Millî Savunma Bakanlığı'nın haftalık bilgilendirme toplantısında yapılan açıklamaya göre, Eurofighter tedarik programı kapsamında ilk grup Türk uçucu personelin Ağustos 2026 içerisinde Birleşik Krallık'a gönderilmesi planlanıyor. Personelin, İngiltere'ye ulaşmasının ardından kısa süre içinde uçuş eğitimlerine başlaması hedefleniyor.

Bu adım, yalnızca uçakların teslimatına değil, aynı zamanda Türk Hava Kuvvetleri'nin yeni platforma operasyonel olarak hazırlanmasına yönelik en önemli aşamalardan biri olarak değerlendiriliyor.

Pilotların ardından bakım personeli de eğitilecek

MSB kaynakları, imzalanan eğitim ve destek sözleşmesi kapsamında yalnızca pilotların değil, bakım ve teknik personelin de kademeli olarak Birleşik Krallık'a gönderileceğini belirtti.

Yıllara yayılan plan doğrultusunda Türkiye'den gönderilecek personel, Eurofighter Typhoon'un uçuş, bakım, lojistik ve teknik destek süreçlerinde görev alacak. Böylece uçakların hizmete girmesiyle birlikte gerekli insan kaynağının da hazır hale getirilmesi amaçlanıyor.

Mart ayında eğitim ve destek anlaşması imzalanmıştı

Bugünkü gelişme, Mart 2026'da Türkiye ile Birleşik Krallık arasında imzalanan kapsamlı eğitim ve destek anlaşmasının uygulama sürecine geçildiğini gösteriyor.

İngiltere Savunma Bakanlığı'nın açıklamasına göre söz konusu anlaşma, Türk pilotlarının ve yer personelinin İngiltere'de eğitilmesini, uzun vadeli bakım ve lojistik desteğini kapsıyor. Anlaşma, Ekim 2025'te imzalanan Eurofighter satış sözleşmesinin ikinci önemli ayağını oluşturuyor.

20 uçaklık ilk paket için hazırlık sürüyor

Türkiye ile Birleşik Krallık arasında 2025 yılında imzalanan yaklaşık 8 milyar sterlin değerindeki anlaşma kapsamında ilk etapta 20 adet Eurofighter Typhoon savaş uçağının tedarik edilmesi kararlaştırılmıştı. Eğitim faaliyetlerinin başlamasıyla birlikte teslimat öncesindeki operasyonel hazırlık süreci de hız kazanmış oldu.

Savunma uzmanları, pilot ve teknik personelin eğitimine erken başlanmasının, uçakların teslim edilmesinin ardından Türk Hava Kuvvetleri'nin sistemi daha kısa sürede aktif olarak kullanabilmesine imkân sağlayacağını değerlendiriyor.

Türkiye-İngiltere savunma iş birliği derinleşiyor

Eurofighter programı, son dönemde Ankara ile Londra arasında hızla gelişen savunma sanayi iş birliğinin en önemli projeleri arasında yer alıyor.

Pilot eğitimlerinin başlamasıyla birlikte iki ülke arasındaki teknik iş birliğinin daha da güçlenmesi beklenirken, programın ilerleyen safhalarında ilave eğitim faaliyetleri, bakım desteği ve ortak teknik çalışmaların da devam edeceği ifade ediliyor. Böylece Türkiye, yeni nesil hava gücü kapasitesini oluştururken, Eurofighter Typhoon filosunun etkin şekilde kullanılmasına yönelik hazırlıklarını da eş zamanlı olarak sürdürüyor.

Destekle birlikte Fiat 500e Icon versiyonunun başlangıç fiyatı 17.245 sterline kadar düştü. Böylece model, İngiltere pazarındaki en uygun fiyatlı yeni elektrikli otomobiller arasında yerini aldı.

Fiat yetkilileri, güncellenen fiyatların tüm yetkili bayilerde geçerli olduğunu ve siparişlerin alınmaya başlandığını açıkladı. İlk teslimatların ise önümüzdeki haftalarda müşterilere ulaştırılması planlanıyor.

İki farklı batarya seçeneği sunuluyor

Fiat 500e, farklı kullanım ihtiyaçlarına hitap eden iki batarya seçeneğiyle satışa sunuluyor.

Giriş seviyesindeki 24 kWh bataryaya sahip versiyon, tek şarjla yaklaşık 118 mil (190 kilometre) menzil sunuyor. Daha uzun yol yapmak isteyen kullanıcılar ise 42 kWh bataryalı modeli tercih edebiliyor. Bu versiyon ise 202 mile (325 kilometre) kadar sürüş mesafesi sağlayabiliyor.

Her iki model de hızlı şarj desteğine sahip. Uygun hızlı şarj istasyonlarında bataryanın büyük bölümü yaklaşık yarım saat içinde doldurulabiliyor. Bu özellik özellikle şehir yaşamında ve günlük kullanımda önemli bir avantaj sağlıyor.

Şehir otomobili olarak öne çıkıyor

Retro tasarım çizgilerini modern teknolojiyle birleştiren Fiat 500e, özellikle dar şehir sokakları ve yoğun trafik koşulları için geliştirilen kompakt yapısıyla dikkat çekiyor.

Elektrikli motorun sessiz çalışması, düşük işletme maliyeti ve bakım masraflarının içten yanmalı otomobillere göre daha düşük olması da modeli ilk kez elektrikli otomobil satın almayı düşünen sürücüler için cazip hale getiriyor.

Araçta dijital gösterge paneli, dokunmatik multimedya sistemi, Apple CarPlay ve Android Auto desteği, gelişmiş sürüş destek sistemleri ile çeşitli güvenlik donanımları standart veya donanım seviyesine göre sunuluyor.

Elektrikli araç satışlarında rekabet hızlanıyor

İngiltere otomotiv pazarında son aylarda elektrikli otomobil üreticileri arasındaki fiyat rekabeti giderek artıyor. Birçok marka devlet teşvikiyle birlikte fiyatlarını yeniden düzenlerken, daha fazla model hibe kapsamına alınmak için gerekli emisyon ve üretim kriterlerini karşılamaya çalışıyor.

Uzmanlar, özellikle 20 bin sterlinin altına inen elektrikli otomobillerin pazardaki dönüşüm açısından kritik önem taşıdığına dikkat çekiyor. Uygun fiyatlı modeller sayesinde daha geniş bir tüketici kitlesinin elektrikli araçlara yönelmesi bekleniyor.

Hükümetin hedefi net sıfır emisyon

İngiltere hükümeti, ulaşım sektöründen kaynaklanan karbon salımını azaltmak amacıyla elektrikli araçlara geçişi stratejik öncelik olarak görüyor.

Bu kapsamda yalnızca otomobil alımlarına yönelik hibeler değil, ülke genelinde hızlı şarj altyapısının genişletilmesi için de milyarlarca sterlinlik yatırım programı yürütülüyor. Kamu ve özel sektör iş birliğiyle yeni şarj istasyonlarının kurulması teşvik edilirken, apartman sakinleri ve iş yerleri için de ayrı destek mekanizmaları uygulanıyor.

Yetkililer, devlet desteğinin hem elektrikli araç satışlarını artıracağını hem de İngiltere'nin 2050 net sıfır karbon hedeflerine ulaşmasına katkı sağlayacağını belirtiyor. Sektör temsilcileri ise Fiat 500e gibi daha uygun fiyatlı modellerin teşvik kapsamına alınmasının elektrikli otomobilleri daha geniş kesimler için ulaşılabilir hale getireceğini ve pazarın büyümesini hızlandıracağını ifade ediyor.

Tartışmanın merkezinde, Bütçe Sorumluluğu Ofisi'nin (OBR) yayımladığı uzun vadeli mali görünüm raporu bulunuyor. Raporda, devlet emeklilik yaşının mevcut takvim yerine 2037-2039 yılları arasında 68'e yükseltilmesinin kamu maliyesi açısından temel varsayım olarak değerlendirildiği ifade edilirken, bu değişikliğin gecikmesi halinde devlet bütçesine yıllık yaklaşık 6 milyar sterlin ek yük bineceği öngörüldü.

Bu değerlendirme, özellikle 1971-1977 yılları arasında doğan yaklaşık 5 milyon kişiyi yakından ilgilendirdiği gerekçesiyle geniş yankı uyandırdı.

Hükümet: "Yasa değişmedi"

Artan tartışmalar üzerine açıklama yapan Emeklilik Bakanı Torsten Bell, emeklilik yaşının erkene çekildiğine ilişkin haberlerin mevcut hükümet kararı olarak değerlendirilmemesi gerektiğini söyledi.

Bell, yürürlükteki mevzuata göre devlet emeklilik yaşının hâlâ 2044-2046 yılları arasında 68'e yükseleceğini belirterek, hükümetin bu takvimi değiştiren herhangi bir karar almadığını vurguladı. Ayrıca önceki Muhafazakâr hükümetin 68 yaşın daha erken uygulanmasını istediğini, ancak bunun hiçbir zaman yasalaşmadığını da hatırlattı.

Hazine Bakanlığı da benzer bir açıklama yaparak mevcut yasal düzenlemenin değişmediğini ve emeklilik yaşına ilişkin üçüncü resmi incelemenin devam ettiğini doğruladı. İncelemenin tamamlanmasının ardından hükümetin nihai kararını açıklaması bekleniyor.

Mali baskılar artıyor

OBR, İngiltere'nin hızla yaşlanan nüfusu nedeniyle emeklilik harcamalarının önümüzdeki yıllarda ciddi biçimde yükseleceğine dikkat çekiyor.

Rapora göre devlet emekliliği harcamalarının önümüzdeki yarım yüzyılda milli gelirin yaklaşık yüzde 5'i seviyesinden yüzde 9'una yaklaşması bekleniyor. Bu artışın en önemli nedenleri arasında yaşam süresinin uzaması ve emekli maaşlarını enflasyon, ücret artışı veya yüzde 2,5'in en yükseğine göre artıran "Triple Lock" sistemi gösteriliyor.

Ekonomistler, emeklilik yaşının artırılması, Triple Lock sisteminin gözden geçirilmesi veya vergi düzenlemeleri gibi seçeneklerin önümüzdeki yıllarda kamu maliyesinin en önemli başlıklarından biri olacağını değerlendiriyor.

OECD de reform çağrısı yaptı

Emeklilik sistemi üzerindeki baskı yalnızca OBR tarafından değil, uluslararası kuruluşlar tarafından da gündeme getiriliyor.

OECD geçen hafta yayımladığı değerlendirmede, mevcut Triple Lock sisteminin uzun vadede kamu maliyesi üzerinde önemli yük oluşturacağını belirterek hükümete emeklilik reformlarını değerlendirme çağrısında bulundu. Ancak Başbakan Andy Burnham hükümeti, mevcut parlamento dönemi boyunca Triple Lock uygulamasını koruma taahhüdünü sürdürdüğünü açıkladı.

Karar henüz verilmedi

Uzmanlar, kamuoyunda oluşan "68 yaş kesinleşti" algısının doğru olmadığını vurguluyor.

Şu aşamada yürürlükte bulunan yasa değişmediği için devlet emeklilik yaşı 2026-2028 döneminde 67'ye, ardından 2044-2046 döneminde 68'e yükselecek. Ancak devam eden üçüncü resmi inceleme sonucunda hükümetin farklı bir takvim önermesi ve bunun Parlamento tarafından yasalaştırılması halinde bu tarihler değişebilecek.

Bu nedenle OBR'nin raporunda yer alan 2037-2039 takvimi hükümetin kesinleşmiş politikası değil, kamu maliyesine ilişkin bir varsayım ve olası senaryo olarak değerlendiriliyor.

İlk tam mesaisini ekonomik rahatlama paketine ayıran Burnham, 1 Ekim 2026 tarihinden itibaren konutlarda kullanılan elektrik faturalarındaki yüzde 5 Katma Değer Vergisi'nin kaldırılacağını duyurdu. Hükümet hesaplamalarına göre bu düzenleme, ortalama bir hanenin yıllık elektrik giderini yaklaşık 45 sterlin azaltacak.

850 milyon sterlinlik vergi indirimi

Hazine'nin hesaplamalarına göre uygulamanın mevcut mali yıldaki bütçe maliyeti yaklaşık 850 milyon sterlin olacak.

Kararı açıklayan Burnham, "Enerji faturalarındaki vergileri düşürerek insanların cebine daha fazla para koyuyor ve ülkeye yeniden umut kazandırıyoruz. Bu yalnızca başlangıç." ifadelerini kullandı.

Dijital Kimlik Projesi iptal ediliyor

Hükümet, vergi indiriminin finansmanının önceki Keir Starmer yönetimi tarafından hazırlanan 1,8 milyar sterlinlik Dijital Kimlik (Digital ID) programının iptal edilmesiyle sağlanacağını açıkladı.

Ancak muhalefet ve bazı eski hükümet yetkilileri bu finansman modelini tartışmaya açtı. Eski Hazine Bakan Yardımcısı Darren Jones, dijital kimlik programı için henüz bütçede ayrılmış bir kaynak bulunmadığını belirterek hükümetin sonbaharda açıklanacak bütçede gerçek finansman planını ortaya koyması gerektiğini savundu.

"Geçim hükümeti" vurgusu

Kabine toplantısında Burnham, hükümetinin "bir takım" anlayışıyla çalışacağını belirterek tüm bakanlardan parti içi çekişmeleri geride bırakmalarını istedi.

Yeni Başbakan, hükümetinin kendisini bir "hayat pahalılığı (cost of living) hükümeti" olarak tanımlayacağını ifade ederken, vatandaşların günlük yaşamını doğrudan etkileyen konuların öncelik taşıyacağını söyledi. Kabine üyelerine mali disiplinin korunacağını, ancak sosyal desteklerin de güçlendirileceğini vurguladı.

Kabinede dikkat çeken değişiklikler

İlk kabine toplantısı, yalnızca ekonomik kararlarla değil, kapsamlı kabine revizyonuyla da dikkat çekti.

Burnham, selefi Keir Starmer'a yakın birçok ismi kabine dışında bırakırken, kendi ekibine yakın isimleri kilit görevlere getirdi. Yeni kabinede:

• John Healey, Maliye Bakanı (Chancellor),
• Ed Miliband, Dışişleri Bakanı,
• Shabana Mahmood, İçişleri Bakanı,
• Wes Streeting, Savunma Bakanı,
• Angela Rayner, Konut ve Yerel Yönetimler Bakanı,
• Yvette Cooper ise Sağlık Bakanı olarak görev yapacak.

Daha kapsamlı paket yolda

Kabine toplantısında Burnham, enerji vergisi indiriminin hükümetin ilk adımı olduğunu belirterek önümüzdeki günlerde ulaştırma ücretleri, istihdam, sosyal konut, sağlık ve ekonomik büyümeyi kapsayan daha geniş bir reform paketini açıklayacağını söyledi.

Yeni Başbakan ayrıca kamu maliyesinde disiplini koruyacaklarını, borçlanmayı artırmadan vatandaşlara destek sağlayacaklarını vurguladı. Maliye Bakanı John Healey de hükümetin mali kurallara bağlı kalacağını ve sonbaharda sunulacak bütçenin bu yaklaşımı ortaya koyacağını ifade etti.

Burnham'ın ilk kabine toplantısından çıkan mesaj, İşçi Partisi'nin yeni yönetiminin önceliğinin dış politika yerine doğrudan vatandaşların ekonomik sıkıntılarını hafifletmek olacağı yönünde yorumlandı. Elektrik faturalarındaki KDV'nin kaldırılması, yeni hükümetin seçmene verdiği ilk somut ekonomik vaat olarak kayıtlara geçti.

Orta Doğulu bir yatırım fonunun finansal desteğiyle hayata geçirilmeye hazırlanan proje, Manş Tüneli üzerinden yolcu taşımacılığında yaklaşık otuz yıldır baskın konumunu koruyan Eurostar'a ilk ciddi rakiplerden biri olmayı hedefliyor. Uzmanlara göre rekabetin artması yalnızca yeni hatlar anlamına gelmeyecek; bilet fiyatlarının düşmesi, sefer sayılarının artması ve hizmet kalitesinin yükselmesi gibi sonuçlar da doğurabilecek.

Londra-Köln arası 4 saate inecek

Gemini Trains'in planına göre Londra ile Köln arasındaki yolculuk yaklaşık 4 saat sürecek. Bugün aynı rota en az bir aktarma gerektirirken toplam seyahat süresi yaklaşık 6 saate ulaşıyor. Yeni doğrudan bağlantı sayesinde yolcular yaklaşık iki saatlik zaman tasarrufu sağlayabilecek.

Şirketin gelecek planları yalnızca Köln ile sınırlı değil. Paris, Brüksel, Frankfurt ve Düsseldorf da doğrudan bağlanması planlanan şehirler arasında yer alıyor. Böylece Londra'dan Avrupa'nın önemli finans, ticaret ve turizm merkezlerine aktarmasız ulaşım ağı oluşturulması hedefleniyor.

St Pancras yerine Stratford dönemi

Projedeki en dikkat çekici değişikliklerden biri de Londra'daki hareket noktası olacak.

Gemini Trains, uluslararası seferlerde uzun yıllardır kullanılan St Pancras International yerine Stratford International istasyonunu ana terminal olarak kullanmayı planlıyor. Böylece hem şehir merkezindeki yoğunluğun azaltılması hem de Londra'nın doğusundaki ulaşım altyapısının daha verimli değerlendirilmesi amaçlanıyor.

Bunun yanında yıllardır uluslararası trenlerin uğramadığı Ebbsfleet International ile Ashford International istasyonlarının yeniden uluslararası yolcu taşımacılığına açılması da planlanıyor. Bu adımın özellikle Kent bölgesinde yaşayan yolcular için önemli kolaylık sağlaması bekleniyor.

Avrupa'da rekabet hız kazanıyor

Son yıllarda Avrupa Birliği'nin demiryollarında rekabeti artırmaya yönelik düzenlemeleri, yeni özel işletmecilerin pazara girişini hızlandırdı. İtalya, İspanya ve Fransa'da farklı şirketlerin yüksek hızlı tren işletmeye başlamasıyla birlikte birçok hatta bilet fiyatlarında düşüş yaşanırken yolcu sayılarında da ciddi artış görüldü.

Sektör uzmanları, benzer bir rekabet ortamının Manş Tüneli hattında da oluşması halinde Avrupa'nın en yoğun uluslararası demiryolu koridorlarından birinde yeni bir dönemin başlayabileceğini değerlendiriyor.

Çevreci ulaşımın payı büyüyor

Proje aynı zamanda Avrupa'nın karbon emisyonlarını azaltma hedefleri açısından da önem taşıyor. Kısa ve orta mesafeli uçuşlar yerine yüksek hızlı trenlerin tercih edilmesi, sera gazı emisyonlarının azaltılmasında önemli bir araç olarak görülüyor.

Birçok Avrupa ülkesi, hava yolu ile yapılabilecek kısa mesafeli yolculuklarda demiryolunu teşvik eden politikaları hayata geçirirken, uluslararası yüksek hızlı tren ağlarının genişlemesi bu dönüşümün temel unsurlarından biri olarak öne çıkıyor.

2030 hedefi

Gemini Trains'in hedefinin gerçekleşebilmesi için yüksek hızlı tren filosunun temin edilmesi, Manş Tüneli'nden geçiş izinlerinin alınması, güvenlik sertifikalarının tamamlanması ve İngiltere ile kıta Avrupası'ndaki altyapı işletmecileriyle gerekli anlaşmaların yapılması gerekiyor.

Tüm süreçlerin planlandığı şekilde ilerlemesi halinde 2030 yılında başlayacak doğrudan Londra-Köln seferleri, Avrupa demiryolu taşımacılığında yeni bir rekabet dönemini başlatırken, milyonlarca yolcuya daha hızlı, daha fazla seçenek sunan ve çevre dostu bir ulaşım alternatifi sağlayacak.

Bugüne kadar büyük ölçüde geleneksel tüketici kredilerinden farklı kurallarla faaliyet gösteren BNPL şirketleri artık Finansal Davranış Otoritesi'nin (FCA) doğrudan denetimine girecek. Düzenleme ile birlikte milyonlarca tüketicinin daha güçlü yasal haklara sahip olması ve kontrolsüz borçlanmanın önüne geçilmesi amaçlanıyor.

BNPL sistemi, tüketicilerin satın aldıkları ürünün bedelini faizsiz olarak birkaç taksitte veya belirli bir süre sonra ödemesine olanak tanıyor. Özellikle genç tüketiciler arasında büyük ilgi gören sistem, son yıllarda İngiltere'nin en hızlı büyüyen ödeme yöntemlerinden biri haline geldi.

Şirketler Artık Gelir ve Ödeme Gücünü Kontrol Edecek

Yeni düzenlemenin en önemli maddelerinden biri, BNPL hizmeti sunan şirketlere getirilen zorunlu ödeme gücü değerlendirmesi oldu.

Buna göre şirketler, müşterilerin mevcut mali durumunu ve borç ödeme kapasitesini incelemeden kredi benzeri bu ödeme seçeneğini sunamayacak. Amaç, geri ödenmesi mümkün olmayan borçların oluşmasını önlemek ve tüketicilerin mali risklerini azaltmak.

Ayrıca tüketicilere;

• ödeme tarihleri,
• gecikme halinde uygulanacak yaptırımlar,
• olası ek ücretler,
• borcun ödenmemesi durumunda karşılaşılabilecek sonuçlar

alışveriş tamamlanmadan önce açık ve anlaşılır biçimde bildirilecek.

Kredi Kartına Benzer Yasal Haklar

Yeni sistemle birlikte 100 sterlin ile 30 bin sterlin arasındaki BNPL işlemleri, tüketicilere kredi kartlarında bulunan önemli hukuki güvenceleri de sağlayacak.

Buna göre satın alınan ürün teslim edilmezse, ayıplı çıkarsa veya satıcı sözleşme yükümlülüklerini yerine getirmezse kullanıcı yalnızca satıcıya değil, BNPL hizmeti sağlayan finans kuruluşuna da başvurarak zararının karşılanmasını talep edebilecek.

Böylece tüketicilerin hak arama süreci güçlenirken, ödeme hizmeti sunan şirketlerin de satıcı seçiminde daha dikkatli davranmaları bekleniyor.

Borç Tahsilatı Yerine Danışmanlık Desteği

Yeni düzenleme yalnızca alışveriş öncesini değil, ödeme sonrasında yaşanabilecek mali sorunları da kapsıyor.

Ödeme güçlüğü yaşayan kullanıcılar artık doğrudan tahsilat şirketlerine yönlendirilmek yerine bağımsız borç danışmanlığı hizmetlerine erişebilecek. Böylece borç sarmalına giren kişilerin finansal destek alarak ödeme planlarını yeniden yapılandırmaları hedefleniyor.

Tüketiciler ayrıca FCA tarafından yetkilendirilen şirketler hakkında Finansal Ombudsman Hizmeti'ne başvurarak şikâyette bulunabilecek.

Sektör Hızla Büyüdü, Endişeler Arttı

BNPL modeli son yıllarda yalnızca İngiltere'de değil Avrupa, ABD ve Avustralya gibi birçok pazarda da hızla yaygınlaştı.

Özellikle yüksek enflasyon ve hayat pahalılığı döneminde tüketiciler, faizsiz kısa vadeli ödeme seçeneğini tercih ederken moda, elektronik, kozmetik ve ev eşyası alışverişlerinde BNPL kullanımı önemli ölçüde arttı.

Ancak tüketici kuruluşları, sistemin "borç" yerine "ödeme kolaylığı" olarak pazarlanmasının özellikle genç kullanıcıların gerçek mali yükümlülüklerini fark etmelerini zorlaştırdığı uyarısında bulunuyordu.

İngiltere'de daha önce yapılan çeşitli araştırmalar, BNPL kullanan tüketicilerin önemli bir bölümünün aynı anda birden fazla ödeme planına sahip olduğunu ve bazı kullanıcıların günlük harcamalarını bile bu yöntemle finanse etmeye başladığını ortaya koymuştu.

Uzmanlardan Yüzde 30 Uyarısı

Finans sektörü uzmanları, zorunlu ödeme gücü kontrollerinin tüketici güvenliğini artıracağını kabul etmekle birlikte yeni uygulamanın bazı olumsuz sonuçlar doğurabileceğini de belirtiyor.

Sektör temsilcilerine göre mevcut BNPL kullanıcılarının yaklaşık yüzde 30'u yeni kredi değerlendirmeleri sonucunda sisteme erişemeyebilir. Özellikle düzensiz gelire sahip kişiler ile kredi notu düşük tüketicilerin ödeme seçeneğinden yararlanmasının zorlaşabileceği ifade ediliyor.

Buna karşılık hükümet, kısa vadede erişimde yaşanabilecek daralmaya rağmen uzun vadede daha sağlıklı ve sürdürülebilir bir finansman sistemi oluşturulacağını savunuyor.

Düzenlemenin Küresel Etkisi Yakından İzleniyor

İngiltere'nin attığı adım, BNPL sektörüne yönelik uluslararası düzenleme eğiliminin de önemli örneklerinden biri olarak değerlendiriliyor. Avrupa Birliği, Avustralya ve ABD'de de benzer tüketici koruma düzenlemeleri gündemde bulunuyor.

Uzmanlar, dijital ödeme sistemlerinin hızla büyümesiyle birlikte BNPL hizmetlerinin artık geleneksel kredi ürünleriyle benzer riskler taşıdığına dikkat çekerken, yeni düzenlemelerin sektörün büyümesini yavaşlatabileceğini ancak tüketici güvenini artırarak uzun vadede daha sağlam bir finansal yapı oluşturabileceğini belirtiyor.

İngiltere hükümeti ise yeni kuralların temel hedefinin tüketicileri aşırı borçlanmadan korumak, finansal şeffaflığı artırmak ve çevrim içi alışverişlerde daha güvenli bir ödeme ekosistemi oluşturmak olduğunu vurguluyor.

Keleş, Türkiye ve İngiltere arasında güncellenen STA müzakerelerinin beşinci turunun tamamlanması ve geçen hafta Ankara'da düzenlenen NATO Zirvesi'nde imzalanan güvenlik ve savunma ortaklığı belgesinin ikili ilişkilere yansımasına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.

Türkiye ve İngiltere'nin NATO müttefikliği temelinde güvenlik ve savunma alanında iş birliklerini kurumsallaştırdığını dile getiren Keleş, bu süreçte ekonomik ilişkilerin de aynı ölçüde güçlenmesi gerektiğini dile getirdi.

Keleş, siyasi güvenin arttığı dönemlerin, ticaret ve yatırımlar açısından da önemli fırsatlar oluşturduğunu ifade ederek, Türkiye ve İngiltere arasında yürütülen güncellenmiş STA müzakerelerinin beşinci turunun başarıyla tamamlandığını söyledi.

İngiliz hükümetinin açıkladığı bilgilere göre beş müzakere turunda 11 faslın tamamlandığını anımsatan Keleş, özellikle hizmet ticareti, dijital ticaret, yatırımlar ve fikri mülkiyet alanlarında kaydedilen ilerlemenin yeni nesil ekonomik ilişkiler açısından büyük önem taşıdığını belirtti.

Keleş, Türkiye ve İngiltere arasındaki mevcut anlaşmanın ağırlıklı olarak mal ticaretini kapsadığını dile getirerek, "Oysa bugün dünya ticaretinin büyüme alanı hizmetler, dijital ekonomi ve teknoloji yatırımları. Güncellenmiş STA, Türk şirketlerinin İngiltere pazarındaki rekabet gücünü artıracak önemli bir adım olacak." değerlendirmesinde bulundu.

Türkiye ve İngiltere ilişkilerindeki güçlü siyasi zemine dikkati çeken Keleş, "İki ülke arasında son dönemde savunma, teknoloji, yatırım, dijital ekonomi ve ticaret alanlarında eş zamanlı gelişmeler yaşanıyor. Bu durum, Türkiye ile İngiltere ilişkilerini yeni bir stratejik ortaklık seviyesine taşıyor. İş dünyası olarak beklentimiz, güncellenmiş STA müzakerelerinin de en kısa sürede tamamlanması ve şirketlerimizin her iki pazarda da daha rekabetçi bir yapıya kavuşması. Bu, yalnızca mevcut ticaret hacmini artırmayacak, aynı zamanda iki ülke arasındaki uzun vadeli ekonomik ortaklığı da daha güçlü hale getirecek." diye konuştu.

İngiltere'nin yıllık ithalatı ilk kez bir trilyon dolar seviyesini aştı

Keleş, İngiltere'nin dünyanın en büyük ithalat pazarlarından biri olmayı sürdürdüğünü belirterek, ülkenin yıllık ithalatı ilk kez bir trilyon dolar seviyesini aştığı bilgisini paylaştı.

İngiltere'nin küresel jeopolitik şoklara rağmen yıllıklandırılmış ithalat hacminde Nisan 2026 itibarıyla ilk kez bir trilyon dolar barajını geçerek dünyanın en dinamik tüketim pazarlarından biri olduğunu yeniden kanıtladığını kaydeden Keleş, şöyle devam etti:

"Sadece bu yılın ilk 4 ayında ülkenin toplam ithalatı yüzde 23 artışla 358 milyar dolara ulaştı. Böylesine büyük bir pazarda Türkiye'nin mevcut konumunu koruması ve daha ileriye taşıması için STA'nın güncellenmesi artık ekonomik bir tercih değil, stratejik bir gereklilik. 2025'in son çeyreği itibarıyla Türkiye ve İngiltere arasındaki toplam ticaret hacminin 28,4 milyar sterline ulaşması ve 2026'nın ilk yarısında da bu istikrarın korunarak dış ticaret fazlamızın 4,46 milyar dolar olarak gerçekleşmesi, İngiltere pazarıyla bağlarımızın ne kadar kuvvetli olduğunun en somut göstergesi."

Keleş, ikili ticarette özellikle çelik, elektronik ve kimya sektöründe önemli büyüme yaşandığını, buna karşılık otomotiv ve hazır giyim sektörlerinde rekabet baskısının arttığını ifade etti.

İngiltere'nin diğer ülkelerle imzaladığı yeni ticaret anlaşmalarının otomotiv ve hazır giyim sektörlerinde etkisini göstermeye başladığını kaydeden Keleş, "İki ülke arasında oluşan bu güçlü siyasi zeminin, güncellenmiş STA ile ekonomik kazanımlara dönüştürülmesi kritik önemde. İngiltere'nin bir trilyon doları aşan ithalat pazarında Türkiye'nin mevcut konumunu koruması yeterli değil, pazar payımızı daha da büyütmeliyiz. Bunun için kamu kurumları, iş dünyası, ihracatçı birlikleri ve İngiltere'deki Türk iş insanları arasında daha güçlü bir koordinasyon kurulmalı." çağrısında bulundu.

Yaklaşık 18 ayda sıfırdan geliştirilen prototip, ortalama elektrikli otomobillere kıyasla daha küçük batarya kullanmasına rağmen yaklaşık 200 kilometrelik menzil sunuyor. Mühendisler, daha büyük bataryalar yerine enerji verimliliğini artıran yeni teknolojilere odaklanarak aracın ağırlığını önemli ölçüde düşürdü.

Sırrı bataryanın içine giren özel soğutma sıvısı

Aracın en dikkat çekici yeniliği ise geleneksel su-glikol bazlı soğutma sistemleri yerine geliştirilen dielektrik özellikli özel soğutma sıvısı oldu. Bu sıvı, batarya hücreleriyle doğrudan temas ederek oluşan ısıyı çok daha hızlı uzaklaştırıyor. Aynı sistem elektrik motoru ve güç elektroniği bileşenlerini de tek bir soğutma devresi üzerinden serin tutuyor.

Bu sayede batarya aşırı ısınmadan korunurken hem daha yüksek şarj hızlarına ulaşılabiliyor hem de batarya ömrünün korunması hedefleniyor. Ayrıca karmaşık boru ve pompa sistemlerinin ortadan kaldırılmasıyla aracın ağırlığı da azaltılıyor.

Verimlilikte yeni hedef: 10 kilometre/kWh

Triple 10 Challenge ismi, aracın ulaşmayı hedeflediği üç önemli kriterden geliyor. Bunlar; 10 dakikanın altında şarj süresi, 1 kWh enerjiyle 10 kilometre yol kat edebilme ve 10 ton yaşam döngüsü karbon emisyonu.

Shell'e göre araç, günümüzde satılan birçok elektrikli otomobile kıyasla yüzde 30'dan fazla enerji verimliliği sağlıyor. Ayrıca şarj edilen her dakikada yaklaşık 24 kilometrelik menzil kazanabiliyor. Bu değer, benzer elektrikli otomobillerde ortalama 13 kilometre seviyesinde bulunuyor.

Batarya maliyeti de düşebilir

Projede yalnızca şarj süresi değil, üretim maliyetleri de hedef alındı. Daha küçük batarya paketi, sadeleştirilen soğutma sistemi ve daha az modül kullanımı sayesinde batarya paket maliyetinin yaklaşık yüzde 25 azaltılabileceği belirtiliyor.

Araçta geri dönüştürülmüş ve düşük karbon ayak izine sahip malzemeler tercih edilirken, yaşam döngüsü boyunca oluşan karbon emisyonunun da mevcut elektrikli otomobillere göre yaklaşık yüzde 50 daha düşük olabileceği hesaplanıyor.

Henüz satış planı yok

Shell yetkilileri, Triple 10 Challenge'ın ticari üretime geçecek bir model olmadığını, geleceğin elektrikli otomobillerinde kullanılabilecek teknolojileri sergileyen bir teknoloji gösterim aracı olduğunu vurguluyor.

Projede Shell'in yanı sıra İngiliz mühendislik şirketleri RML, Empel Systems ve HORIBA MIRA da görev aldı. Elde edilen teknolojilerin ilerleyen yıllarda seri üretim elektrikli otomobillerde kullanılmasının önünü açabileceği değerlendiriliyor.

Maliye Bakanı Rachel Reeves tarafından açıklanan düzenlemeler, özellikle büyüme potansiyeli taşıyan işletmelerin krediye daha kolay ulaşmasını, yatırım yapmasını ve yeni istihdam oluşturmasını hedefliyor. Reform paketi, aynı zamanda İngiltere'nin uzun süredir karşı karşıya olduğu verimlilik ve yatırım açığını kapatmayı amaçlıyor.

Büyüme Garanti Programı genişletiliyor

Reformların merkezinde, British Business Bank tarafından yürütülen Growth Guarantee Scheme (Büyüme Garanti Programı) bulunuyor.

Program kapsamında hükümet, KOBİ'lere sağlanan ticari kredilerin yüzde 70'ine kadar garanti vererek bankaların kredi verme riskini azaltıyor. Böylece işletmelerin krediye erişimi kolaylaşırken, daha uygun koşullarda finansman bulmaları da mümkün hale geliyor. Program; işletme kredileri, kredili mevduat hesapları, ekipman finansmanı, fatura finansmanı ve varlık teminatlı finansman gibi farklı finansman araçlarını kapsıyor.

6,5 milyar sterlinlik yeni kaynak

Hükümetin son açıkladığı düzenlemeyle programa 6,5 milyar sterlinlik ilave kapasite eklendi.

Bu genişleme sayesinde önümüzdeki dört yıl içinde yaklaşık 33 bin işletmenin ilave finansmana ulaşması bekleniyor. Programın kredi vadesi bazı ürünlerde 6 yıldan 10 yıla çıkarılırken, programa başvurabilecek işletmeler için yıllık ciro üst sınırı da 45 milyon sterlinden 54 milyon sterline yükseltilecek.

80 milyar sterlinlik ilave kredi potansiyeli

Reform paketi yalnızca garanti programıyla sınırlı kalmıyor.

Hükümet, 2008 küresel finans krizinin ardından uygulamaya konulan bankacılık kurallarında da değişikliğe giderek bankaların işletmelere daha fazla kredi verebilmesini amaçlıyor. Hazine'nin değerlendirmesine göre düzenlemeler sayesinde finans sektörünün önümüzdeki yıllarda işletmelere 80 milyar sterline kadar ilave finansman sağlamasının önü açılabilecek.

Yetkililer, bu değişikliklerin finansal istikrarı korurken bankaların yatırım ve kredi verme kapasitesini artıracağını belirtiyor.

İhracat yapan KOBİ'lere de yeni destek

Açıklanan paket kapsamında ihracat yapmak isteyen küçük işletmeler için de yeni bir finansman modeli devreye alınacak.

UK Export Finance ile British Business Bank ortaklığında oluşturulacak yeni program sayesinde özellikle işletme sermayesi bulmakta zorlanan ihracatçı KOBİ'lerin finansmana erişiminin kolaylaştırılması hedefleniyor. Programın gelecek yılın ilkbaharında başlaması planlanıyor.

Ekonomik büyüme hedefleniyor

İngiltere hükümeti, söz konusu reformların yalnızca işletmeleri değil, ülke ekonomisinin genelini de olumlu etkilemesini bekliyor.

Hazine'ye göre finansmana erişimin kolaylaşmasıyla şirketlerin daha fazla yatırım yapması, yeni teknolojilere yönelmesi ve istihdamını artırması mümkün olacak. Böylece üretkenliğin yükselmesi ve ekonomik büyümenin hız kazanması hedeflenirken, özellikle Londra dışındaki bölgelerde faaliyet gösteren işletmelerin de daha güçlü şekilde desteklenmesi amaçlanıyor. Bugüne kadar Growth Guarantee Scheme kapsamında sağlanan finansmanın yaklaşık yüzde 70'inin Londra ve Güneydoğu İngiltere dışındaki işletmelere kullandırıldığı belirtiliyor.

Dördüncü tur tamamlandı, beşinci tur için geri sayım

Londra'da gerçekleştirilen son müzakere turunda taraflar; hizmet ticareti, dijital ticaret, yatırımlar, telekomünikasyon, gümrük uygulamaları, tarım ve bitki sağlığı önlemleri, fikri mülkiyet hakları, kamu alımları, çevre, iş gücü standartları ve uyuşmazlıkların çözümü başlıklarında önemli ilerleme sağladı.

İngiltere hükümeti, müzakerelerin "yapıcı ve verimli" geçtiğini açıklarken, iki ülke arasındaki ticaret hacminin yaklaşık 28 milyar sterlini aşmasının yeni anlaşmaya duyulan ihtiyacı daha da artırdığına dikkat çekti.

Diplomatik kaynaklar, teknik heyetlerin yaz aylarında beşinci tur için hazırlıklarını sürdürdüğünü, henüz kesin tarihin açıklanmadığını ancak görüşmelerin planlandığı takvim doğrultusunda ilerlediğini belirtiyor.

Yeni STA neleri değiştirecek?

2021 yılında Brexit sonrasında yürürlüğe giren mevcut STA büyük ölçüde Türkiye-AB Gümrük Birliği hükümlerinin devamı niteliğinde bulunuyor.

Yeni müzakere edilen anlaşma ise çok daha geniş bir alanı kapsıyor.

Tarafların üzerinde çalıştığı başlıca alanlar şöyle sıralanıyor:

• Hizmet ticaretinin serbestleştirilmesi
• Dijital ticaret kurallarının oluşturulması
• Finansal hizmetlerde erişimin kolaylaştırılması
• Profesyonel hizmetlerin karşılıklı tanınması
• Yatırımların korunması
• E-ticaret ve veri akışları
• Kamu alımları
• Gümrük süreçlerinin dijitalleştirilmesi
• İş insanlarının karşılıklı hareketliliğinin kolaylaştırılması

Uzmanlara göre yeni anlaşma, klasik bir serbest ticaret anlaşmasının ötesinde "yeni nesil STA" niteliği taşıyacak.

Türkiye ne istiyor?

Ankara'nın öncelikleri arasında özellikle;

• Türk ihracatçısının İngiltere pazarındaki rekabet gücünün korunması,
• Hizmet sektörünün anlaşma kapsamına alınması,
• Türk yatırımcılarının İngiltere'deki faaliyetlerinin kolaylaştırılması,
• Gümrük işlemlerinin sadeleştirilmesi,
• Dijital ticaret ve e-ticaret alanlarında güncel kurallar oluşturulması yer alıyor.

Türkiye ayrıca Brexit sonrasında oluşan yeni ticaret düzeninde İngiltere ile ilişkilerini stratejik ortaklık düzeyine taşımayı hedefliyor.

İngiltere'nin beklentileri neler?

Londra açısından ise anlaşmanın en önemli hedefi, Brexit sonrasında dünyanın en büyük hizmet ihracatçılarından biri olarak Türk pazarına daha geniş erişim sağlamak.

İngiltere özellikle;

• Finansal hizmetler,
• Sigortacılık,
• Hukuki danışmanlık,
• Mühendislik,
• Dijital ekonomi,
• Telekomünikasyon,
• Yatırımlar

alanlarında daha güçlü pazar erişimi talep ediyor.

Bunun yanında İngiliz hükümeti, ticaretin dijitalleşmesini kolaylaştıracak yeni kuralların oluşturulmasını da öncelikli hedef olarak görüyor.

Londra'daki siyasi değişim süreci masayı etkiler mi?

İngiltere Başbakanı Keir Starmer'ın görevinden ayrılma kararı sonrasında başlayan liderlik süreci doğal olarak dış ticaret gündemini de yakından ilgilendiriyor.

Ancak ticaret uzmanlarına göre STA müzakerelerinde kısa vadede ciddi bir yön değişikliği beklenmiyor.

Bunun temel nedenleri şöyle sıralanıyor:

Birincisi, Türkiye ile STA müzakereleri yalnızca siyasi bir proje değil; iki ülkenin uzun vadeli ekonomik çıkarlarını ilgilendiren kurumsal bir süreç niteliği taşıyor.

İkincisi, müzakereler Ticaret Bakanlıkları ve teknik müzakere ekipleri tarafından yürütülüyor. Dolayısıyla hükümet değişikliği teknik çalışmaları otomatik olarak durdurmuyor.

Üçüncüsü ise İngiltere'nin Brexit sonrasında küresel ticaret ağını genişletme stratejisi, farklı hükümetler döneminde de büyük ölçüde korunuyor.

Bununla birlikte yeni başbakanın ekonomi politikalarına vereceği öncelik, müzakerelerin siyasi hızını ve anlaşmanın sonuçlandırılma takvimini etkileyebilir.

Yeni hükümetin göreve başlamasının ardından müzakerelerin kısa süreli bir değerlendirme sürecine girmesi olası görülüyor. Ancak mevcut göstergeler, tarafların görüşmeleri askıya almak yerine sürdürme eğiliminde olduklarını ortaya koyuyor.

2026'nın en önemli ticaret dosyalarından biri

Uzmanlar, İngiltere-Türkiye STA müzakerelerini her iki ülkenin de son yıllardaki en önemli ekonomik diplomasi projelerinden biri olarak değerlendiriyor.

Türkiye açısından Avrupa dışındaki en büyük ihracat pazarlarından biri olan İngiltere ile ticaretin daha ileri seviyeye taşınması hedeflenirken; İngiltere ise hızla büyüyen Türk ekonomisini Brexit sonrası küresel ticaret stratejisinin önemli ortaklarından biri olarak görüyor.

Önümüzdeki aylarda yapılması beklenen beşinci tur müzakereler, anlaşmanın olgunlaşması açısından kritik önem taşıyor. Tarafların teknik başlıklarda önemli ilerleme sağlaması, anlaşmanın tamamlanmasına yönelik iyimser beklentileri güçlendiriyor. Bununla birlikte siyasi takvim, özellikle İngiltere'deki yeni hükümetin öncelikleri, sürecin kesin tamamlanma tarihini belirleyecek en önemli unsurlar arasında yer almaya devam ediyor.

Pandemi sonrası biriken hasta yükü, sağlık personeli eksikliği ve artan talep nedeniyle milyonlarca kişi ameliyat, uzman muayenesi ve bazı tedaviler için aylar süren bekleme listelerinde yer alıyor.

Özellikle ortopedi, göz hastalıkları, diş tedavileri ve bazı elektif operasyonlarda bekleme sürelerinin uzaması, birçok hastayı özel sağlık hizmetlerine yönlendiriyor.

Ancak bu kez de yüksek maliyetler devreye giriyor.

Özel sağlık hizmetlerinde maliyet farkı dikkat çekiyor

Birleşik Krallık'ta özel hastanelerde gerçekleştirilen birçok işlem, özellikle sigorta kapsamı dışında kalan hastalar için oldukça yüksek maliyetlere ulaşabiliyor.

Buna karşılık Türkiye;

• modern sağlık altyapısı,
• deneyimli uzman kadroları,
• kısa randevu süreleri,
• uluslararası standartlarda hastaneleri,
• uygun fiyat politikası

ile önemli bir alternatif oluşturuyor.

Birçok İngiliz hasta, aynı tedaviyi daha kısa sürede ve daha düşük maliyetle yaptırabildiği için Türkiye'yi tercih ediyor.

Diş tedavisi ilk sırada geliyor

İngiliz hastaların Türkiye'ye yöneldiği alanların başında diş tedavileri geliyor.

İmplant, zirkonyum kaplama, estetik diş hekimliği ve kapsamlı ağız rehabilitasyonu gibi işlemler, İngiltere'de oldukça yüksek ücretlerle sunulurken Türkiye'de daha ekonomik fiyatlarla gerçekleştirilebiliyor.

Bu nedenle her yıl çok sayıda İngiliz hasta yalnızca diş tedavisi amacıyla Türkiye'ye seyahat ediyor.

Estetik cerrahide Türkiye küresel oyuncu oldu

Saç ekimi, burun estetiği, yüz gençleştirme, meme estetiği ve vücut şekillendirme operasyonlarında Türkiye, yalnızca Avrupa'nın değil dünyanın önde gelen sağlık turizmi merkezlerinden biri haline geldi.

Uluslararası hasta koordinasyon sistemleri, çok dilli sağlık personeli ve operasyon sonrası takip hizmetleri de Türkiye'nin tercih edilmesinde önemli rol oynuyor.

İngiliz hastalar açısından kısa uçuş mesafesi de önemli avantajlardan biri olarak görülüyor.

Göz tedavileri ve ortopedi de öne çıkıyor

Katarakt ameliyatları, lazer göz operasyonları ve ortopedik cerrahiler de İngiliz hastaların Türkiye'de en fazla talep gösterdiği branşlar arasında bulunuyor.

Uzun bekleme sürelerinden kaçınmak isteyen birçok kişi tedavisini Türkiye'de planlayarak hem zamandan hem de maliyetten tasarruf etmeyi hedefliyor.

Türkiye yalnızca fiyatla değil kaliteyle de rekabet ediyor

Uzmanlara göre Türkiye'nin sağlık turizmindeki başarısı yalnızca uygun fiyatlardan kaynaklanmıyor.

Son 20 yılda yapılan sağlık yatırımları sayesinde;

• şehir hastaneleri,
• ileri teknoloji tıbbi cihazlar,
• robotik cerrahi sistemleri,
• uluslararası akreditasyona sahip özel hastaneler,
• yabancı hasta koordinasyon merkezleri

ülkenin küresel rekabet gücünü önemli ölçüde artırdı.

Bugün Türkiye, Avrupa, Orta Doğu ve Asya'nın önemli sağlık merkezlerinden biri olarak değerlendiriliyor.

İki ülke arasında sağlık alanında iş birliği gelişiyor

Türkiye ile Birleşik Krallık arasında vatandaşların karşılıklı olarak sağlık hizmetlerinden yararlanmasını düzenleyen kapsamlı bir sosyal güvenlik veya sağlık hizmeti anlaşması bulunmuyor.

Bununla birlikte sağlık teknolojileri, ilaç sektörü, tıp eğitimi, araştırma projeleri ve sağlık yatırımları alanlarında kamu kurumları, üniversiteler ve özel sektör arasında çeşitli iş birlikleri yürütülüyor.

Sağlık turizmi ise ağırlıklı olarak bireysel tercih ve özel sağlık kuruluşları üzerinden gelişen bir alan olmayı sürdürüyor.

Sağlık turizmi ekonomiye milyarlarca dolarlık katkı sağlıyor

Türkiye, sağlık turizmini stratejik sektörlerden biri olarak görüyor.

Tedavi amacıyla gelen yabancı hastalar yalnızca sağlık hizmeti almıyor; konaklama, ulaşım, turizm ve alışveriş harcamalarıyla da ekonomiye önemli katkı sağlıyor.

İngiltere ise Türkiye'nin sağlık turizminde en önemli kaynak pazarlarından biri olmayı sürdürüyor.

Sektör temsilcileri, doğrudan uçuş ağının genişlemesi, dijital sağlık hizmetlerinin gelişmesi ve Türkiye'nin uluslararası tanıtım faaliyetlerinin artmasıyla İngiliz hasta sayısının önümüzdeki yıllarda daha da yükselebileceğini öngörüyor.

NHS'deki yoğunluk ve özel sağlık hizmetlerindeki yüksek maliyetler, İngiliz hastaları alternatif ülkelere yöneltirken Türkiye; güçlü sağlık altyapısı, deneyimli hekim kadroları, uluslararası standartlardaki hastaneleri ve rekabetçi fiyatlarıyla bu alanda öne çıkıyor. Uzmanlara göre sağlık turizmi artık yalnızca ekonomik bir faaliyet değil; iki ülke arasındaki ilişkileri güçlendiren, hizmet ihracatını artıran ve sağlık diplomasisini destekleyen stratejik bir alan haline geliyor.

Turizmin ülke ekonomisindeki ağırlığı da dikkat çekiyor. İngiliz Parlamentosu Kütüphanesi'nin değerlendirmesine göre sektör, doğrudan yaklaşık 58 milyar sterlin ekonomik üretim yaratıyor ve 1,2 milyon kişiye istihdam sağlıyor.

Londra yine açık ara lider

Birleşik Krallık'a gelen uluslararası ziyaretçilerin büyük bölümü ilk tercih olarak Londra'yı seçiyor.

VisitBritain verilerine göre 2024 yılında ülkeye gelen yabancı ziyaretçilerin yaklaşık yüzde 54'ü Londra'yı ziyaret etti. Başkent, toplam yabancı turist harcamalarının da yüzde 55'ini tek başına gerçekleştirdi. Edinburgh, Manchester, Birmingham ve Liverpool ise Londra'nın ardından en çok ziyaret edilen şehirler oldu.

Bu tablo, İngiltere turizminin önemli ölçüde Londra merkezli olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.

Londra'yı en çok hangi ülkeler ziyaret ediyor?

Resmi İngiltere verileri "Londra'yı ziyaret eden turistler" yerine ülkeye gelen ziyaretçilerin milliyetlerini açıklıyor. Londra yabancı ziyaretçilerin yarısından fazlasını çektiği için bu sıralama aynı zamanda Londra'nın en önemli kaynak pazarlarını da büyük ölçüde yansıtıyor.

2024 itibarıyla ilk 10 ülke şöyle sıralanıyor:

1. Amerika Birleşik Devletleri

2. Fransa

3. Almanya

4. İrlanda Cumhuriyeti

5. İspanya

6. Hollanda

7. Polonya

8. İtalya

9. Avustralya

10. Hindistan (Çin de hızla toparlanan önemli pazarlardan biri olarak öne çıkıyor.)

Özellikle ABD pazarı yalnızca ziyaretçi sayısında değil, kişi başına harcama açısından da İngiltere'nin en değerli turizm pazarı olmayı sürdürüyor.

Türkiye'nin payı henüz sınırlı ancak büyüyor

Türkiye, Birleşik Krallık'ın en büyük ilk 10 kaynak pazarı arasında henüz yer almıyor.

Bununla birlikte VisitBritain ve ONS verileri, Türkiye'den gelen ziyaretçi sayısının pandemi sonrasında istikrarlı biçimde arttığını ve pazarın gelişme potansiyeli taşıdığını gösteriyor. Türkiye; eğitim, sağlık, iş seyahatleri ve şehir turizmi alanlarında büyüyen pazarlardan biri olarak değerlendiriliyor.

İlk 10 pazarın dışında kalan Türkiye'nin, toplam İngiltere turizmindeki payının yaklaşık yüzde 1'in altında olduğu tahmin ediliyor. Bu nedenle Türkiye, henüz İngiltere'nin ana kaynak pazarları arasında yer almıyor.

İki ülke arasında karşılıklı turizm hareketi güçleniyor

İngiliz turistler açısından ise Türkiye çok daha önemli bir destinasyon konumunda bulunuyor.

2024 yılında yaklaşık 4,4 milyon İngiliz turist Türkiye'yi ziyaret etti ve Birleşik Krallık, Almanya ile birlikte Türkiye'nin en büyük turizm pazarlarından biri oldu.

Buna karşılık Türkiye'den İngiltere'ye yönelik seyahatler daha sınırlı olsa da, özellikle Londra'ya yönelik kültür, eğitim, alışveriş ve kısa şehir tatili talebinin arttığı belirtiliyor. Uzmanlar, yeni uçuş bağlantıları ve artan gelir seviyesiyle birlikte Türkiye'nin İngiltere açısından orta vadede daha güçlü bir kaynak pazar haline gelebileceğini değerlendiriyor.

Uzmanlar: Büyümenin anahtarı yüksek harcama yapan turist

İngiltere turizm stratejisi artık yalnızca ziyaretçi sayısını değil, ziyaretçi başına harcamayı artırmayı hedefliyor.

ABD, Körfez ülkeleri ve Avustralya gibi yüksek gelirli pazarlara yönelik tanıtım faaliyetleri artırılırken, Avrupa pazarındaki büyümenin de sürdürülmesi planlanıyor. Aynı zamanda Hindistan, Suudi Arabistan ve Çin gibi gelişen pazarlara yönelik yatırımlar devam ediyor.

Uzmanlara göre Türkiye de bu büyüyen pazarlar arasında yer alıyor. Vize süreçlerinin kolaylaştırılması, doğrudan uçuşların artırılması ve ortak tanıtım faaliyetleriyle Türk ziyaretçilerin İngiltere turizmindeki payının önümüzdeki yıllarda yükselmesi bekleniyor.

Türk Hava Yolları, AJet ve Pegasus Havayolları'nın yanı sıra turizm acenteleri ve destinasyon tanıtım kuruluşlarının ortak yürüttüğü kampanyalarda, Türkiye'nin yalnızca "deniz, kum ve güneş" ülkesi olmadığı vurgulanıyor. Reklamlarda tarihi miras, kültür rotaları, gastronomi, sağlık turizmi, inanç turizmi ve doğa turizmi ön plana çıkarılıyor.

Doluluk beklentinin altında kaldı

Turizm sektöründe yaz sezonunun yarısına yaklaşılmasına rağmen özellikle bazı sahil bölgelerindeki otellerde beklenen doluluk oranlarına ulaşılamaması, tanıtım faaliyetlerinin hız kazanmasına neden oldu.

Sektör temsilcileri, özellikle erken rezervasyon döneminde Avrupa pazarındaki ekonomik belirsizlikler, artan tatil maliyetleri ve Akdeniz'deki yoğun rekabet nedeniyle rezervasyonların istenilen seviyeye ulaşmadığını belirtiyor. Bu nedenle İngiltere pazarı, sezonun kalan bölümünü kurtarabilecek en önemli kaynak pazarlardan biri olarak görülüyor.

Londra'nın her köşesinde Türkiye reklamları

Başkent Londra'da özellikle yoğun yaya ve turist trafiğinin bulunduğu Oxford Street, Victoria, King's Cross, Liverpool Street, Waterloo ve Canary Wharf çevresindeki dijital reklam panolarında Türkiye görselleri yer alıyor.

Kırmızı çift katlı otobüslerin dış yüzeylerini kaplayan reklamlarda Akdeniz'in turkuaz koyları, Kapadokya'nın sıcak hava balonları, İstanbul'un tarihi silueti ve Ege kıyılarındaki doğal güzellikler öne çıkarılıyor.

Metro istasyonlarında yer alan afişlerde ise "güneş, tarih, lezzet ve misafirperverlik" temaları işlenirken, sağlık turizmi kapsamında modern hastaneler, termal tesisler ve estetik tedavi seçenekleri de tanıtılıyor.

Uçuş kapasitesi de büyüyor

Tanıtım kampanyalarına paralel olarak Türk hava yolu şirketleri de Birleşik Krallık operasyonlarını genişletiyor.

Türk Hava Yolları, Londra'da Heathrow ve Gatwick'in ardından Stansted Havalimanı'nı da uçuş ağına eklerken, Pegasus Gatwick operasyonlarını büyüttü. AJet ise Birleşik Krallık pazarındaki kapasitesini artırarak İngiliz turistlere daha uygun fiyatlı ulaşım seçenekleri sunmayı hedefliyor. Böylece Türkiye ile Birleşik Krallık arasında uçuş kapasitesi son dönemde önemli ölçüde artırılmış durumda.

İngiliz turist hâlâ en önemli pazarlardan biri

Birleşik Krallık, Almanya ve Rusya'nın ardından Türkiye'ye en fazla turist gönderen ülkeler arasında yer alıyor.

Turizm sektörü temsilcileri, İngiliz turistlerin özellikle Antalya, Dalaman, Bodrum ve İzmir destinasyonlarına yoğun ilgi gösterdiğini belirtirken, son yıllarda İstanbul'un şehir turizmi, Kapadokya'nın kültür turizmi ve Karadeniz'in doğa turizmi açısından da ilgi çekmeye başladığını ifade ediyor.

Son dönemde özellikle gastronomi, yürüyüş rotaları, yat turizmi, golf turizmi ve sağlık turizmine yönelik talepte de artış yaşandığı belirtiliyor.

Rekabette fiyat faktörü öne çıkıyor

Sektör uzmanlarına göre Türkiye, hizmet kalitesi açısından İngiliz turistler için cazibesini korusa da son yıllarda yükselen fiyatlar nedeniyle İspanya, Yunanistan, Mısır ve Portekiz ile daha yoğun rekabet etmek zorunda kalıyor.

Bu nedenle hazırlanan yeni reklam kampanyalarında yalnızca uygun fiyat değil; kaliteli hizmet, kısa uçuş süresi, zengin kültürel miras, dört mevsim tatil olanakları ve farklı turizm çeşitliliği ön plana çıkarılıyor.

Turizm sektörünün beklentisi, yaz sezonunun ikinci yarısında özellikle son dakika rezervasyonlarının artmasıyla birlikte İngiltere pazarından gelecek turist sayısının yükselmesi ve otellerde doluluk oranlarının istenen seviyelere yaklaşması.

1. Hindistan

2. Çin

3. Pakistan

4. Nijerya

5. Nepal

Son yıllardaki öğrenci vizesi verilerinde Türkiye yaklaşık 5.900 öğrenci vizesiyle ilk 10 kaynak ülke arasında yer alıyor ve genel sıralamada yaklaşık 9. sırada bulunuyor.

Dil Eğitimi İçin İngiltere’yi En Çok Tercih Eden Ülkeler

İngiltere’nin İngilizce dil eğitimi sektörünü temsil eden veriler, farklı bir tablo ortaya koyuyor. İngilizce öğrenmek amacıyla İngiltere’ye gelen öğrenciler arasında öne çıkan ülkeler:

1. İtalya

2. Suudi Arabistan

3. Türkiye

4. İspanya

5. Çin

Bu veriler Türkiye'nin İngiltere’ye dil eğitimi için öğrenci gönderen ülkeler arasında ilk üçte yer aldığını gösteriyor.

Türkiye'nin Payı Ne Kadar?

Birleşik Krallık'ta 2024 yılında yaklaşık 393 bin öğrenci vizesi verildi. Aynı dönemde Türk vatandaşlarına verilen öğrenci vizelerinin sayısı yaklaşık 5.900 olarak kaydedildi. Bu da Türkiye'nin toplam öğrenci vizesi pazarındaki payının yaklaşık %1,5 seviyesinde olduğunu gösteriyor.

İngiltere Üniversitelerinde Türk Öğrencilere İlgi Sürüyor

İngiltere'de öğrenim gören uluslararası öğrenci sayısı 685 binin üzerinde bulunurken, yeni kayıt yaptıran öğrenciler arasında Hindistan, Çin ve Nijerya başı çekiyor. Türk öğrenciler sayı bakımından bu dev pazarın küçük ancak istikrarlı büyüyen gruplarından biri olarak değerlendiriliyor. Özellikle yüksek lisans, işletme, mühendislik, yapay zekâ ve finans programları Türk öğrencilerin en fazla tercih ettiği alanlar arasında gösteriliyor.

Uzmanlar: “Türkiye Dil Eğitiminde Çok Güçlü, Üniversite Eğitiminde Büyüme Potansiyeli Var”

Sektör temsilcilerine göre Türkiye, İngiltere'nin dil eğitimi pazarında uzun yıllardır güçlü ülkeler arasında bulunuyor. Üniversite ve yüksek lisans tarafında ise Hindistan ve Çin gibi dev pazarlarla kıyaslandığında daha küçük bir paya sahip olsa da, genç nüfus ve yurt dışı eğitim talebinin artması nedeniyle önümüzdeki yıllarda daha üst sıralara çıkma potansiyeli taşıyor.

Özet Tablo

İngiltere, küresel eğitim pazarındaki lider konumunu korurken, Türkiye özellikle dil eğitimi alanında Avrupa'nın en güçlü kaynak pazarlarından biri olarak öne çıkmaya devam ediyor.

Avrupa, Orta Doğu, Kafkasya ve Orta Asya arasında köprü konumunda bulunan Türkiye; gelişmiş sanayi altyapısı, genç iş gücü ve güçlü ihracat kapasitesiyle İngiliz yatırımcıların radarında üst sıralarda yer alıyor.

Uzmanlara göre Londra yönetimi, Türkiye'yi yalnızca ihracat yapılan bir ülke olarak değil, küresel üretim zincirlerinin önemli bir halkası olarak değerlendiriyor.

Ticaret hacmi sürekli büyüyor

Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki ticaret hacmi son yıllarda istikrarlı şekilde artış gösterdi.

Brexit sonrasında yürürlüğe giren Serbest Ticaret Anlaşması iki ülke arasındaki ticaretin kesintiye uğramasını önlerken, bugün taraflar anlaşmanın kapsamını genişletmek için müzakerelerini sürdürüyor.

Yeni dönemde;

• hizmet ticareti,
• dijital ekonomi,
• yatırımlar,
• kamu alımları,
• yeşil dönüşüm,
• finansal hizmetler

gibi alanların anlaşmaya dahil edilmesi hedefleniyor.

Ekonomi çevreleri bunun tamamlanması halinde iki ülke arasındaki ticaret hacminde yeni bir sıçrama yaşanabileceğini değerlendiriyor.

İngiliz şirketleri Türkiye'de hangi sektörlere yatırım yapıyor?

Birleşik Krallık merkezli şirketlerin Türkiye'deki yatırımları uzun yıllardır birçok stratejik sektörde yoğunlaşıyor.

Öne çıkan alanlar arasında;

• finans ve bankacılık,
• enerji,
• yenilenebilir enerji,
• altyapı,
• sigortacılık,
• ilaç,
• hızlı tüketim ürünleri,
• perakende,
• madencilik,
• teknoloji,
• savunma sanayi yer alıyor.

Özellikle son dönemde yeşil enerji yatırımları ve dijital teknolojiler İngiliz sermayesinin en fazla ilgi gösterdiği alanlar arasında bulunuyor.

Savunma sanayii ekonomik ortaklığın yeni lokomotifi

İki ülke arasındaki en dikkat çekici gelişmelerden biri savunma sanayi alanında yaşanıyor.

Türk savunma sanayisinin son yıllarda ulaştığı üretim kapasitesi ve ihracat başarısı, İngiliz şirketlerinin ilgisini artırırken; ortak üretim, teknoloji paylaşımı ve mühendislik projeleri iki ülke ilişkilerine yeni bir boyut kazandırıyor.

Savunma alanındaki iş birlikleri yalnızca askeri değil, yüksek teknoloji, havacılık ve ileri mühendislik yatırımlarını da beraberinde getiriyor.

Enerji dönüşümünde ortak hedefler

İngiltere, net sıfır karbon hedefi doğrultusunda yenilenebilir enerji yatırımlarını küresel ölçekte destekleyen ülkelerin başında geliyor.

Türkiye'nin;

• rüzgâr enerjisi,
• güneş enerjisi,
• enerji depolama,
• elektrik şebekeleri,
• hidrojen teknolojileri

alanındaki potansiyeli İngiliz yatırım fonlarının ilgisini çekiyor.

Enerji uzmanları önümüzdeki yıllarda özellikle offshore rüzgâr, batarya teknolojileri ve sürdürülebilir finans projelerinde yeni ortaklıkların gündeme gelebileceğini belirtiyor.

Londra'nın gözü Türkiye'nin üretim gücünde

Pandemiyle başlayan ve jeopolitik krizlerle hızlanan "yakın coğrafyada üretim" anlayışı Türkiye'nin önemini artırdı.

Avrupa pazarına kısa sürede ulaşabilen üretim altyapısı sayesinde Türkiye;

• otomotiv,
• beyaz eşya,
• tekstil,
• makine,
• elektronik,
• kimya

gibi sektörlerde İngiliz şirketleri için güvenilir üretim merkezi olarak öne çıkıyor.

Bu durum yalnızca doğrudan yatırımları değil, ortak üretim modellerini de artırıyor.

Finans sektöründe yeni dönem

Londra dünyanın en büyük finans merkezlerinden biri olmayı sürdürürken, Türk şirketleri de İngiliz finans piyasalarına erişim konusunda daha aktif bir görünüm sergiliyor.

Öte yandan İngiliz yatırım fonlarının Türkiye'de özellikle altyapı, enerji ve teknoloji girişimlerine ilgisinin arttığı gözleniyor.

Finans uzmanları, faiz politikalarındaki normalleşme ve ekonomik reform sürecinin devam etmesi halinde uluslararası sermaye girişlerinin daha da hızlanabileceğini ifade ediyor.

Kamu diplomasisi de güçleniyor

Ekonomik ilişkiler yalnızca özel sektör yatırımlarıyla sınırlı kalmıyor.

Son yıllarda iki ülke arasında;

• ticaret heyetleri,
• yatırım zirveleri,
• teknoloji forumları,
• savunma sanayi toplantıları,
• ihracat organizasyonları

giderek daha sık gerçekleştiriliyor.

Kamu kurumları ile özel sektör temsilcilerinin aynı platformlarda buluşması, uzun vadeli ekonomik ortaklığın kurumsal zemininin güçlendiğine işaret ediyor.

Yeni hedef: Daha kapsamlı ekonomik ortaklık

Uzmanlara göre önümüzdeki dönemde iki ülke ilişkilerinin odağında üç temel başlık bulunacak:

• Serbest Ticaret Anlaşması'nın kapsamının genişletilmesi,
• Karşılıklı doğrudan yatırımların artırılması,
• Yüksek teknoloji ve yeşil dönüşüm projelerinde ortaklıkların güçlendirilmesi.

Bu süreç başarıyla ilerlediği takdirde Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki ekonomik ortaklığın, klasik ticaret ilişkisinin ötesine geçerek üretim, teknoloji ve stratejik yatırım ekseninde çok daha kapsamlı bir yapıya dönüşmesi bekleniyor.

Küresel ekonomide belirsizliklerin arttığı bir dönemde Türkiye ile Birleşik Krallık arasındaki ekonomik ilişkiler, her iki taraf açısından da stratejik önem kazanıyor. Türkiye üretim kapasitesi, coğrafi konumu ve büyüyen iç pazarıyla İngiliz yatırımcılar için cazibesini artırırken; Birleşik Krallık da finansal gücü, teknoloji altyapısı ve uluslararası yatırım deneyimiyle Türkiye'nin ekonomik dönüşümünde önemli ortaklardan biri olmayı sürdürüyor. Önümüzdeki dönemde ticaret anlaşmasının genişletilmesi ve yeni yatırımların hayata geçirilmesi halinde, iki ülke arasındaki ekonomik ilişkilerin çok daha yüksek bir seviyeye ulaşması bekleniyor.

Uzmanlara göre bu sorunun cevabı yatırımcının hedeflerine göre değişiyor. Kısa vadeli yüksek kazanç beklentisi olanlar için piyasa eskisi kadar kolay fırsatlar sunmazken, uzun vadeli sermaye artışı ve düzenli kira geliri hedefleyenler için Londra hâlâ Avrupa’nın en güçlü yatırım merkezlerinden biri olarak öne çıkıyor.

Londra Neden Hâlâ Güçlü Bir Pazar?

Londra, dünyanın en büyük finans merkezlerinden biri olmasının yanı sıra sürekli nüfus artışı, uluslararası öğrenci talebi ve sınırlı konut arzı sayesinde emlak yatırımcılarının radarında kalmaya devam ediyor.

Özellikle ulaşım yatırımlarının yoğunlaştığı bölgelerde konut talebi güçlü seyrini koruyor. Yeni metro bağlantıları, dönüşüm projeleri ve ticari gelişim alanları çevresindeki semtler yatırımcıların ilgisini çekmeye devam ediyor.

Buna karşılık merkezi bölgelerde son yıllarda görülen yüksek fiyat seviyeleri, yatırımcıları daha çok dış çeperlerdeki gelişen bölgelere yönlendiriyor.

Yüksek Faizler Dengeleri Değiştirdi

İngiltere Merkez Bankası’nın son yıllarda uyguladığı sıkı para politikası, mortgage maliyetlerini önemli ölçüde artırdı. Bu durum özellikle kredi kullanarak yatırım yapmak isteyenler açısından getirilerin yeniden hesaplanmasını zorunlu hale getiriyor.

Geçmişte düşük faiz dönemlerinde yatırımcılar ağırlıklı olarak konutun değer artışına odaklanırken, bugün kira gelirinin finansman maliyetlerini karşılayıp karşılamadığı çok daha kritik bir kriter haline geldi.

Uzmanlar, yatırım kararlarında yalnızca fiyat artışı beklentisine güvenmenin riskli olabileceği uyarısında bulunuyor.

Yatırımcılar Nelere Dikkat Etmeli?

Londra’da konut yatırımı planlayanların öncelikle bölgesel analiz yapması gerekiyor.

Yatırım uzmanlarının öne çıkardığı başlıca kriterler şöyle:

• Bölgedeki kira talebinin gücü
• Ulaşım bağlantıları ve altyapı projeleri
• Üniversitelere ve iş merkezlerine yakınlık
• Bölgedeki yeni konut arzı
• Mortgage maliyetleri ve aylık nakit akışı
• Servis ücretleri (service charge) ve bina yönetim giderleri
• Enerji verimliliği standartları

Özellikle yeni inşa edilen dairelerde yüksek servis ücretleri, yatırımın gerçek getirisini ciddi şekilde etkileyebiliyor.

Kira Getirisi mi, Değer Artışı mı?

Uzmanlara göre yatırımcıların en sık yaptığı hatalardan biri, yalnızca konutun gelecekteki değer artışına odaklanmak.

Oysa mevcut piyasa koşullarında güçlü kira getirisi sağlayan bölgeler daha güvenli bir yatırım profili sunabiliyor. Yüksek faiz ortamında düzenli kira geliri, yatırımın sürdürülebilirliği açısından kritik önem taşıyor.

Bu nedenle yatırımcıların satın alma öncesinde ayrıntılı bir nakit akışı analizi yapmaları tavsiye ediliyor.

İlk Kez Yatırım Yapacaklara Uyarı

Uzmanlar, ilk kez yatırım yapacak kişilerin duygusal kararlar yerine veriye dayalı hareket etmeleri gerektiğini belirtiyor.

“Ben bu evde yaşardım” yaklaşımından çok, “Bu ev kiracı için ne kadar cazip?” sorusunun sorulması gerektiğine dikkat çekiliyor.

Ayrıca yatırımcıların satın alma vergileri, bakım giderleri, boş kalma riskleri ve olası faiz değişikliklerini de hesaplamaları öneriliyor.

Londra Fırsatlar Sunuyor, Ancak Seçici Olmak Şart

2026 yılı itibarıyla Londra emlak piyasası hızlı ve kolay kazanç dönemlerinden uzaklaşmış görünse de, uzun vadeli yatırım perspektifine sahip olanlar için önemli fırsatlar barındırmaya devam ediyor.

Ancak yüksek faiz ortamında başarılı olmak isteyen yatırımcıların geçmiş yıllara göre çok daha seçici davranmaları, kira getirisi ile finansman maliyetlerini dikkatle analiz etmeleri ve lokasyon seçiminde titiz hareket etmeleri gerekiyor.

Uzmanların ortak görüşü ise net: Londra hâlâ güçlü bir yatırım merkezi, ancak artık kazananlar doğru bölgeyi ve doğru finansman modelini seçebilen yatırımcılar olacak.

Keleş'e göre son yıllarda Brexit, Covid-19 pandemisi, Rusya-Ukrayna savaşı ve Orta Doğu'daki gerilimler ekonomiyi etkilese de Birleşik Krallık'ın küresel ticaret ağı ve güçlü finansal yapısı sayesinde ekonomi büyümeye devam ediyor.

"Birleşik Krallık hiçbir zaman çok kötü olmuyor" diyen Keleş, ülkenin yaklaşık 4,2 trilyon dolarlık ekonomik büyüklüğüyle dünyanın en büyük ekonomileri arasında yer aldığını, IMF tahminlerine göre ise 2030 yılında 5,4 trilyon dolarlık bir ekonomiye ulaşmasının beklendiğini ifade etti.

Jeopolitik krizlerin etkisi sınırlı kaldı

İran-İsrail geriliminin ardından enerji fiyatlarında yaşanan dalgalanmanın lojistik maliyetlerini etkilediğini belirten Keleş, nakliye maliyetlerinde sektör ve ülkeye göre yüzde 5 ila yüzde 30 arasında artışlar yaşandığını söyledi.

Ancak petrol fiyatlarının yeniden gerilemesiyle birlikte taşımacılık maliyetlerinin büyük ölçüde eski seviyelerine döndüğünü belirten Keleş, savaşın etkisinin kısa süreli kaldığını ifade etti.

İngiltere'nin ithalatı 1 trilyon doları aştı

Keleş'in dikkat çektiği en önemli verilerden biri ise İngiltere'nin ithalat hacmi oldu.

İlk dört aylık verilere göre ülkenin ithalatının yüzde 23 büyüyerek 358 milyar dolara ulaştığını belirten Keleş, yıllık bazda ithalat hacminin 1 trilyon doların üzerine çıktığını, önümüzdeki 3 ila 5 yıl içinde ise 1,2-1,3 trilyon dolara ulaşabileceğini söyledi.

Bu büyüklüğün Türkiye açısından büyük fırsatlar sunduğunu vurgulayan Keleş, İngiltere'nin dünyanın en büyük ithalat pazarlarından biri olduğunu ifade etti.

Türkiye'nin ihracatında bazı sektörlerde gerileme var

Keleş'in paylaştığı verilere göre Türkiye'nin Birleşik Krallık'a ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre 6,8 milyar dolardan 6,5 milyar dolara geriledi.

Buna karşılık İngiltere'nin Türkiye'ye ihracatı 2,8 milyar dolar seviyesinde kaldı.

Sektörel bazda ise dikkat çekici farklılıklar bulunuyor.

İngiltere'nin otomotiv ithalatı yüzde 14 artarken, Türkiye'nin bu alandaki ihracatında yüzde 18 düşüş görüldü.

Tekstil ve hazır giyimde İngiltere'nin ithalatı yüzde 4 büyürken, Türkiye'nin ihracatı yüzde 7 geriledi.

Buna karşın çelik sektöründe yüzde 82'lik güçlü bir artış yaşandı.

Gıda ithalatında ise İngiltere pazarı yüzde 8 büyüdü. Türkiye'nin performansının bazı ürünlerde düştüğünü, bazılarında ise arttığını belirten Keleş, yıl sonunda daha net bir tablonun ortaya çıkacağını söyledi.

Verilerde Türkiye ile İngiltere arasında kayıt farkı bulunuyor

Keleş, iki ülkenin dış ticaret istatistikleri arasında metodolojik farklılıklar bulunduğunu da dile getirdi.

Buna göre Türkiye'den Almanya gibi üçüncü ülkeler üzerinden İngiltere'ye gönderilen ürünler, İngiliz makamlarınca Türk menşeli olarak kaydedilirken, Türkiye'nin ihracat kayıtlarında farklı yöntemler uygulanabiliyor.

Bu nedenle iki ülkenin açıkladığı dış ticaret rakamlarının birbirinden farklı göründüğünü belirten Keleş, her iki kayıt sisteminin de kendi yöntemleri açısından doğru olduğunu ifade etti.

Geçen yıl iki ülke arasındaki mal ticareti İngiltere kayıtlarında 27 milyar dolar, Türkiye verilerinde ise yaklaşık 24 milyar dolar olarak yer aldı.

Yeni Serbest Ticaret Anlaşması kritik önemde

Röportajda gündeme gelen en önemli başlıklardan biri de Türkiye ile Birleşik Krallık arasında güncellenmesi planlanan Serbest Ticaret Anlaşması oldu.

Taraflar arasındaki müzakerelerde beşinci tur görüşmeler tamamlanırken, yeni anlaşmanın dijital ticaret ve hizmetler gibi alanları da kapsaması bekleniyor.

Keleş, hem Türk hem de İngiliz tarafının anlaşmayı sonuçlandırma konusunda istekli olduğunu belirterek iş dünyasının sürecin hızlanmasını istediğini söyledi.

Bu noktada İngiltere-Hindistan Serbest Ticaret Anlaşması'nın Türkiye açısından yeni bir rekabet oluşturduğunu vurgulayan Keleş, özellikle otomotiv, tekstil, elektrik-elektronik ve yapı malzemeleri gibi sektörlerde Hindistan'ın önemli bir rakip haline gelebileceğini ifade etti.

Mermer sektöründe rekabetin şimdiden hissedilmeye başlandığını belirten Keleş, güncellenmiş STA'nın mümkün olan en kısa sürede yürürlüğe girmesinin Türk ihracatçıları açısından kritik olduğunu söyledi.

"Brexit Türkiye için ticari fırsat da oluşturdu"

Yaklaşık 28 yıldır İngiltere pazarında faaliyet gösterdiğini belirten Keleş, Brexit'in iş dünyası açısından önemli zorluklar yarattığını söyledi.

Yeni sertifikasyon süreçleri, değişen mevzuat ve ticaret kuralları nedeniyle bazı Avrupa ülkeleriyle yapılan ticaretin durdurulmak zorunda kaldığını ifade eden Keleş, buna rağmen Brexit'in Türkiye açısından önemli fırsatlar da sunduğunu dile getirdi.

İngiltere'nin Avrupa Birliği'nden ayrılmasının ardından yeni ticaret ortakları arayışına yöneldiğini belirten Keleş, Türkiye'nin bu süreçte stratejik ülkelerden biri haline geldiğini söyledi.

İngiltere pazarına girecek şirketlere üç tavsiye

İngiltere'de yatırım veya ihracat yapmak isteyen Türk şirketlerine de tavsiyelerde bulunan Keleş, ilk olarak pazarın çok iyi analiz edilmesi gerektiğini söyledi.

İkinci olarak, İngiltere'de deneyimli ve güvenilir bir iş ortağıyla çalışmanın büyük avantaj sağlayacağını belirtti.

Üçüncü tavsiyesi ise mevzuata hâkim güçlü bir muhasebe ve hukuk danışmanlığı alınması oldu.

Keleş, dünyanın en rekabetçi pazarlarından biri olan Birleşik Krallık'ta başarılı olabilmek için yerel düzenlemelerin doğru yönetilmesinin büyük önem taşıdığını ifade etti.

CNBC-e'nin haberine göre, iş dünyası temsilcileri Türkiye ile Birleşik Krallık arasında güncellenmesi planlanan Serbest Ticaret Anlaşması'nın tamamlanmasının, Türk şirketlerinin dünyanın en büyük ithalat pazarlarından biri olan İngiltere'deki konumunu daha da güçlendireceğini değerlendiriyor.

1337 yılında Kral III. Edward tarafından kurulan Cornwall Dükalığı, İngiliz tahtının erkek varisine gelir sağlamak amacıyla oluşturuldu. Günümüzde dükalık, yalnızca bir emlak portföyü değil; tarım, ticari gayrimenkul, konut, kırsal kalkınma ve yenilenebilir enerji yatırımlarını kapsayan büyük ölçekli bir varlık yönetim kuruluşu niteliği taşıyor.

Prens William, 2022 yılında Kral III. Charles'ın tahta çıkmasının ardından Cornwall Dükalığı'nın yönetimini devralmıştı.

Gelir 21,6 milyon sterlin oldu

Dükalığın yayımladığı yıllık finansal sonuçlara göre, 2025-2026 mali yılında dağıtılabilir net gelir 21,6 milyon sterlin olarak gerçekleşti.

Söz konusu gelir, Galler Prensi'nin resmi faaliyetleri, çalışan giderleri, ofis harcamaları, yurt içi ve yurt dışı ziyaretleri ile hayır faaliyetlerinin finansmanında kullanılıyor.

Mali rapor, dükalığın güçlü nakit üretme kapasitesini koruduğunu ve kira gelirleri başta olmak üzere düzenli gelir akışının sürdüğünü gösteriyor.

Varlığın büyük bölümü gayrimenkulden oluşuyor

Yaklaşık 1,2 milyar sterlin olarak hesaplanan varlık büyüklüğü, doğrudan kişisel servetten ziyade Cornwall Dükalığı'nın bilanço değerini ifade ediyor.

Portföyde;

• yaklaşık 52 bin hektarlık tarım ve orman arazisi,
• ticari ofisler,
• lojistik ve sanayi tesisleri,
• kiralık konutlar,
• perakende mülkleri,
• kırsal işletmeler,
• kıyı alanları,
• yenilenebilir enerji projeleri

yer alıyor.

Uzmanlar, bu yapının klasik anlamda bir kişisel servetten çok, uzun vadeli bir yatırım portföyü niteliği taşıdığına dikkat çekiyor. Galler Prensi, dükalık varlıklarını satamıyor veya teminat gösteremiyor; yalnızca elde edilen gelirlerden yararlanabiliyor.

Enflasyona karşı güçlü varlık yapısı

Ekonomi uzmanlarına göre Cornwall Dükalığı'nın portföyü, ağırlıklı olarak arazi ve gayrimenkul yatırımlarından oluştuğu için uzun vadede enflasyona karşı güçlü bir koruma sağlıyor.

Son yıllarda İngiltere'de ticari gayrimenkul piyasasında dalgalanmalar yaşanmasına rağmen, tarım arazileri ve stratejik konumdaki taşınmazların değerini büyük ölçüde koruduğu belirtiliyor.

Dükalık yönetiminin son dönemde karbon nötr projeler, biyolojik çeşitlilik yatırımları ve sürdürülebilir tarım uygulamalarına yaptığı yatırımların da portföyün uzun vadeli değerini destekleyen unsurlar arasında gösterildiği ifade ediliyor.

Charles'tan William'a geçen ekonomik güç

Kral III. Charles, yaklaşık yarım yüzyılı aşkın süre Cornwall Dükalığı'nın gelirlerinden yararlanmıştı. Charles'ın hükümdar olmasıyla birlikte dükalık otomatik olarak Galler Prensi William'a geçti.

Buna karşılık hükümdarın gelir kaynağı artık Lancaster Dükalığı oldu. Böylece Birleşik Krallık monarşisinin iki büyük tarihi mülk portföyü, hükümdar ile tahtın varisi arasında paylaşılmış durumda bulunuyor.

Kraliyet Ödeneği ayrı bir finansman modeli

Uzmanlar, Cornwall Dükalığı gelirlerinin kamu bütçesinden finanse edilen Sovereign Grant (Kraliyet Ödeneği) ile karıştırılmaması gerektiğine dikkat çekiyor.

Kraliyet Ödeneği; Buckingham Sarayı'nın işletilmesi, resmi ziyaretler, devlet törenleri ve diplomatik faaliyetlerin finansmanını sağlarken, Cornwall Dükalığı ise yalnızca Galler Prensi'nin resmi faaliyetleri için bağımsız gelir üretiyor.

Bu yapı sayesinde tahtın varisinin kamu bütçesine olan bağımlılığı azaltılırken, tarihi mülklerin profesyonel yatırım anlayışıyla yönetilmesi hedefleniyor.

Kraliyet ekonomisi yeniden gündemde

Son yıllarda Kraliyet Ailesi'nin mali yapısına yönelik kamuoyu denetimi artarken, yıllık finansal raporlar da daha ayrıntılı yayımlanmaya başladı.

Ekonomi çevreleri, Cornwall Dükalığı'nın performansını yalnızca kraliyet gelirleri açısından değil, İngiltere kırsal ekonomisi, gayrimenkul piyasası ve sürdürülebilir yatırım stratejileri açısından da önemli bir gösterge olarak değerlendiriyor.

Yaklaşık 1,2 milyar sterlinlik varlık büyüklüğüyle Cornwall Dükalığı, Avrupa'nın en büyük tarihî arazi ve gayrimenkul portföylerinden biri olmayı sürdürürken; Prens William da bu portföyün yöneticisi sıfatıyla dünyanın ekonomik açıdan en güçlü taht varisleri arasında yer alıyor.

City Hall tarafından hazırlanan son analizler, yalnızca 2022 yılında yaşanan aşırı sıcak hava dalgalarının Londra ekonomisine yaklaşık 1,5 milyar sterlin zarar verdiğini ortaya koydu. Bu maliyetin; sağlık harcamaları, iş gücü verimliliğindeki düşüş, ulaşım altyapısında yaşanan aksaklıklar ve kamu hizmetlerindeki kesintilerden kaynaklandığı belirtiliyor.

1 milyon konut risk altında

Rapora göre, Londra'da yaklaşık 1 milyon konut aşırı sıcak nedeniyle yaşanması güç hale gelebilecek risk grubunda bulunuyor. Özellikle eski yapı stokuna sahip bölgelerde yalıtımın yetersiz olması ve yeşil alan eksikliği, binaların yaz aylarında tehlikeli derecede ısınmasına neden oluyor.

Sıcak hava dalgalarına karşı en kırılgan bölgelerde bulunan;

• 1.361 okul
• 60 hastane
• 351 huzurevi

yüksek risk grubunda yer alıyor. Uzmanlar, yaşlılar, kronik hastalar, çocuklar ve düşük gelirli ailelerin aşırı sıcaklardan en fazla etkilenen kesimler olduğuna dikkat çekiyor.

"Bu artık geleceğin değil bugünün sorunu"

Konuya ilişkin açıklama yapan Londra Belediye Başkanı Sadiq Khan, sıcaklık artışlarının artık teorik bir gelecek senaryosu olmadığını belirterek şu ifadeleri kullandı:

"Sıcaklık artışları artık geleceğe yönelik bir tehdit değil, Londralılar için büyüyen bir gerçeklik haline geldi. Bu durum evlerimizden caddelerimize, okullarımızdan hastanelerimize ve bakım hizmetlerimize kadar tüm topluluklarımızı doğrudan etkiliyor."

Khan ayrıca Londra'nın son yıllarda tropikal geceler, aşırı sıcaklar, şiddetli fırtınalar ve ani sel baskınları gibi olağanüstü hava olaylarını daha sık yaşamaya başladığını belirterek, şehrin bu yeni iklim koşullarına uyum sağlamakta uzun süre yavaş kaldığını kabul etti.

İngiltere'de sıcaklık rekorları kırılıyor

Bilim insanları, insan kaynaklı iklim değişikliğinin Avrupa genelinde sıcak hava dalgalarının hem sıklığını hem de şiddetini artırdığına dikkat çekiyor. İngiltere tarihinde ilk kez 2022 yılında hava sıcaklığı 40 dereceyi aşarak 40,3°C'ye ulaşmış, bu durum ülke genelinde yüzlerce orman ve çalılık yangınına neden olmuştu. Aynı dönemde raylar eğilmiş, asfalt yollar zarar görmüş ve ulaşım ağında ciddi aksaklıklar yaşanmıştı.

Uzmanlara göre Londra'da "ısı adası etkisi" olarak bilinen olgu da sıcaklıkları daha da artırıyor. Yoğun betonlaşma, asfalt yüzeyler ve yeşil alan eksikliği nedeniyle kent merkezi, çevresindeki kırsal bölgelere göre geceleri bile birkaç derece daha sıcak kalabiliyor.

Yeni planda neler var?

"Heat Ready London" planı kapsamında;

• Kent genelinde ağaçlandırma ve yeşil alanların artırılması,
• Yeni binalarda iklime dayanıklı tasarım standartlarının yaygınlaştırılması,
• Aşırı sıcak dönemleri için erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi,
• Sağlık kuruluşları ile bakım evlerinin sıcak hava acil durum planlarının güncellenmesi,
• Toplumun sıcak çarpması ve aşırı sıcak riskleri konusunda bilinçlendirilmesi,
• Kritik altyapının yüksek sıcaklıklara karşı daha dayanıklı hale getirilmesi

gibi uygulamaların hayata geçirilmesi hedefleniyor.

Uzmanlardan uyarı

İklim uzmanları, küresel sera gazı emisyonlarında ciddi bir düşüş sağlanmadığı takdirde Londra'da bugün istisnai kabul edilen sıcak hava dalgalarının önümüzdeki yıllarda yaz mevsiminin olağan bir parçası haline gelebileceğini belirtiyor. Bu nedenle yalnızca emisyonların azaltılması değil, şehirlerin yeni iklim koşullarına uyum sağlayacak şekilde yeniden planlanmasının da büyük önem taşıdığı vurgulanıyor.

Yeni stratejiyle Londra yönetimi, hem ekonomik kayıpları azaltmayı hem de özellikle yaşlılar, çocuklar ve sağlık sorunu bulunan vatandaşlar başta olmak üzere sıcak hava dalgalarının insan yaşamı üzerindeki etkilerini en aza indirmeyi amaçlıyor.

[article id="12384" color="bg-dark"][/article]