolaysa, abonelikten çıkmak da o kadar kolay olacak.

Nitekim hükümetin Nisan ayında yayımladığı düzenleme çerçevesinde, tüketicilerin aboneliklerini yönetebilmesi, yenileme öncesinde uyarılması ve kolay biçimde iptal edebilmesi için yeni yükümlülükler öngörülmüştü.

“Ücretsiz deneme” dönemi de değişiyor

Yeni sistem özellikle “free trial” olarak pazarlanan ücretsiz deneme kampanyalarını da yakından ilgilendiriyor.

Tüketicinin başlangıçta ücretsiz veya çok düşük ücretli bir hizmete kaydolup daha sonra otomatik olarak yüksek ücretli bir aboneliğe geçirilmesi, hükümetin “subscription trap” olarak tanımladığı uygulamaların başında geliyor.

Tüketici kuruluşu Which? de son dönemde sosyal medya reklamları ve sahte teklifler üzerinden tüketicilerin istemedikleri aboneliklere yönlendirildiği konusunda uyarılarda bulundu.

Which?'in Temmuz ayında yayımladığı araştırmaya göre, 2025'te yapılan bir National Trading Standards araştırması, 20 milyondan fazla İngiliz yetişkinin farkında olmadan bir aboneliğe kaydolmuş olabileceğini tahmin etmişti.

400 milyon sterlinlik hedefin kaynağı ne?

Burada önemli bir ayrım bulunuyor.

Hükümetin açıkladığı yaklaşık 400 milyon sterlinlik yıllık tüketici faydası, ağırlıklı olarak yeni abonelik sözleşmesi rejimine ilişkin resmi etki değerlendirmesinden geliyor.

Parlamentoya verilen hükümet yanıtında, abonelik önlemlerinin birlikte tüketicilere yılda yaklaşık 400 milyon sterlin fayda, işletmelere ise yaklaşık 171 milyon sterlin yıllık doğrudan net maliyet getirmesinin beklendiği belirtildi.

Dolayısıyla bu rakamı sahte indirimlerin yasaklanmasından doğacak ayrı bir tasarruf rakamı olarak değerlendirmek doğru olmayacak.

Perakendeciler de baskı altında

Hükümetin tüketiciyi koruma hamlesi, perakende sektörünün maliyet baskılarının arttığı bir döneme denk geliyor.

British Retail Consortium, perakendecilerin yüksek iş gücü maliyetleri, enerji giderleri, ambalaj vergileri ve diğer işletme maliyetleriyle karşı karşıya olduğunu belirtiyor.

Kuruluş, Temmuz ayında Burnham hükümetinden işletmelerin maliyetlerini azaltacak adımlar atmasını istemiş ve perakende sektörünün fiyatları düşük tutabilmesi için enerji, işletme vergileri ve istihdam maliyetlerinde destek çağrısı yapmıştı.

Bu nedenle hükümetin yeni tüketici düzenlemeleri, işletmeler açısından “ek bürokrasi ve uyum maliyeti” tartışmasını da beraberinde getirebilir.

Burnham’ın “gündelik hayatı kolaylaştırma” politikası

Başbakan Burnham'ın tüketici hamlesi, göreve gelmesinin ardından açıkladığı daha geniş “gündelik hayatı kolaylaştırma” yaklaşımının bir parçası olarak görülüyor.

Burnham hükümeti daha önce hane elektrik faturalarındaki vergi yükünü azaltma ve ulaşım maliyetlerini düşürme gibi adımları öne çıkarmıştı. Yeni tüketici düzenlemeleri ise doğrudan alışveriş sırasında karşılaşılan sorunlara odaklanıyor.

Burnham'ın yaklaşımı, büyük ekonomik reformlardan ziyade vatandaşın günlük yaşamında doğrudan hissedilebilecek küçük ancak somut maliyetleri hedeflemek üzerine kuruluyor.

Sırada hangi uygulamalar var?

Hükümetin önündeki tartışma yalnızca sahte indirimler ve aboneliklerle sınırlı değil.

İngiltere'de tüketici grupları;

gizli bilet ücretlerinin kaldırılması, küçülen ürünlerde “shrinkflation” uyarılarının zorunlu hale getirilmesi, enerji şirketlerinin otomatik ödeme tutarlarını artırması, şirketlerin müşterilere ulaşmasını kolaylaştıracak iletişim kuralları ve otopark cezalarının daha adil hale getirilmesi

gibi başlıkların da gündeme alınmasını istiyor.

Bu nedenle Burnham'ın açıkladığı paket, hükümetin tüketici politikalarının son noktası olmaktan çok yeni bir başlangıç olarak değerlendiriliyor.

İngiliz tüketiciyi ne bekliyor?

Sonbahar 2026: Sahte indirimler ve yanıltıcı fiyatlandırma konusunda istişare.

Ocak 2027: Yeni abonelik kurallarının yürürlüğe girmesi planlanıyor.

Yeni sistem: Daha açık sözleşme bilgileri, yenileme hatırlatmaları ve kolay iptal.

14 gün: Belirli yenileme ve deneme süresi durumlarında tüketiciye ek cayma/iptal süresi.

£400 milyon: Abonelik düzenlemelerinden tüketicilere sağlanması beklenen yıllık fayda.

£1,6 milyar: İngiltere'de istenmeyen aboneliklere yılda harcandığı tahmin edilen tutar.

Burnham hükümeti böylece yaşam maliyeti sorununa yalnızca maaşları ve vergileri değiştirerek değil, tüketicinin parasını harcarken karşılaştığı “gizli maliyetleri” azaltarak da müdahale etmeye hazırlanıyor.

Özellikle sahte indirimlerin yasaklanmasına ilişkin sonbahar istişaresinin ardından hangi ticari uygulamaların doğrudan yasak kapsamına alınacağı, İngiltere'deki perakende sektörünün önündeki en önemli yeni düzenleme başlıklarından biri olacak.

ESRA ÖZTÜRK YORUMUYLA "Çekirdek Gazoz" KLİP LİNK

https://youtu.be/uls0zLxB7XU?si=YcMzBRHkQxjR8vDu

Yapay zekanın iş gücü piyasasındaki olumsuz etkilerinin, eşitsizlik piramidinin altında yer alan iş kollarında daha fazla ortaya çıkmasına bağlı olarak ekonomik eşitsizliğin artacağı ve bunun da toplumsal huzursuzluğu artırma potansiyeli taşıdığı belirtiliyor. AA'nın, teknolojinin var olan toplumsal eşitsizliklere etkisini ele aldığı iki haberden oluşan "Teknoloji ve Eşitsizlik" başlıklı dosyasının ikinci haberinde, Çin'deki Taihe Enstitüsünde yapay zeka ve işçi sorunları üzerine araştırmalar yapan Wang Hui, yapay zekanın iş gücü piyasasındaki eşitsizliği nasıl etkileyeceğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Amasya'da tilkinin tavukları yemesi güvenlik kamerasıyla görüntülendi
AMASYA (AA) - Amasya'da yerleşim yerine inen tilkinin bir evin bahçesinde tavukları yemesi, güvenlik kamerasıyla kaydedildi.
Yüksek kesimlerde yiyecek bulmakta zorlanan yabani hayvanlar, yerleşim yerlerinde görülebiliyor.
Çakallar Mahallesi'nde bir evin bahçesine giren tilkinin 6 tavuk ve 2 horozu yemesi de güvenlik kamerasıyla görüntülendi.
Görüntüde, bahçedeki tavuk ve horozlara saldıran tilkinin yakaladığı tavuk ve horozları yemesi, daha sonra uzaklaşması yer alıyor.

KİŞİSELLEŞTİRİLMİŞ TEDAVİ YÖNTEMİ İLE UZAKTAN MÜDAHALE

Kendi bulduğu “Kişiselleştirilmiş Tedavi Yöntemi” ile Oxford ve Maastricht üniversitelerinin desteğini alarak dünyada bir ilke imza atan Türk Psikolog Alptekin Aydın, QEEG olarak adlandırılan son teknoloji İngiltere hastanelerinde bile olmayan fonksiyonel beyin taraması ile öncelikli olarak problemli fonksiyonları tespit ediyor.

Otizmli çocuğun beyin haritası çekilip raporlanmasından sonra, evlerde de kullanılabilen, kişiye özel olarak hazırlanan manyetik beyin tedavisi yapılıyor.

Aydın, Londra’daki kliniğinde TMS adı verilen manyetik beyin terapisi ile bin 500 yakın çocuğun iyileştiği ve binlerce çocuğun sırada beklediği tedaviyi, öncelikli olarak Türkiye’de başlattı.

Londra Tasarım Yıldızları konseptli etkinlikte İngiltere’de yaşayan iç mimarlar, mimarlar, tasarımcılar ve inşaat sektörünün önde gelen isimleri buluştu.

Geceye ev sahipliği yapan şirketin Kurucusu ve Yönetim Kurulu Başkanı Ömer Erden, “Dünyayı aydınlatmak için bir yolculuğa çıktık. 10 bin metrekare kapalı alan ve üretim tesislerimiz ile talebi karşılayacak bir potansiyelimiz var. Hali hazırda ABD ve Kanada’ya ihracat yapan bir firmayız. Avrupa lokasyonu olarak da merkezimizi Londra’ya taşıdık” diye konuştu.

15 YILLIK TECRÜBE

2,5 milyon sterlinin üzerinde bir yatırım ile Birleşik Krallık’ta faaliyete başlayan şirket, 15 yıllık tecrübesi ile sektörü dünyaya tanıtmayı hedefliyor.

Londra’daki Showroom’unda İngiltere’nin önde gelen sektör temsilcilerini ağırlayan şirketin) diğer kurucu ortağı Fatih Erden ise, “Türkiye’nin en büyük üreticilerinden biriyiz. Hizmet kalitesini ön planda tutarak Mimari tasarım ve Aydınlatma alanında tasarımdan üretime kadar çözümler üretiyoruz. Mekan ile kullanıcı arasındaki ilişkiyi doğru ışık ile kurgulayarak İnşaat, otel, restoran ve kişiye özel aydınlatma tasarımları ile sektörde trendi belirliyoruz”  diyerek HEKA Aydınlatma’nın sektörün lokomotiflerinden olduğunun altını çizdi.

“SEKTÖRÜN DE YOLUNU AYDINLATACAĞIZ”

Londra’daki etkinlikte tasarımcı ve içmimarları inşaat sektörüyle buluşturarak üretici, tasarımcı ve uygulayıcıları kaynaştırmayı hedeflediklerini belirten Ömer Erden, “Biz aydınlatma projeleri ile büyük ölçekli işler yapan bir firmayız. Yaşam alanlarını ışıklandırıyoruz. Londra’daki bu etkinlikte de sektörün önemli paydaşlarını bir araya getirmenin görevimiz olduğunu hissettik. HEKA’nın kapıları sektörün tüm temsilcilerine açık. Biz Londra’daki merkezimizin bir buluşma noktası olmasını hedefledik” diyerek sektörün de yolunu aydınlatmaya talip olduklarını belirtti.

Geceye T.C. Londra Büyükelçiliği Ticaret Müşavirliği, Avrupalı Türk Markalar Birliği, ÇATI Business Networking sivil toplum kuruluşu, iş insanları, Londra’da yaşayan mimar, mühendis, iç mimar ve tasarımcılar katıldı.

Çavuşoğlu, Antalya'da Belek Turizm Merkezi'ndeki bir otelde Almanya Dışişleri Bakanı Heiko Maas ile heyetler arası görüşmelerin ardından ortak basın toplantısı düzenledi.

Çavuşoğlu, Afganistan'dan Türkiye'ye gelmek isteyen Türk vatandaşlarının tahliyesinin güvenli bir şekilde gerçekleştiğini söyledi.

Kabil Havaalanı'nın güvenliğini sağlayan güvenlik güçlerinin ve büyükelçilik görevlilerinin özverili bir şekilde çalıştığını belirten Çavuşoğlu, tahliye zamanında görevlilerin havalimanında çalışmalarını yürüttüğünü, şu anda ise büyükelçilik binasına döndüklerini kaydetti.

Afganistan'da insani krizin endişe verici boyuta ulaştığını ifade eden Çavuşoğlu, ülkenin yarısından fazlasının acil insani yardıma muhtaç olduğunu dile getirdi.

Bölgedeki 10 milyona yakın çocuğun hayatının kuraklık, açlık ve salgın nedeniyle tehlikede olduğuna işaret eden Çavuşoğlu, uluslararası toplumun Afganistan'a insani yardımlarını artırması gerektiğini vurguladı.

Afganistan'da 3,5 milyon kişinin yerinden edildiğini anlatan Çavuşoğlu, "Afganistan kaynaklı göç akını, kriz boyutuna ulaşırsa sadece bölge ülkeleri değil Avrupa dahil herkes etkilenir. Suriye krizinden dersler çıkartılmalı. Birlikte bu konuda çözümler üretmeliyiz. Bu konuyu da biraz önce ele aldık. Türkiye olarak göç konusunda ahlaki ve insani sorumluluklarımızı yeterince yerine getirdik. Bizim artık ilave bir mülteci yükü kaldırmamız söz konusu değildir." diye konuştu.

Kabil Havaalanı'nın güvenliğinin nasıl sağlanacağına ilişkin soruya Çavuşoğlu, "Havaalanı konusu gerçekten ciddi bir konu, bunu titizlikle değerlendiriyoruz. Önümüzdeki dönemde daha detaylı incelemelerde bulunulacak. Özellikle sivil uçuşlara." diye yanıt verdi.

Çavuşoğlu, Afganların Türkiye'de tutulacağı iddialarına ilişkin ise şu değerlendirmede bulundu:

"Maalesef dezenformasyon böyle durumlarda çok daha yaygın oluyor, hatta bazen de etkili olabiliyor. Özellikle ABD ve İngiltere'nin Afganları ülkeden çıkardıktan sonra Türkiye'de belli bir süre tutacağına dair iddialar ortaya atıldı. O ülkeler bunu yalanladı. Gerçekten de hiçbir ülkeden bugüne kadar 'Göçmenleri Afganistan'dan çıkardıktan sonra daha doğrusu tahliye edilen kişileri Türkiye'de belli bir süre tutalım' teklifi hiç olmadı. En başta vize konusunda ABD'nin bir açıklaması oldu, biz de zaten net bir şekilde ona karşı çıktık. Böyle bir teklif ne Almanya'dan ne de başka bir ülkeden bize gelmedi."

(Sürecek)

1 Ocak 2021 tarihi itibarıyla başlayan bu yeni dönemin ilk günlerinde yaşanan sorunlar, beklentileri, gıda sektörünün içinden bir portre olan Giba Gıda CEO’su Vehbi Keleş ile konuştuk.

Avrupalı Türk Markalar Birliği (ATMB) Başkan Yardımcısı ve Gima Gıda CEO'su Vehbi Keleş ile “Türkiye ile İngiltere Arasında İmzalanan Serbest Ticaret Anlaşması ve Brexit Sonrası Ticareti” konuştuk.  Eurovizyon’un Youtube kanalında izleyebilirsiniz...

Daha sonraki söyleşileri izlemek için Youtube kanalımıza abone olabilirsiniz.